Ngày 10-05-2026
 
Phụng Vụ - Mục Vụ
Ngày 11/05: Đừng hoảng sợ - Lm. Vinh-sơn Nguyễn Văn Định, CS
Giáo Hội Năm Châu
02:34 10/05/2026

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.

Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Khi Đấng Bảo Trợ đến, Đấng mà Thầy sẽ sai đến với anh em từ nơi Chúa Cha, Người là Thần Khí sự thật phát xuất từ Chúa Cha, Người sẽ làm chứng về Thầy. 27 Cả anh em nữa, anh em cũng làm chứng, vì anh em ở với Thầy ngay từ đầu.

16 1 “Thầy đã nói với anh em các điều ấy, để anh em khỏi bị vấp ngã. 2 Họ sẽ khai trừ anh em khỏi hội đường. Hơn nữa, sẽ đến giờ kẻ nào giết anh em cũng tưởng mình phụng thờ Thiên Chúa. 3 Họ sẽ làm như thế, bởi vì họ không biết Chúa Cha cũng chẳng biết Thầy. 4a Nhưng Thầy đã nói với anh em những điều ấy, để khi đến giờ họ hành động, anh em nhớ lại là Thầy đã nói với anh em rồi.”

Đó là Lời Chúa
 
KHI TÌNH YÊU KHÔNG CÒN BIẾT YÊU
Lm JB Nguyễn Minh Hùng
04:54 10/05/2026
KHI TÌNH YÊU KHÔNG CÒN BIẾT YÊU

Chưa bao giờ người ta nói nhiều về tình yêu như thời nay. Mở mắt ra là nghe yêu. Lướt điện thoại là thấy yêu. Phim ảnh nói yêu. Âm nhạc nói yêu. Mạng xã hội nói yêu...

Nhưng cũng có lẽ chưa bao giờ người ta làm tổn thương nhau nhiều như bây giờ. Chỉ vài ngày ngắn ngủi, liên tiếp khắp nơi là những bản tin khiến lòng người lạnh đi vì đau đớn:

Ở Tây Ninh, chồng phanh thây vợ vỏn vẹn trong một chiếc thau. Giết luôn cả con trai mới 2 tháng tuổi. Đâm cả cha mẹ ruột mình.

Ở Tuyên quan, chồng từ Hà nội bất ngờ về thăm vợ, bắt gặp vợ sống với người đàn ông khác, đã chém vợ chết tại chỗ.

Ở Đăk Lăk, một thiếu nữ 15 tuổi, sinh em bé trong nhà vệ sinh, nhét giấy vào miệng bé và giấu sau bồn cầu. Em bé cũng chết.

Ở Hồ Chí Minh, một bé trai 2 tuổi bị mẹ ruột và cha dượng bạo hành dã man, đa chấn thương, gảy xương và tổn thương nội tạng nặng.

Ở Hà Nội, một bé gái 4 tuổi bị cha ruột và mẹ ghẻ bạo hành đến chết.

Ở Bình Dương, chồng cũ ghen vợ cũ, giết chết vợ cũ.

Ở Dĩ An, cha dượng (hờ) bạo hành tàn bạo bé trai 14 tuổi con của vợ hờ.

Đọc những dòng ấy, có cảm giác như con người đang đánh mất dần khả năng yêu. Hay đúng hơn: Người ta đang gọi rất nhiều thứ là tình yêu, trong khi thật ra đó chỉ là: chiếm hữu, ích kỷ, thỏa mãn, bản năng, giận dữ, gông cùm, hay một nỗi trống rỗng đáng sợ đội lốt tình yêu.

Bởi tình yêu thật không thể giết người mình yêu. Một người cha đánh đập con mình đến gãy xương, đó không còn là yêu. Một người chồng vì ghen mà đoạt mạng vợ, đó không còn là yêu. Một người mẹ để mặc con thơ đau đớn, đó không còn là yêu.

Tình yêu thật luôn muốn người mình yêu được sống. Còn bất cứ điều gì đẩy người khác vào bóng tối, vào sợ hãi, vào cái chết, thì đó là phản tình yêu.

I. CƠN KHỦNG HOẢNG.

Có lẽ nhân loại hôm nay đang khủng hoảng không phải vì thiếu tình yêu, mà vì đánh mất chân lý của tình yêu. Người ta tưởng yêu là phải thuộc về mình; yêu là được quyền kiểm soát; yêu là được thỏa mãn cảm xúc; yêu là giữ lấy cho bằng được; yêu là muốn gì làm nấy miễn mình thấy hạnh phúc.

Nhưng càng yêu kiểu ấy, con người càng biến nhau thành địa ngục. Bởi tình yêu không có chân lý sẽ trở thành mù lòa. Thứ tình yêu mù lòa ấy, đến một lúc, sẽ quay lại cắn xé chính người mình từng nói là yêu thương.

II. CẦN LẮM MỘT THỨ YÊU...

Đó là thứ tình yêu làm thăng hoa, làm lành mọi vết thương tâm hồn, làm cho nhau được bảo vệ. Tình yêu ấy mang tên "Giêsu". Chúa Giêsu chưa bao giờ dạy con người yêu theo kiểu mù lòa. Chúa nói: "Ai yêu mến Thầy thì sẽ giữ lời Thầy" (Ga 14, 23).

Nghĩa là: Tình yêu thật luôn đi cùng sự thật. Yêu không phải là chiều theo mọi đam mê của mình. Yêu là biết điều gì làm người kia được sống. Yêu là biết dừng lại trước điều ác. Yêu là biết thắng bản thân. Yêu là hy sinh. Yêu là tôn trọng. Yêu là bảo vệ. Yêu là không làm tổn thương.

Thiên Chúa yêu con người không phải bằng một thứ tình cảm mù quáng. Chúa yêu bằng chân lý cứu độ. Có những điều Chúa cấm, không phải vì Chúa muốn lấy mất tự do của con người, mà vì Chúa biết điều gì sẽ giết chết con người. Như người mẹ giật con lại khỏi dòng xe lao tới. Đứa bé có thể khóc vì bị kéo mạnh, nhưng nếu người mẹ buông tay, nó sẽ mất mạng.

Thiên Chúa yêu chúng ta cũng như thế.

III. TÌNH YÊU GIÊSU MÀ XA VẮNG... SẼ NỔ TUNG... SẼ BI KỊCH.

Điều đau lòng nhất hôm nay có lẽ không chỉ là những vụ án. Mà là sự cô độc đang lớn lên trong lòng con người. Người ta sống cạnh nhau nhưng không còn ở cùng nhau. Ở chung một mái nhà nhưng không còn nghe nhau. Ngủ cạnh nhau nhiều năm mà chưa từng thật sự hiểu nỗi đau của nhau.

Rồi những tổn thương tích tụ. Những cơn giận tích tụ. Những thất vọng tích tụ. Những vết thương tâm hồn không được chữa lành tích tụ... Cho đến một ngày... con người nổ tung.

Thế là người yếu nhất luôn là người chịu đau nhất: trẻ em, phụ nữ, những người không thể tự bảo vệ mình.

IV. HÃY ĐỂ CHÚA Ở LẠI.

Bởi vậy, Tin Mừng hôm nay trở nên tha thiết hơn bao giờ hết: "Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại với người ấy" (Ga 14, 23). Thiên Chúa không chỉ muốn cứu con người sau khi chết. Chúa muốn ở lại trong lòng con người ngay từ hôm nay, để giữ trái tim con người khỏi hóa đá.

Bởi khi không còn Chúa, con người rất dễ đánh mất chính mình. Khi không còn ánh sáng của chân lý, bản năng sẽ lên ngôi. Khi không còn sự hiện diện của Thiên Chúa, con người có thể nhân danh tình yêu để tàn phá nhau.

V. VÀ BIẾT ĐỂ TÌNH YÊU CỦA CHÚA THỐNG TRỊ.

Chúng ta đang sống trong một thời đại mà người ta cần nói về tình yêu nhiều hơn bao giờ hết. Nhưng không phải thứ tình yêu cảm tính, dễ dãi và bản năng. Mà là tình yêu có chân lý. Tình yêu biết cúi xuống. Tình yêu biết kiềm chế cơn giận. Tình yêu biết tha thứ. Tình yêu biết cầu nguyện. Tình yêu biết khóc trước nỗi đau của người khác. Tình yêu biết đặt sự sống của người kia cao hơn cảm xúc của mình.

Đó là tình yêu của Thiên Chúa. Một tình yêu không chiếm hữu nhưng giải thoát. Không bóp nghẹt nhưng chữa lành. Không hủy diệt nhưng cứu sống.

Và chỉ khi con người để cho Thiên Chúa ở lại trong lòng mình, thì con người mới học được cách yêu mà không làm đau nhau nữa.

Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG
 
Tin Giáo Hội Hoàn Vũ
Sứ điệp lúc đọc kinh Nữ Vương Thiên Đàng của Đức Giáo Hoàng Leo: cảm ơn các bà mẹ nhân Ngày của Mẹ
Vũ Văn An
14:19 10/05/2026

Antoine Mekary | ALETEIA


Kathleen N. Hattrup, trong bản tin Aleteia ngày 10/05/2026, cho biết: Hôm nay là Ngày của Mẹ ở cả Peru và Hoa Kỳ (và một số quốc gia khác), và Đức Giáo Hoàng Leo khuyến khích cầu nguyện cho các bà mẹ với "tình yêu thương và lòng biết ơn".

"Và hôm nay, một suy nghĩ đặc biệt dành cho tất cả các bà mẹ!" Đức Giáo Hoàng Leo nói, kết thúc bài suy niệm của ngài sau bài kinh Lạy Nữ Vương giữa trưa, khi cả Peru và Hoa Kỳ cùng kỷ niệm Ngày của Mẹ hôm nay.

"Nhờ sự cầu bầu của Đức Mẹ Maria, Mẹ của Chúa Giêsu và là Mẹ của chúng ta, chúng ta hãy cầu nguyện với tình yêu thương và lòng biết ơn cho mọi người mẹ, đặc biệt là những người đang sống trong hoàn cảnh khó khăn nhất. Cảm ơn các mẹ! Xin Chúa ban phước lành cho các mẹ!"

Đức Giáo Hoàng Leo đã có những ngày đặc biệt tôn kính Đức Mẹ, khi ngài đã dành ngày kỷ niệm đầu tiên của mình vào thứ Sáu với Đức Mẹ Mân Côi ở Pompeii.

ANDREAS SOLARO


Trong bài giảng của mình, ngài nói:

Đúng một năm trước, khi tôi được giao trọng trách kế vị Thánh Phêrô, đó chính là ngày Kinh cầu Đức Mẹ, ngày đẹp đẽ này của Kinh cầu Đức Mẹ Mân Côi Pompeii! Vì vậy, tôi phải đến đây, để đặt việc phục vụ của mình dưới sự bảo hộ của Đức Trinh Nữ Maria. Việc tôi chọn tên Leo đặt tôi vào vị trí của Đức Leo XIII, người, trong số những công đức khác, cũng đã phát triển một Giáo huấn rộng lớn về Kinh Mân Côi.

Toàn bộ bài giảng của ngài là một suy niệm về Kinh Mân Côi, và đặc biệt là kinh Kính Mẹ.

Đức Leo đã chia sẻ rằng lòng sùng kính Kinh Mân Côi của ngài bắt nguồn từ thời thơ ấu, vì cha mẹ ngài luôn cùng nhau cầu nguyện Kinh Mân Côi mỗi tối.

Sau đây là nguyên văn sứ điệp của ngài nhân dịp này:

Anh chị em thân mến, chúc Chúa Nhật vui vẻ!

Trong Tin Mừng hôm nay, chúng ta nghe một số lời Chúa Giêsu nói với các môn đệ trong Bữa Tiệc Ly. Khi biến bánh và rượu thành biểu thức sống động của tình yêu thương, Chúa Kitô phán: “Nếu các con yêu mến Thầy, các con sẽ giữ các điều răn của Thầy” (Ga 14:15). Câu nói này giải thoát chúng ta khỏi quan niệm sai lầm rằng chúng ta được yêu thương vì chúng ta giữ các điều răn, như thể sự công chính của chúng ta là điều kiện tiên quyết cho tình yêu của Thiên Chúa. Ngược lại, tình yêu của Thiên Chúa là nền tảng cho sự công chính của chúng ta. Chúng ta thực sự giữ các điều răn theo ý muốn của Thiên Chúa khi chúng ta nhận ra tình yêu của Người dành cho chúng ta, giống như Chúa Kitô đã tỏ bày cho thế giới. Vì vậy, lời của Chúa Giêsu là một lời mời gọi bước vào mối quan hệ, chứ không phải là một sự tống tiền hay một tối hậu thư đáng ngờ.

Đây là lý do tại sao Chúa truyền dạy chúng ta yêu thương nhau như Người đã yêu thương chúng ta (xem Ga 13:34): chính tình yêu của Chúa Giêsu sinh ra tình yêu trong chúng ta. Chính Chúa Kitô là tiêu chuẩn, là thước đo của tình yêu đích thực: tình yêu trung thành mãi mãi, thuần khiết và vô điều kiện. Tình yêu không có “nhưng” hay “có thể”; tình yêu cho đi mà không tìm cách chiếm hữu; tình yêu ban sự sống mà không đòi hỏi bất cứ điều gì đáp lại. Vì Chúa đã yêu thương chúng ta trước, nên chúng ta cũng có thể yêu thương, và khi chúng ta thực sự yêu thương Chúa, chúng ta thực sự yêu thương nhau. Điều đó giống như chính sự sống: cũng như chỉ những người đã nhận được sự sống mới có thể sống, thì cũng vậy, chỉ những người đã được yêu thương mới có thể yêu thương. Do đó, các điều răn của Chúa là một lối sống chữa lành chúng ta khỏi những tình yêu giả dối. Chúng là một lối sống tâm linh là con đường dẫn đến sự cứu rỗi.

Chính vì Người yêu thương chúng ta mà Chúa không bỏ rơi chúng ta trong những thử thách của cuộc sống; Người hứa ban cho chúng ta Đấng An Ủi, tức là Đấng bào chữa, “Thần Chân Lý” (Ga 14:17). Hồng phúc này là điều mà “thế gian không thể nhận lãnh” (ibid.), chừng nào nó còn ngoan cố trong điều ác, áp bức người nghèo, loại trừ người yếu đuối và giết hại người vô tội. Ngược lại, những người đáp lại tình yêu của Chúa Giê-su dành cho tất cả mọi người sẽ tìm thấy nơi Chúa Thánh Thần một người bạn đồng hành không bao giờ thất bại: “Các con biết Người,” Chúa Giê-su nói, “vì Người ở với các con, và sẽ ở trong các con” (ibid.). Vì vậy, chúng ta có thể làm chứng cho Thiên Chúa, Đấng là tình yêu, luôn luôn và ở khắp mọi nơi. Tình yêu không phải là một ý niệm của trí tuệ con người, mà là thực tại của đời sống thiêng liêng, nhờ đó muôn vật được tạo dựng từ hư không và được cứu chuộc khỏi cái chết.

Bằng cách ban cho chúng ta tình yêu chân thật và vĩnh cửu, Chúa Giêsu chia sẻ với chúng ta địa vị của Người là Con yêu dấu: “Thầy ở trong Cha Thầy, và các con ở trong Thầy, và Thầy ở trong các con” (câu 20). Sự hiệp thông trọn vẹn này trong đời sống bác bỏ Kẻ Tố Cáo – kẻ thù của Đấng An Ủi, thần linh chống lại Đấng bảo vệ chúng ta. Thật vậy, trong khi Chúa Thánh Thần là sức mạnh của sự thật, thì Kẻ Tố Cáo là “cha của sự dối trá” (Ga 8:44), kẻ tìm cách chia rẽ nhân loại với Thiên Chúa và con người với nhau: hoàn toàn trái ngược với những gì Chúa Giêsu làm bằng cách cứu chúng ta khỏi điều ác và hiệp nhất chúng ta như một dân anh chị em trong Giáo Hội.

Các bạn thân mến, tràn đầy lòng biết ơn về món quà này, chúng ta hãy phó thác chính mình cho sự cầu bầu của Đức Trinh Nữ Maria, Mẹ của Tình Yêu Thiên Chúa.
_______________________

Sau Kinh Lạy Nữ Vương:

Anh chị em thân mến,

Tôi vô cùng lo ngại khi được biết về tình trạng bạo lực ngày càng gia tăng ở khu vực Sahel, đặc biệt là ở Chad và Mali, những quốc gia gần đây đã hứng chịu các cuộc tấn công khủng bố. Tôi xin cam đoan sẽ cầu nguyện chân thành cho các nạn nhân và cầu xin sự che chở thiêng liêng của tôi. Tôi xin bày tỏ lòng thương xót đến tất cả những người đang đau khổ vì những sự kiện bi thảm. Tôi tha thiết hy vọng rằng mọi hình thức bạo lực sẽ chấm dứt, và tôi khuyến khích mọi nỗ lực nhằm thúc đẩy hòa bình và phát triển trên mảnh đất thân yêu đó.

Hàng năm, vào ngày 10 tháng 5, chúng ta kỷ niệm “Ngày Hữu nghị Công Giáo-Coptic”. Tôi gửi lời chào huynh đệ đến Đức Tawadros II và đảm bảo với toàn thể Giáo hội Coptic thân yêu rằng tôi luôn nhớ đến các ngài trong lời cầu nguyện. Tôi hy vọng rằng hành trình tình bạn của chúng ta sẽ dẫn chúng ta đến sự hiệp nhất trọn vẹn trong Chúa Kitô, Đấng đã gọi chúng ta là “bạn hữu” (xem Ga 15:15).

Và bây giờ, tôi nồng nhiệt chào đón tất cả các bạn, các tín hữu của Roma và những người hành hương từ nhiều quốc gia!

Đặc biệt, tôi chào đón nhóm “Guardie d’Onore al Sacro Cuore di Gesù” từ nhiều thành phố trên khắp nước Ý cũng như nhóm “Volontari per l’evangelizzazione” thuộc gia đình Radio Maria. Tôi cũng gửi lời chào nồng nhiệt đến các tình nguyện viên của hiệp hội “Komen Italia”, những người mà tôi cảm ơn vì sự tận tâm của họ trong việc phòng ngừa ung thư vú.

Tôi muốn cảm ơn người dân quần đảo Canary, những người với lòng hiếu khách đặc trưng của họ đã chào đón tàu du lịch Hondius và các hành khách bị nhiễm virus Hanta. Tôi mong được gặp lại tất cả các bạn vào tháng tới trong chuyến thăm của tôi đến quần đảo.

Hôm nay, chúng ta đặc biệt tưởng nhớ tất cả các bà mẹ. Nhờ sự cầu bầu của Đức Mẹ Maria, Mẹ của Chúa Giêsu và là Mẹ của chúng ta, chúng ta hãy cầu nguyện với tình yêu thương và lòng biết ơn cho mọi người mẹ, đặc biệt là những người đang sống trong hoàn cảnh rất khó khăn. Cảm ơn! Xin Chúa ban phước lành cho các bạn!

Tôi chúc mọi người một Chúa Nhật an lành.
 
Theo một cuộc thăm dò mới, Người Mỹ ủng hộ Đức Giáo Hoàng Leo XIV về vấn đề hòa bình khi các cuộc tấn công của Trump nhằm vào Giáo hoàng vấp phải sự phản đối rộng rãi.
Vũ Văn An
14:34 10/05/2026



Hãng tin Zenit, trong bản tin ngày 8 tháng 5, 2026, đặt câu hỏi: Sau các cuộc tấn công của Trump nhằm vào Đức Giáo Hoàng: các cuộc thăm dò hiện nay cho thấy điều gì về sự ủng hộ dành cho người này hay người kia?

Họ trả lời: Một cuộc khảo sát quốc gia mới cho thấy lời kêu gọi hòa bình của Đức Giáo Hoàng Leo XIV trong bối cảnh căng thẳng leo thang với Iran đã nhận được sự hưởng ứng mạnh mẽ từ công chúng Mỹ, trong khi những lời lẽ ngày càng đối đầu của Tổng thống Donald Trump đối với Đức Giáo Hoàng đã tạo ra sự bất bình rộng rãi trên khắp nước Mỹ. Cuộc thăm dò dư luận, được thực hiện chung bởi tờ Washington Post, đài ABC News và công ty Ipsos từ ngày 24 đến ngày 28 tháng 4 với 2,560 người trưởng thành ở Mỹ, đã vẽ nên một bức tranh nổi bật về những nhận thức trái chiều của công chúng xung quanh cuộc xung đột với Iran, căng thẳng hạt nhân ở Trung Đông và ngôn ngữ đạo đức được các nhà lãnh đạo chính trị và tôn giáo sử dụng. Cuộc khảo sát có sai số cộng hoặc trừ hai điểm phần trăm.

Tâm điểm của cuộc tranh cãi là những bình luận của Đức Giáo Hoàng Leo XIV vào ngày 7 tháng 4 sau khi ông Trump cảnh báo rằng “toàn bộ nền văn minh” của Iran có thể bị hủy diệt nếu Tehran không đạt được thỏa thuận với Washington. Đức Giáo Hoàng đã phản ứng gay gắt, gọi những lời lẽ như vậy là dấu hiệu của sự thù hận, chia rẽ và hủy diệt mà con người có khả năng gây ra, và mô tả ngôn ngữ đó là “không thể chấp nhận được”.

Theo cuộc khảo sát, hầu hết người Mỹ dường như đồng ý với ngài. Sáu mươi sáu phần trăm số người được hỏi cho biết họ nhìn nhận lời kêu gọi của Đức Giáo Hoàng Leo XIV về việc người Mỹ liên hệ với các thành viên Quốc hội để ủng hộ các nỗ lực hòa bình một cách tích cực, trong khi chỉ có 30% phản ứng tiêu cực. Sự can thiệp của Đức Giáo Hoàng đáng chú ý không chỉ vì tính trực tiếp mà còn vì nó một lần nữa đặt Tòa Thánh vào trung tâm các cuộc tranh luận về chiến tranh, ngoại giao và leo thang hạt nhân.

Vatican luôn phản đối việc phổ biến vũ khí hạt nhân, một lập trường được duy trì dưới các triều đại giáo hoàng kế tiếp và được Đức Leo XIV tái khẳng định nhiều lần kể từ khi cuộc đối đầu Israel-Iran bùng nổ vào năm 2025. Mặc dù TT.Trump cáo buộc Đức Giáo Hoàng ngầm dung túng cho kho vũ khí hạt nhân của Iran, nhưng Đức Leo chưa bao giờ cho rằng Iran nên sở hữu những vũ khí như vậy. Thay vào đó, ngài nhắc lại lập trường lâu nay của Tòa Thánh rằng chính sự răn đe hạt nhân tiềm ẩn những rủi ro nghiêm trọng về mặt đạo đức và nhân đạo.

Sự khác biệt đó dường như không mấy quan trọng đối với cuộc chiến chính trị đang diễn ra ở Washington. TT. Trump đã phản ứng công khai bằng cách tuyên bố: "Tôi không muốn một vị giáo hoàng nghĩ rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là điều chấp nhận được." Tuy nhiên, cuộc khảo sát cho thấy hầu hết người Mỹ đã bác bỏ lập luận của tổng thống. Chỉ có 38% xem lời chỉ trích của Trump là tích cực, trong khi 57% xem là tiêu cực. Về mặt chính trị, phản ứng của công chúng đối với hình ảnh do trí tuệ nhân tạo tạo ra mà ông Trump đăng tải, dường như mô tả ông trong hình dạng giống Chúa Kitô, còn gây tổn hại hơn nữa. Chỉ có 9% người Mỹ phản ứng tích cực với hình ảnh này, trong khi 87% phản đối mạnh mẽ.

Sau đó, ông Trump đã xóa hình ảnh và khẳng định ông tin rằng nó mô tả ông trong trang phục bác sĩ chứ không phải Chúa Giêsu Kitô. Tuy nhiên, sự việc này đã làm gia tăng chỉ trích rằng tổng thống đang coi thường hình ảnh tôn giáo trong thời điểm khủng hoảng quốc tế. Cuộc khảo sát cũng đo lường phản ứng đối với những bình luận của Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, người đã công khai cầu nguyện cho "hành động quyết đoán chống lại những kẻ không đáng được khoan dung" liên quan đến các cuộc tấn công của Mỹ vào Iran. Những nhận xét đó chỉ được 27% người được hỏi đánh giá tích cực và 69% đánh giá tiêu cực.

Ngoài tranh chấp trực tiếp với Vatican, cuộc thăm dò cho thấy thiệt hại chính trị rộng hơn đối với chính quyền khi cuộc xung đột Iran tiếp tục ảnh hưởng đến các vấn đề trong nước như lạm phát, giá nhiên liệu và chi phí sinh hoạt ngày càng tăng. Tỷ lệ không tán thành của ông Trump đạt 62%, so với chỉ 37% tán thành. Về các vấn đề cụ thể, tỷ lệ ủng hộ tổng thống thậm chí còn tệ hơn: 66% không tán thành cách ông xử lý vấn đề Iran, 72% không tán thành cách ông quản lý lạm phát, và 76% chỉ trích cách ông xử lý chi phí sinh hoạt. Công chúng cũng dường như chia rẽ sâu sắc về chính chiến dịch quân sự. Trong khi 36% người Mỹ tin rằng các cuộc tấn công vào Iran là quyết định đúng đắn, 61% coi đó là một sai lầm. Gần một nửa số người được hỏi — 46% — cho rằng các cuộc tấn công mâu thuẫn với lời hứa tranh cử của Trump về việc tránh các cuộc chiến tranh ở nước ngoài, trong khi chỉ có 22% tin rằng hành động quân sự vẫn phù hợp với lời hứa đó.
 
Đức Giáo Hoàng Lêô gặp rắc rối với ngân hàng Chicago của ngài
Đặng Tự Do
17:34 10/05/2026


Cảnh tượng này nghe giống kịch bản phim hài hơn là hiện thực ở Vatican: Hai tháng sau khi Robert Francis Prevost, một Hồng Y sinh ra ở Chicago, được bầu làm Đức Giáo Hoàng Lêô XIV, ngài thấy mình rơi vào tình thế khó xử với một nhân viên ngân hàng.

Câu chuyện hiện đang lan truyền trên mạng xã hội và được tờ New York Times đăng tải đầu tiên được chia sẻ bởi Cha Tom McCarthy, một linh mục dòng Augustinô và là bạn lâu năm của Đức Giáo Hoàng, trong một buổi gặp mặt ở Naperville, Illinois.

Theo Cha McCarthy, nhà lãnh đạo Giáo Hội Công Giáo toàn cầu cuối cùng đã quyết định cập nhật hồ sơ ngân hàng cá nhân của mình.

Cuộc gọi thất bại

Gọi điện về chi nhánh ngân hàng địa phương ở quê nhà, Đức Giáo Hoàng xưng tên khai sinh là Robert Prevost và giải thích rằng ngài cần cập nhật số điện thoại và địa chỉ trong tài khoản của mình.

Quá trình kiểm tra an ninh bắt đầu. Từng câu hỏi một, Đức Giáo Hoàng đã đưa ra những câu trả lời chính xác cho các câu hỏi xác minh của ngân hàng. Nhưng như bất cứ ai từng phải vật lộn với tổng đài chăm sóc khách hàng đều biết, “chính xác” không phải lúc nào cũng đủ.

“Ngài được thông báo rằng như vậy vẫn chưa đủ — ngài phải đến tận chi nhánh,” Cha McCarthy kể lại với những người có mặt đang cười nghiêng ngả.

Đức Giáo Hoàng, giờ đây cảm nhận được sức nặng của Đại Tây Dương và những bức tường của Điện Tông Tòa ngăn cách giữa ngài và người giao dịch viên địa phương, đáp lại: “Tôi không thể làm điều đó được. Tôi đã đưa cho anh tất cả các câu trả lời cho các câu hỏi kiểm tra an ninh rồi.”

Người nhân viên xin lỗi nhưng vẫn giữ nguyên lập trường. Cuối cùng, Đức Giáo Hoàng quyết định sử dụng con át chủ bài cuối cùng của mình.

“Nếu tôi nói với anh rằng tôi là Đức Giáo Hoàng Lêô thì cô có phiền không?” ngài hỏi.

Phản hồi đến ngay lập tức. Tin rằng mình đang bị một kẻ gọi điện quấy rối tinh ranh trêu chọc, nữ nhân viên đã cúp máy.

May mắn thay cho Đức Thánh Cha, vấn đề cuối cùng đã được giải quyết — không phải thông qua hệ thống tổng đài chính thức của ngân hàng, mà bằng phương pháp kinh điển của Chicago: “quen biết một người nào đó”. Một linh mục khác có đường dây trực tiếp với chủ tịch ngân hàng đã can thiệp để gỡ bỏ lệnh phong tỏa tài khoản của Đức Giáo Hoàng.

Mặc dù tài khoản ngân hàng hiện đã được thanh toán đầy đủ, số phận của người phụ nữ ở đầu dây bên kia vẫn còn là một bí ẩn.

“Bạn có thể tưởng tượng được nếu mình là người phụ nữ đã cúp máy khi đang nói chuyện với Đức Giáo Hoàng không?” Cha McCarthy hỏi.

Hóa ra, trong khi Giáo hoàng nắm giữ chìa khóa của Vương quốc, thì chìa khóa của một tài khoản ngân hàng ở Chicago lại khó kiếm hơn nhiều, như câu chuyện rất dễ đồng cảm này minh họa.


Source:National Catholic Register
 
Những người ủng hộ Hezbollah bị cáo buộc phát động chiến dịch kỹ thuật số nhắm vào Thượng phụ Maronite
Đặng Tự Do
17:36 10/05/2026


Theo các báo cáo, những người ủng hộ Hezbollah đã sử dụng hình ảnh bị thao túng do trí tuệ nhân tạo tạo ra để tấn công vào Đức Hồng Y Bechara Boutros al-Rai, Thượng Phụ Giáo hội Maronite của Antiôkia và toàn phương Đông.

Vị Thượng Phụ mô tả cuộc tấn công trên mạng nhằm vào ngài là “một cuộc chiến ngôn từ, không phải tự do ngôn luận, mà là sự suy giảm đáng lo ngại về các chuẩn mực ngôn ngữ và giá trị, và là sự vi phạm phẩm giá con người mà không ai có quyền xâm phạm, bất kể nguồn gốc hay hình thức của nó.”

Vụ tấn công mạng liên quan đến việc phát tán các hình ảnh đã bị chỉnh sửa, miêu tả nhà lãnh đạo gia tộc theo những cách chế nhạo và hạ thấp nhân phẩm.

Jowelle M. Howayeck, một nhà hoạt động xã hội người Li Băng và ứng cử viên nghị viện năm 2022, lập luận rằng chiến dịch này không phải là tự phát cũng không hề mơ hồ về mục đích. Bà nói: “Đây vừa là hành động hăm dọa vừa là sự khiêu khích bè phái, và nó được thực hiện một cách có chủ đích”.

Đối với Howayeck, thời điểm này không phải là ngẫu nhiên. Bà liên kết chiến dịch này với bối cảnh chính trị rộng lớn hơn, trong đó Hezbollah đang “mất dần vị thế chính trị”, dẫn đến điều mà bà mô tả là sự thay đổi chiến lược có thể dự đoán được: “Đánh lạc hướng sự chú ý khỏi vấn đề cốt lõi và tạo ra một cuộc đối đầu mới có thể được coi là một chiến thắng mang tính biểu tượng”.

Theo quan điểm của bà, “đây không phải là sự tham gia chính trị. Đây là việc quản lý khủng hoảng thông qua nỗi sợ hãi, sự đánh lạc hướng và sự chia rẽ.”

Bà nói thêm rằng chiến dịch này cũng phản ánh sự rạn nứt ngày càng sâu sắc giữa Hezbollah và cộng đồng Kitô giáo.

Những cuộc đối đầu trên không gian mạng kiểu này không phải là điều mới mẻ trong bối cảnh chính trị của Li Băng, nhưng chúng tiềm ẩn những rủi ro đặc biệt ở một quốc gia được xây dựng trên một khế ước xã hội mong manh và đầy căng thẳng.

Howayeck cho biết, chính Thượng Phụ đã từng là mục tiêu tấn công trước đây “vì Thượng Phụ đại diện cho một hình thức quyền lực không thể bị ép buộc hay thôn tính: tính chính đáng về mặt đạo đức dựa trên bản sắc dân tộc”. “Bất cứ khi nào lập trường của ngài phù hợp với chủ quyền quốc gia, chúng đều bộc lộ một mâu thuẫn cấu trúc trong dự án đối lập.”


Source:National Catholic Register
 
Đức Hồng Y Parolin cho biết các cuộc đàm phán với các giám mục Đức vẫn tiếp tục, đồng thời cho rằng các biện pháp trừng phạt là quá sớm
Đặng Tự Do
17:37 10/05/2026


Đức Hồng Y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, cho biết còn quá sớm để thảo luận về các biện pháp trừng phạt đối với các giám mục người Đức vì đã ban phước lành cho các cặp đồng tính.

Tuy nhiên, Đức Hồng Y Parolin không loại trừ khả năng Tòa Thánh can thiệp nhưng bày tỏ hy vọng rằng điều đó sẽ được tránh khỏi.

“Bây giờ còn quá sớm để nói về các biện pháp trừng phạt. Chúng ta hãy hy vọng rằng sẽ không bao giờ phải dùng đến các biện pháp trừng phạt và các vấn đề có thể được giải quyết một cách hòa bình, như lẽ ra phải vậy trong Giáo hội”, Đức Hồng Y Parolin nói với các phóng viên bên lề buổi ra mắt sách tại Viện Giáo phụ ở Rôma hôm thứ Tư.

Một số thành viên của Hội đồng Giám mục Đức, viện dẫn tuyên bố Fiducia Supplicans của Vatican, đã chính thức ban phước lành cho các cặp đồng giới trong các giáo phận của họ ở Đức. Gần đây, một bức thư năm 2024 từ Bộ Giáo lý Đức tin đã được lưu hành, cấm thực hành này.

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV cũng đã lên tiếng về vấn đề này, gần đây tuyên bố rằng Tòa Thánh không đồng ý với các giám mục Đức về việc “ban phước lành chính thức cho các cặp” vượt quá những quy định được cho phép trong Fiducia Supplicans.

Đức Hồng Y Parolin cũng lên tiếng về cuộc gặp ngày 7 tháng 5 giữa Đức Giáo Hoàng Lêô và Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio, cũng như những lời chỉ trích gần đây của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đối với Đức Giáo Hoàng. Đức Hồng Y Parolin cho biết Hoa Kỳ vẫn là bên trung gian hòa giải với Tòa Thánh và mô tả những lời công kích mới nhất nhằm vào Đức Giáo Hoàng Lêô là “kỳ lạ”.

“Chúng tôi lắng nghe Rubio. Chúng tôi lắng nghe ông ấy. Sáng kiến này đến từ chính quyền Trump. Tôi nghĩ chúng ta sẽ thảo luận về mọi chuyện đã xảy ra trong những ngày gần đây; chúng ta không thể tránh khỏi việc đề cập đến những vấn đề này,” Đức Hồng Y Parolin nói.

Mới đây, Đức Hồng Y Đức Lêô đã trả lời phỏng vấn các nhà báo tại Castel Gandolfo và bác bỏ tuyên bố của Tổng thống Trump rằng Giáo hội ủng hộ vũ khí hạt nhân. Đức Hồng Y Parolin cũng bày tỏ quan điểm tương tự vào thứ Năm, khẳng định rằng “Tòa Thánh luôn luôn và tiếp tục nỗ lực hướng tới giải trừ vũ khí hạt nhân”.


Source:National Catholic Register
 
Các giám mục thông báo Giáo hoàng Lêô XIV dự kiến sẽ thăm Pháp vào cuối tháng 9
Đặng Tự Do
17:37 10/05/2026


Giáo Hội Công Giáo tại Pháp đang chuẩn bị đón tiếp Đức Giáo Hoàng Lêô XIV trong một chuyến tông du dự kiến diễn ra vào cuối tháng 9, Hội đồng Giám mục Pháp thông báo trong một thông cáo ngày 6 tháng 5.

Mặc dù Tòa Thánh vẫn chưa đưa ra thông báo chính thức, nhưng tin tức này không gây bất ngờ, vì tin đồn về chuyến thăm Pháp của Giáo hoàng đã lan truyền từ tháng Ba.

“ Kể từ khi được bầu làm mục tử toàn thể Hội Thánh cách đây một năm, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã được một số giám mục yêu cầu đến thăm Pháp”, thông cáo cho biết. Lời mời chính thức được gửi bởi Đức Hồng Y Jean-Marc Aveline, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Pháp, phối hợp với Sứ thần Tòa Thánh, Đức Tổng Giám Mục Celestino Migliore. Lời mời này nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron bày tỏ sự tán thành chuyến đi trong chuyến thăm Vatican ngày 10 tháng 4.

Bình luận về thông báo này, Đức Hồng Y Aveline, người đã có nhiều buổi làm việc với Giáo hoàng về vấn đề này, cho biết rằng “Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã nhiều lần bày tỏ sự kính trọng sâu sắc mà ngài dành cho đất nước chúng ta và lịch sử tâm linh của nó.”

Đức Hồng Y nói tiếp: “Chuyến thăm của ngài sẽ là cơ hội để chia sẻ với Đức Giáo Hoàng về những gì Giáo Cộng đoàn ta ở Pháp đang trải nghiệm và để chúng ta được khích lệ bởi lời của ngài.” Ngài nói thêm rằng hai người đã bắt đầu vạch ra một lịch trình dự kiến.

Theo lịch trình hiện đang được xem xét, Đức Thánh Cha sẽ thăm cả thủ đô Paris của Pháp — nơi ngài cũng dự kiến sẽ viếng thăm Nhà thờ Đức Bà Notre-Dame — và đền thánh Đức Mẹ Lộ Đức, một địa điểm nổi tiếng về các lần Đức Mẹ hiện ra ở dãy núi Pyrenees.

Theo thông tin từ hãng thông tấn I.Média được tờ Famille chrétienne trích dẫn, tên của Scy-Chazelles, một thị trấn nhỏ ở tỉnh Moselle (đông bắc nước Pháp), nơi có nhà ở và lăng mộ của Robert Schuman — được biết đến với biệt danh “Cha đẻ của Âu Châu” và đang trong quá trình phong thánh — cũng thường xuyên được nhắc đến như một điểm dừng chân tiềm năng. Tuy nhiên, Giáo phận Metz cho biết họ không có thông tin xác thực nào về vấn đề này.

Nếu chuyến thăm diễn ra theo kế hoạch, Lêô XIV sẽ là vị Giáo hoàng đầu tiên thực hiện chuyến thăm cấp nhà nước chính thức tới Pháp trong gần hai thập niên. Lần gần nhất là vào tháng 9 năm 2008, khi Bênêđíctô XVI đến thăm Paris và Lourdes. Đức Thánh Cha Phanxicô đã ba lần đến thăm Pháp trong suốt triều đại của mình — tại Strasbourg năm 2014 để phát biểu trước Nghị viện Âu Châu, tại Marseille năm 2023 cho các cuộc gặp gỡ Địa Trung Hải, và tại Corsica cho một hội thảo về “tín ngưỡng bình dân ở Địa Trung Hải” vào tháng 12 năm 2024 — mặc dù không chuyến đi nào trong số này được coi là chuyến thăm cấp nhà nước chính thức. Về phần mình, Gioan Phaolô Đệ Nhị đã thực hiện không dưới bảy chuyến thăm Pháp trong suốt triều đại của mình.

Theo các nhà quan sát, việc lựa chọn ngày này có thể được giải thích bởi mong muốn của Tòa Thánh là giữ khoảng cách đủ xa với lịch bầu cử để bảo đảm tính trung lập, vì cuộc bầu cử tổng thống dự kiến diễn ra vào nửa đầu năm 2027.

Thông báo này được đưa ra vào thời điểm Công Giáo ở Pháp đang có sự đổi mới bất ngờ, một quốc gia được biết đến là “người con gái cả của Giáo hội” nhưng từ lâu lại gắn liền với chủ nghĩa “laicité” (“chủ nghĩa thế tục”) mạnh mẽ và quá trình phi Kitô hóa.

Trong những năm gần đây, Giáo hội đã chứng kiến sự gia tăng đều đặn số lượng người dự tòng trưởng thành, với 13.000 người được rửa tội vào Lễ Phục Sinh năm nay. Đáp lại, các giám mục vùng Île-de-France đã triệu tập một hội đồng mục vụ chuyên biệt tập trung vào cách chào đón những người mới này một cách thích hợp — không chỉ đồng hành cùng họ qua các bí tích khai tâm mà còn hướng tới một đời sống đức tin bền vững và sâu sắc.

Trong khi chờ thông báo chính thức từ Tòa Thánh, các giám mục nước Pháp đã kêu gọi toàn thể tín hữu hãy cầu nguyện trong quá trình chuẩn bị cho sự kiện này.


Source:National Catholic Register
 
Đức Leo XIV và Thách thức Truyền thống
Vũ Văn An
17:44 10/05/2026
Đức Giáo Hoàng Leo xông hương bàn thờ trong Thánh lễ với các lễ thụ phong linh mục vào ngày 26 tháng 4 năm 2026. (ảnh: Simone Risoluti / Vatican Media)


Andrea Gagliarducci, trong bảnn tin ngày 5 tháng 5 năm 2026 của tạp chí National Catholic Register, nhận định rằng: Mục tiêu lớn lao của triều đại Giáo hoàng Leo XIV là khôi phục sự hiệp nhất trong Giáo hội. Tuy nhiên, nhiệm vụ này đặc biệt khó khăn. Nói tóm lại, đó là điều nói thì dễ hơn làm.

Những bình luận của Đức Giáo Hoàng với các nhà báo trên đường cùng ngài trở về Rome từ châu Phi đã minh họa điều này.

Đức Leo đã trả lời một câu hỏi liên quan đến quyết định của Hồng Y Reinhard Marx về việc chính thức chúc phúc cho các cặp đôi đồng tính, và câu trả lời của ngài đã gây ra nhiều phản ứng khác nhau, cả trong nước Đức và trên toàn thế giới. Tuy nhiên, câu trả lời đến từ người đứng đầu hàng giáo phẩm Đức lại rất đáng chú ý.

Đức Giám Mục Georg Bätzing của Limburg, người sắp kết thúc nhiệm kỳ chủ tịch Hội đồng Giám mục Đức, chỉ đơn giản tuyên bố rằng ngài sẽ tiếp tục thực hành mục vụ này vì ngài không tin rằng nó tạo ra sự chia rẽ trong Giáo hội.

Đó có thể là lời nói cuối cùng của một người sắp rời nhiệm sở và không mấy quan tâm, hoặc cũng có thể là Đức cha Bätzing đang thách thức Đức Giáo Hoàng ngăn cản ngài.

Chúng ta hãy chờ xem.

Một thách thức khác đối với sự hiệp nhất đang hiện hữu, đến từ thế giới truyền thống.

Hội Linh mục Thánh Piô X (SSPX) đang chuẩn bị tổ chức lễ tấn phong giám mục đầu tiên kể từ năm 1988.

Các lễ tấn phong này sẽ hợp lệ nhưng không hợp pháp vì chúng không có sự ủy quyền của Đức Giáo Hoàng. Người nào tấn phong giám mục mà không có sự cho phép của Giáo hoàng sẽ bị vạ tuyệt thông tự động.

Đó là điều đã xảy ra với Tổng Giám mục Marcel Lefebvre và các giám mục mà ông phong chức vào năm 1988, sau đó một sắc lệnh vạ tuyệt thông chính thức đã được soạn thảo và công bố.

Hiện nay, có tin đồn rằng một văn bản tương tự đã được chuẩn bị sẵn trong trường hợp Hội Thánh Piô X quyết định tiếp tục với các lễ phong chức đã được lên kế hoạch.

Trên thực tế, những loại sắc lệnh này là tiêu chuẩn, vì vậy không chắc chắn rằng nó chưa được chuẩn bị từ lâu, bất kể các cuộc thảo luận trong Hội Thánh Piô X diễn ra như thế nào.

Về phần mình, Hội Thánh Piô X tin rằng vạ tuyệt thông thực sự không áp dụng cho hội, lập luận rằng luật giáo hội không cho phép áp đặt hình phạt nếu hành vi dẫn đến vạ tuyệt thông được thực hiện để đáp lại mối nguy hiểm nghiêm trọng đối với Giáo hội, hoặc nếu người ta tin rằng mình đang hành động với thiện chí.

Về mặt kỹ thuật, điều đó là đúng, nhưng đó cũng là lý lẽ mà Tổng Giám mục Lefebvre đã sử dụng vào năm 1988, khi một sắc lệnh của Giáo hoàng tuyên bố rằng các lễ phong chức đã dẫn đến vạ tuyệt thông, một sự thật không thể chối cãi.

Trong những tuần gần đây, Hội Thánh Piô X cũng đã công bố một cuộc phỏng vấn dài với bề trên của mình, Cha Davide Pagliarani, người đã nhắc lại cảm giác cấp bách của hội và nhu cầu phong chức giám mục mới để đảm bảo sự tồn tại của hội.

Trên thực tế, Hội Thánh Piô X thiếu một mong muốn thực sự để thậm chí tham gia đối thoại với Tòa Thánh. Trong các thông báo trước đây, người ta đã nói rõ rằng họ coi nhiều quyết định hoặc cách tiếp cận của Tòa Thánh là gần như dị giáo, và do đó, không thể có đối thoại.

Tóm lại, Đức Leo XIV thấy mình bị mắc kẹt giữa hai phe, cả hai đều đặc biệt cứng đầu.

Một mặt, có những người muốn giáo lý phát triển đến mức thích ứng với xã hội bởi vì nếu không, họ tin - và đây là một cụm từ thường xuyên được lặp lại - Giáo hội sẽ không còn phù hợp nữa. Mặt khác, có những người tin rằng Giáo hội đã phát triển quá nhiều, đến mức coi bất cứ điều gì xuất phát từ Tòa Thánh là không phù hợp, đặc biệt là về mặt giáo lý.

Câu hỏi cần đặt ra đơn giản là: Đức Leo XIV đứng về phía nào?

Ví dụ, năm ngoái, thật bất ngờ khi Đức Giáo Hoàng Leo XIV gửi lời chúc mừng tới cuộc hành hương Paris-Chartres, thu hút hàng ngàn người tham dự, chủ yếu là giới trẻ, tất cả đều gắn bó với nghi lễ truyền thống, và Đức Giáo Hoàng nói rằng ngài đang cầu nguyện cho những người tham gia. Sau đó, Sứ thần Tòa Thánh tại Anh, Tổng Giám mục Miguel Maury Buendía, thông báo rằng Đức Leo đã yêu cầu được phép ngoại lệ, cho phép các giám mục kéo dài việc cử hành Thánh lễ Latinh truyền thống trong giáo phận của họ theo yêu cầu.

Tóm lại, Đức Leo XIV đã chìa tay với thế giới truyền thống, cố gắng vượt qua thái độ khép kín rõ ràng đã đặc trưng cho những năm cuối triều đại của Đức Giáo Hoàng Phan-xi-cô.

Thái độ này cũng ảnh hưởng đến các hội dòng được coi là truyền thống, chẳng hạn như Dòng Sứ giả Tin Mừng, một tổ chức được thành lập ở Brazil và sau đó lan rộng ra toàn thế giới. Trong nhiều năm, việc phong chức linh mục mới cho Dòng Sứ giả Tin Mừng đã bị đình chỉ. Họ bị đặt dưới sự xem xét hành chính đặc biệt — người đứng đầu là Hồng Y Raymundo Damasceno Assis — vì những cáo buộc lạm dụng chưa bao giờ được xác minh đầy đủ và tất cả các vụ kiện dân sự cuối cùng đều kết thúc có lợi cho họ.

Tuy nhiên, sau nhiều năm bế tắc, cuối cùng nhóm này đã được cấp phép phong chức cho 26 linh mục mới vào tháng Tư vừa qua.

Dòng Sứ giả Tin Mừng chỉ là một ví dụ về các nhóm được coi là Quá truyền thống và do đó trở thành mục tiêu dưới thời Giáo hoàng Phanxicô. Trong một số trường hợp, đó là những nhóm rất nhỏ, do đó không thể tạo được sức ảnh hưởng.

Trong những trường hợp khác, đã có một cơn bão thực sự, như trường hợp của Sodalitium Christianae Vitae — mà khi còn là Tổng giám mục, Đức Prevost biết rất rõ — nơi những cáo buộc lạm dụng chống lại người sáng lập đã không dẫn đến một cuộc cải cách (như đã xảy ra với Dòng Hiệp sĩ Chúa Kitô), mà dẫn đến việc đàn áp thực sự dòng tu này.

Phải nói rằng triều đại của Giáo hoàng Phanxicô cũng bị ảnh hưởng bởi một loại “cuộc nội chiến Mỹ Latinh” đã nảy sinh trong những năm sau Công đồng Vatican II, nơi căng thẳng giữa thần học giải phóng và các phong trào truyền thống hơn đã trở nên gần như không thể chịu đựng được.

Đức Leo XIV không bị ảnh hưởng bởi những căng thẳng đó, mặc dù ngài đã trải nghiệm chúng với tư cách là một linh mục truyền giáo và giám mục ở Peru. Vì lý do này, Đức Leo được kêu gọi tìm ra sự cân bằng khó khăn giữa những yêu cầu của những người muốn một Giáo hội hiện diện và năng động hơn về các vấn đề xã hội và nhu cầu truyền giáo, mang lại ơn gọi mới và thúc đẩy sự phát triển của Giáo hội.

Đây là thách thức lớn mà Đức Giáo Hoàng phải đối diện trong việc quản lý các nhóm truyền thống.

Những người theo chủ nghĩa truyền thống biết điều đó, và họ đang lan truyền luận điệu về một Tòa Thánh không sẵn lòng lắng nghe, lập luận rằng không nên đạt được thỏa thuận nào. Hội Thánh Piô X tin rằng Đức Leo XIV nên để họ tiếp tục theo ý muốn của họ, mà không cần đe dọa vạ tuyệt thông.

Tuy nhiên, hình phạt vạ tuyệt thông là cần thiết để Đức Giáo Hoàng chứng minh thẩm quyền của ngài trong Giáo hội. Đó là lý do tại sao có vạ tuyệt thông latae sentantiae, có nghĩa là nó được áp dụng tự động khi đã phạm một hành vi đáng bị vạ tuyệt thông.

Trong khi đó, ý tưởng cho rằng Giáo hoàng phải chấp nhận bất cứ điều gì nhân danh nguyên tắc lòng thương xót không rõ ràng là một lập luận không thể đứng vững, mặc dù nó đã được đưa ra nhiều lần kể từ Công đồng Vatican II.

Chắc chắn rằng chủ đề này sẽ lặp đi lặp lại trong suốt triều đại giáo hoàng của Đức Leo XIV. Theo thời gian, điều sẽ rõ ràng là liệu Đức Giáo Hoàng có muốn thẩm thấu cuộc khủng hoảng hay giải quyết nó, loại bỏ những trở ngại tạo ra sự chia rẽ và lý luận, vì lợi ích của sự hiệp nhất trong Giáo hội.
 
VietCatholic TV
An ninh căng thẳng trong cuộc diễn binh được bảo kê của Putin. Nỗi hận bị trói tay chân của Ukraine
VietCatholic Media
03:05 10/05/2026


1. Nga và Ukraine lời qua tiếng lại trước thềm cuộc duyệt binh.

Các quan chức giải thích sự thay đổi đột ngột về hình thức là do “tình hình hoạt động hiện tại” và cho biết các biện pháp an ninh bổ sung đã được thực hiện để đối phó với mối đe dọa tấn công từ Ukraine. Các bình luận viên truyền hình nhà nước cho rằng vũ khí hạng nặng càng cần thiết hơn trên chiến trường ở Ukraine.

Lần đầu tiên, cuộc duyệt binh hôm thứ Bảy có sự tham gia của binh lính từ Bắc Hàn, một sự tri ân đối với Bình Nhưỡng, quốc gia đã cử binh lính của mình chiến đấu cùng lực lượng Mạc Tư Khoa để đẩy lùi cuộc xâm lược của Ukraine vào khu vực Kursk của Nga.

Tổng thống Trump hôm thứ Sáu tuyên bố rằng một lệnh ngừng bắn sẽ được áp dụng từ thứ Bảy đến thứ Hai theo sáng kiến của ông và cả Nga lẫn Ukraine đều đã đồng ý. Tổng thống Trump giải thích rằng việc ngừng bắn là để trao đổi 2.000 tù binh, đồng thời khẳng định rằng việc tạm ngừng giao tranh có thể là “sự khởi đầu cho kết thúc” của cuộc chiến.

Tuy nhiên, Oleksandr Merezhko, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Quốc Hội Ukraine, chỉ ra rằng từ trước đến nay, Ukraine và Nga đã có nhiều cuộc trao đổi tù binh. Gần đây nhất, trong năm 2025 đã có 10 cuộc trao đổi tù binh, và từ đầu năm 2026 đến nay đã có 3 cuộc trao đổi tù binh. Tất cả đều diễn ra trong bối cảnh xung đột đang tiếp diễn, không có lệnh ngừng bắn nào cả. Ông cho rằng lệnh ngừng bắn đột ngột của Tổng thống Trump chỉ là nhằm trói tay Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy, không cho ông ra lệnh tấn công các cuộc diễn binh của Nga.

Tổng thống Zelenskiy, người trước đó trong tuần này đã nói rằng chính quyền Nga “lo ngại máy bay điều khiển từ xa có thể bay lượn trên Quảng trường Đỏ” vào ngày 9 tháng 5, đã tiếp nối tuyên bố của Tổng thống Trump bằng cách miễn cưỡng ban hành một sắc lệnh mỉa mai cho phép Nga tổ chức lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng vào thứ Bảy, tuyên bố Quảng trường Đỏ tạm thời bị cấm các cuộc tấn công của Ukraine.

Phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov đã bác bỏ sắc lệnh của Tổng thống Zelenskiy như một “trò đùa ngớ ngẩn”. “Chúng ta không cần sự cho phép của bất kỳ ai để tự hào về Ngày Chiến thắng của mình”, Peskov nói với các phóng viên.

Lực lượng quân sự lớn hơn và được trang bị tốt hơn của Nga đang mất dần những tiến bộ dọc theo chiến tuyến dài hơn 1.000 km. Ukraine đã đáp trả bằng các cuộc tấn công tầm xa ngày càng hiệu quả, nhắm vào các cơ sở năng lượng, nhà máy sản xuất và kho quân sự của Nga. Nước này đã phát triển các máy bay điều khiển từ xa có khả năng vươn tới các mục tiêu sâu hơn 1.000 km vào lãnh thổ Nga, vượt xa khả năng của họ trước năm 2022.

Giới chức Nga cảnh báo rằng nếu Ukraine tìm cách phá hoại lễ hội ngày thứ Bảy, Nga sẽ tiến hành một “cuộc tấn công hỏa tiễn quy mô lớn vào trung tâm Kyiv”. Bộ Quốc phòng Nga cảnh báo người dân và nhân viên các phái đoàn ngoại giao nước ngoài “cần phải rời khỏi thành phố ngay lập tức”. Liên Hiệp Âu Châu cho biết các nhà ngoại giao của họ sẽ không rời khỏi thủ đô Ukraine bất chấp những lời đe dọa từ Nga.

Putin đã sử dụng các lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng để khuyến khích lòng tự hào dân tộc và nhấn mạnh vị thế của Nga như một cường quốc toàn cầu. Liên Xô đã mất 27 triệu người trong giai đoạn 1941-1945 trong Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại, một sự hy sinh to lớn đã để lại vết sẹo sâu sắc trong tâm lý dân tộc và vẫn là một điểm đồng thuận hiếm hoi trong lịch sử đầy chia rẽ của quốc gia dưới chế độ Cộng sản.

“Chúng ta kỷ niệm ngày này với niềm tự hào và tình yêu dành cho đất nước, với sự thấu hiểu về nghĩa vụ chung của chúng ta trong việc bảo vệ lợi ích và tương lai của Tổ quốc,” Putin phát biểu tại lễ duyệt binh.

“Những người lính của chúng ta đã chịu tổn thất to lớn, hy sinh to lớn vì tự do và phẩm giá của các dân tộc Âu Châu, trở thành hiện thân của lòng dũng cảm và cao thượng, sự kiên cường và lòng nhân đạo, và đã lập nên vinh quang lớn lao của một chiến thắng vĩ đại.”

Các cuộc diễn hành Ngày Chiến thắng trên Quảng trường Đỏ hàng năm kể từ năm 2008 đều có sự tham gia của nhiều loại vũ khí hạng nặng — từ xe thiết giáp đến hỏa tiễn đạn đạo liên lục địa mang đầu đạn hạt nhân. Các cuộc diễn hành nhỏ hơn được tổ chức ở những nơi khác trên cả nước, nhưng lần này nhiều cuộc diễn hành đã bị thu hẹp quy mô hoặc thậm chí bị hủy bỏ hoàn toàn vì lý do an ninh.

Hôm thứ Bảy, chính quyền đã ra lệnh hạn chế tất cả các dịch vụ truy cập internet di động và nhắn tin tại thủ đô Mạc Tư Khoa của Nga, với lý do cần bảo đảm an ninh công cộng. Chính phủ đã từng bước siết chặt kiểm duyệt internet và thiết lập các biện pháp kiểm soát ngày càng nghiêm ngặt đối với các hoạt động trực tuyến, gây ra những lời xì xào và những biểu hiện bất mãn hiếm hoi từ công chúng.

[CBSNews: Russia-Ukraine trade barbs in parade lead-up]

2. Putin nói ông tin rằng cuộc xung đột ở Ukraine sắp kết thúc trong bối cảnh lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng được tổ chức với quy mô nhỏ hơn.

Putin hôm thứ Bảy cho biết ông tin rằng cuộc xung đột ở Ukraine đang sắp kết thúc sau khi ông chủ tọa cuộc duyệt binh trên Quảng trường Đỏ kỷ niệm chiến thắng trước Đức Quốc xã trong Thế chiến II - một cuộc trình diễn không có vũ khí hạng nặng lần đầu tiên sau gần hai thập niên.

Theo hãng thông tấn AFP, Putin nói với các phóng viên: “Tôi nghĩ cuộc xung đột này đang đi đến hồi kết nhưng nó vẫn là một vấn đề nghiêm trọng.”

Theo AFP, Putin nói thêm rằng ông sẵn sàng gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy tại một quốc gia thứ ba chỉ khi tất cả các điều kiện cho một thỏa thuận hòa bình tiềm năng được giải quyết.

“Đây mới là điểm mấu chốt cuối cùng, chứ không phải là bản thân các cuộc đàm phán,” ông nói.

Trước đó vào sáng thứ Bảy, an ninh được thắt chặt ở Mạc Tư Khoa khi Putin và một số nhà lãnh đạo nước ngoài tham dự cuộc duyệt binh, vốn được thu nhỏ quy mô ngay cả khi thỏa thuận ngừng bắn ba ngày do Mỹ làm trung gian đã xoa dịu những lo ngại về các nỗ lực có thể xảy ra của Ukraine nhằm phá hoại lễ hội.

Tên độc tài Putin, người đã nắm quyền hơn một phần tư thế kỷ, đã sử dụng Ngày Chiến thắng, ngày lễ thế tục quan trọng nhất của Nga, để phô trương sức mạnh quân sự của đất nước và tập hợp sự ủng hộ cho hành động quân sự của ông ở Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ năm.

Phát biểu tại cuộc duyệt binh, Putin ca ngợi binh lính Nga đang chiến đấu ở Ukraine, tuyên bố rằng họ “đang đối mặt với một lực lượng hung hãn được trang bị vũ khí và hỗ trợ bởi toàn bộ khối NATO”, và đang chiến đấu vì một “chính nghĩa”.

“Chiến thắng luôn thuộc về chúng ta và sẽ mãi thuộc về chúng ta,” Putin nói khi các hàng quân dàn trận trên Quảng trường Đỏ. “Chìa khóa thành công là sức mạnh tinh thần, lòng dũng cảm và sự quả cảm, sự đoàn kết và khả năng chịu đựng mọi thứ và vượt qua mọi thách thức.”

Nhưng trong một sự thay đổi đáng chú ý năm nay, cuộc duyệt binh diễn ra mà không có xe tăng, hỏa tiễn và các thiết bị hạng nặng khác, ngoại trừ màn trình diễn máy bay chiến đấu trên không theo truyền thống.

[CBSNews: Putin says he believes Ukrainian conflict nearing end amid scaled-down Victory Day celebrations]

3. Trung Quốc được tường trình đang tìm cách đòi lại các binh sĩ bị bắt giữ ở Ukraine.

Theo các nguồn tin, Trung Quốc cho biết họ đang tìm cách đòi lại hai công dân Trung Quốc bị Ukraine bắt giữ sau khi tham gia chiến đấu cho Nga.

Phát ngôn nhân của Bộ Ngoại giao Trung Quốc là Vương Văn Bân (Wang Wenbin - 王文斌) đã nói với hãng thông tấn nhà nước Ukraine Ukrinform rằng Trung Quốc đã “kêu gọi phía Ukraine” trả lại hai tù binh chiến tranh.

Ông Bân cho biết, khi trả lời câu hỏi về các tù binh chiến tranh: “Chính phủ Trung Quốc đã kêu gọi phía Ukraine tuân thủ các chuẩn mực quốc tế trong việc đối xử với công dân Trung Quốc bị bắt giữ”.

Theo Ukinform, Bân cũng cho biết Trung Quốc đang “thực hiện mọi biện pháp pháp lý để đưa công dân của họ trở về quê hương trong thời gian sớm nhất có thể.”

Tuy nhiên, câu nói này không có trong bản ghi chính thức từ Bộ Ngoại giao Trung Quốc.

Ông Bân cũng nói với Ukrinform rằng Bắc Kinh đã khuyên công dân Trung Quốc không nên tham gia vào cuộc chiến của Nga ở Ukraine, dù đứng về phe nào trong cuộc xung đột.

“ Chúng tôi đã ban hành nhiều cảnh báo an ninh yêu cầu công dân Trung Quốc tránh xa các khu vực xung đột vũ trang, tránh mọi hình thức can thiệp vào xung đột vũ trang, và đặc biệt là tránh tham gia vào các hoạt động quân sự của bất kỳ bên nào”. Ông cũng nói thêm rằng Bắc Kinh ủng hộ “mọi nỗ lực vì hòa bình” khi được hỏi về lập trường của mình đối với lệnh ngừng bắn đơn phương của Kyiv vào ngày 6 tháng 5.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã chia sẻ đoạn video ghi lại hình ảnh của Vương Quảng Quân (Wang Guangjun, 王广军) sinh năm 1991 và Trương Nhân Ba (Zhang Renbo,张仁波) sinh năm 1998, ngay sau khi bị bắt giữ, trong đó một người mô tả lại khoảnh khắc mình bị bắt sau khi máy bay điều khiển từ xa tấn công chỉ huy của anh ta.

“Vù vù… bùm bùm bùm bùm bùm… rồi đến lượt chỉ huy của tôi… ‘Bùm’”, Vương Quảng Quân nói, bắt chước tiếng nổ và những thương tích mà cả anh ta và chỉ huy của mình phải chịu.

Sau đó, cả hai đã tham gia một cuộc họp báo do Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU tổ chức và mô tả quá trình tuyển mộ, đồng thời cho biết họ đã bị “lợi dụng”.

Quân cho biết anh được tuyển mộ trên TikTok và được trả tiền để gia nhập quân đội Nga, trong khi Trương Nhân Ba nói rằng anh đã đến Nga để làm việc.

Cả hai đều bày tỏ sự hối tiếc vì đã tham gia chiến tranh và nói rằng họ đã bị tuyên truyền lừa dối.

“Trên phạm vi quốc tế, người ta nói rằng Trung Quốc và Nga là bạn bè, vì vậy người dân Trung Quốc nhìn nhận Nga… trước hết là với lòng tin. Chính vì lòng tin này mà chúng ta đã bị lợi dụng”, Trương Nhân Ba nói.

Mặc dù Bắc Kinh chưa chính thức ủng hộ cuộc chiến của Nga ở Ukraine, nhưng họ vẫn là một nhà tài trợ vật chất lớn cho Mạc Tư Khoa, với việc các quan chức Nga thừa nhận trong một cuộc điện đàm bị rò rỉ rằng “90%” phụ tùng điện tử máy bay điều khiển từ xa đến từ Trung Quốc.

Vào tháng 7 năm 2025, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị được tường trình đã nói với nhà ngoại giao hàng đầu của Liên Hiệp Âu Châu trong một cuộc họp kín rằng Bắc Kinh không thể chấp nhận việc Nga thất bại ở Ukraine.

[Newsweek: China Reportedly Seeks Return of Captured Soldiers in Ukraine]

4. Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc kêu gọi Mỹ và Iran tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn.

Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres cho biết ông bày tỏ quan ngại về thông tin cuộc đấu súng giữa Iran và Hoa Kỳ tại eo biển Hormuz.

Ông nhấn mạnh rằng đây là thời điểm quan trọng để giảm leo thang căng thẳng và kêu gọi tất cả các bên kiềm chế tối đa để tránh leo thang hơn nữa.

Ông Guterres kêu gọi tất cả các bên kiềm chế mọi hành động “có thể dẫn đến leo thang căng thẳng trở lại hoặc làm suy yếu các nỗ lực ngoại giao đang diễn ra”

Trong khi đó, Đại sứ Iran tại Liên Hiệp Quốc, Amir Saeid Iravani, trong các bức thư gửi Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc và ông Guterres hôm thứ Sáu, cho biết hậu quả từ các hành động gần đây của Mỹ ở Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz “có thể là thảm khốc” và lan rộng ra ngoài khu vực Trung Đông.

Ông kêu gọi tổng thư ký và Hội đồng Bảo an thúc giục Mỹ “tuân thủ các nghĩa vụ của mình theo luật quốc tế và kiềm chế các hành động khiêu khích tiếp theo”.

Hôm thứ Năm, Mỹ và Iran đều báo cáo về việc lực lượng của hai nước đã nổ súng vào nhau tại eo biển Hormuz, trong đó Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ, gọi tắt là CENTCOM cáo buộc Tehran tiến hành các cuộc tấn công “vô cớ”.

“Lực lượng Mỹ đã chặn đứng các cuộc tấn công vô cớ của Iran và đáp trả bằng các cuộc tấn công tự vệ khi các tàu khu trục mang hỏa tiễn dẫn đường của Hải quân Mỹ di chuyển qua eo biển Hormuz đến Vịnh Oman vào ngày 7 tháng 5”, CENTCOM viết trong một bài đăng trên X.

Bài đăng cho biết: “Lực lượng Iran đã phóng nhiều hỏa tiễn, máy bay điều khiển từ xa và tàu nhỏ khi tàu USS Truxtun (DDG 103), USS Rafael Peralta (DDG 115) và USS Mason (DDG 87) đi qua tuyến đường biển quốc tế. Không có tài sản nào của Mỹ bị tấn công.”

CENTCOM cho biết lực lượng Mỹ đã đáp trả bằng cách tấn công vào các cơ sở quân sự của Iran chịu trách nhiệm tấn công lực lượng Mỹ, bao gồm các địa điểm phóng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa, cũng như các địa điểm chỉ huy và kiểm soát và các trung tâm tình báo, giám sát và trinh sát.

“CENTCOM không tìm cách leo thang căng thẳng nhưng vẫn duy trì vị trí và sẵn sàng bảo vệ lực lượng Mỹ”, bài đăng cho biết thêm.

Các cuộc tấn công diễn ra trong bối cảnh Washington và Tehran đang xem xét đề xuất chấm dứt xung đột, một số nhà phân tích đặt câu hỏi liệu cuộc trao đổi này có thể dẫn đến sự đổ vỡ hoàn toàn của thỏa thuận ngừng bắn hiện tại hay không.

Theo Reuters, truyền thông nhà nước Iran cho biết Mỹ đã nổ súng vào một tàu chở dầu của Iran và các tàu Mỹ buộc phải rút lui sau khi các cuộc tấn công của Iran gây thiệt hại.

Trước đó, đã có báo cáo về các vụ nổ trên khắp khu vực xung quanh, bao gồm cả trên đảo Qeshm, mà truyền thông nhà nước Iran đưa tin là cuộc đấu súng giữa lực lượng Iran và “kẻ thù”.

Hôm thứ Năm, Tổng thống Trump cũng đăng tải trên Truth Social rằng lực lượng Iran đã chịu “thiệt hại nặng nề”.

“Ba tàu khu trục hạng nhất của Mỹ vừa di chuyển rất thành công ra khỏi eo biển Hormuz, dưới làn đạn. Ba tàu khu trục không bị hư hại gì, nhưng lực lượng tấn công của Iran đã chịu thiệt hại nặng nề. Chúng bị phá hủy hoàn toàn cùng với nhiều tàu nhỏ, vốn đang được sử dụng để thay thế cho lực lượng hải quân bị suy yếu nghiêm trọng của Iran.”

“Những chiếc tàu này đã chìm xuống đáy biển một cách nhanh chóng và hiệu quả. Hỏa tiễn đã được bắn vào các tàu khu trục của chúng ta và dễ dàng bị bắn hạ. Tương tự, máy bay điều khiển từ xa cũng bị thiêu rụi trên không. Chúng rơi xuống đại dương một cách đẹp đẽ, giống như một con bướm rơi xuống nấm mồ của mình! Một quốc gia bình thường sẽ cho phép những tàu khu trục này đi qua, nhưng Iran không phải là một quốc gia bình thường. Chúng được lãnh đạo bởi những kẻ điên rồ, và nếu chúng có cơ hội sử dụng vũ khí hạt nhân, chúng sẽ làm điều đó mà không chút do dự — Nhưng chúng sẽ không bao giờ có cơ hội đó và, giống như chúng ta đã đánh bại chúng một lần nữa hôm nay, chúng ta sẽ đánh bại chúng mạnh hơn và dữ dội hơn nhiều trong tương lai, nếu chúng không ký kết thỏa thuận của mình, NHANH CHÓNG! Ba tàu khu trục của chúng ta, với thủy thủ đoàn tuyệt vời, giờ đây sẽ tham gia lại vào cuộc phong tỏa hải quân của chúng ta, thực sự là một 'Bức tường thép'. Tổng thống DONALD J. TRUMP.”

[CBSNews: U.N. chief calls on U.S., Iran to abide by the ceasefire]

5. Ai tham dự lễ diễn hành Ngày Chiến thắng?

Quốc vương Malaysia Sultan Ibrahim Iskandar, Tổng thống Lào Thongloun Sisoulith, Tổng thống Kazakhstan Kassym-Jomart Tokayev, Tổng thống Uzbekistan Shavkat Mirziyoyev và nhà lãnh đạo độc tài Belarus Alexander Lukashenko đã tham dự các lễ hội tại thủ đô Nga.

Thủ tướng Robert Fico của Slovakia, một thành viên của Liên minh Âu Châu, đã đặt hoa tại đài tưởng niệm Lăng mộ Chiến sĩ Vô danh ngay bên ngoài tường thành Cẩm Linh nhưng không tham dự cuộc duyệt binh ở Quảng trường Đỏ. Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã chỉ trích chuyến đi của ông Fico, nói rằng, “Tôi vô cùng lấy làm tiếc về điều này, và chúng tôi sẽ thảo luận về chuyến thăm Mạc Tư Khoa của ông ấy với ông ấy.”

Phát biểu tại cuộc gặp với Putin ở Điện Cẩm Linh, Fico bày tỏ sự tiếc nuối về điều mà ông gọi là “Bức màn sắt” mới ở Âu Châu, gây cản trở thương mại, và nhấn mạnh tầm quan trọng của nguồn cung năng lượng từ Nga đối với Slovakia. Putin ca ngợi nhà lãnh đạo Slovakia vì đã theo đuổi chính sách đối ngoại “chủ quyền” và tôn vinh ký ức của những người lính Hồng quân đã hy sinh.

[CBSNews: Who attend Victory Day’s parade]

6. Iraq bác bỏ cáo buộc của Mỹ cho rằng thứ trưởng dầu mỏ của nước này đã giúp Iran trốn tránh lệnh trừng phạt.

Bộ dầu mỏ Iraq đã bác bỏ những cáo buộc của Mỹ đối với thứ trưởng bộ này, người bị Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt vì bị cho là ủng hộ Iran, trong bối cảnh Washington leo thang áp lực lên Baghdad để cắt đứt quan hệ với các nhóm có liên hệ với Iran.

Bộ Ngoại giao Mỹ hôm thứ Năm đã công bố các biện pháp trừng phạt đối với Ali Maarij al-Bahadli, cho rằng ông ta “lạm dụng chức vụ trong chính phủ để chuyển hướng dầu mỏ của Iraq nhằm hỗ trợ chế độ Iran và các lực lượng khủng bố tay sai của nước này”.

Cáo buộc cho rằng ông ta đã gian lận trong việc pha trộn dầu của Iraq và Iran như một phần của kế hoạch giúp Iran tránh các lệnh trừng phạt.

Bộ của ông tuyên bố “bác bỏ các cáo buộc” chống lại Bahadli và nhấn mạnh “tầm quan trọng của sự minh bạch trong việc giải quyết tất cả các cáo buộc dựa trên bằng chứng và sự thật”.

Bộ này cho biết họ sẵn sàng điều tra vụ việc, nhưng nói thêm rằng “các hoạt động xuất khẩu dầu thô, tiếp thị, bốc xếp lên tàu chở dầu và các thủ tục liên quan” không thuộc phạm vi công việc của Bahadli.

Sau khi các thực thể do một doanh nhân người Iraq điều hành bị trừng phạt vì những cáo buộc tương tự vào năm ngoái, công ty tiếp thị dầu khí nhà nước Iraq SOMO đã phủ nhận việc bất kỳ hoạt động pha trộn dầu nào đang diễn ra tại các cảng hoặc vùng biển thuộc lãnh thổ nước này nhằm giúp đỡ Iran.

Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt đơn phương đối với dầu mỏ của Iran, nhằm trừng phạt bất kỳ quốc gia hoặc công ty nào mua loại dầu này.

Iran, dưới sự lãnh đạo của các giáo sĩ dòng Shiite, đã duy trì quan hệ mật thiết với nhiều nhân vật chủ chốt ở Iraq, quốc gia đa số theo đạo Shiite, kể từ cuộc xâm lược của Mỹ năm 2003 lật đổ Saddam Hussein.

Washington, quốc gia có ảnh hưởng lớn ở Iraq, đang gia tăng áp lực lên chính phủ Iraq để giải giáp các nhóm vũ trang được Tehran hậu thuẫn, mà Mỹ coi là các tổ chức khủng bố.

Theo một quan chức Mỹ, kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran vào ngày 28 tháng 2, các nhóm này đã tấn công các cơ sở của Mỹ ở Iraq hơn 600 lần trước khi lệnh ngừng bắn được công bố.

[CBSNews: Iraq denies U.S. claims deputy oil minister helped Iran evade sanctions]

7. Nga chi hàng tỷ đô la vào các nhà máy lọc dầu, nhưng lại đánh mất lợi thế từ sự tăng giá dầu.

Doanh thu từ dầu khí của Nga tăng mạnh trong tháng 4 nhưng phần lớn bị bù đắp bởi hàng tỷ đô la tiền trợ cấp và chi phí sửa chữa nhà máy lọc dầu liên quan đến các cuộc tấn công của Ukraine vào cơ sở hạ tầng năng lượng.

Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu Chiến tranh được công bố hôm Thứ Năm, 07 Tháng Năm, Mạc Tư Khoa đang gặp khó khăn trong việc tận dụng tối đa lợi thế từ giá dầu toàn cầu tăng cao do chi phí trong nước ngày càng leo thang.

Bộ Tài chính Nga cho biết doanh thu liên bang từ dầu khí gần như tăng gấp đôi so với tháng trước, đạt 917 tỷ ruble (khoảng 12 tỷ Mỹ Kim) trong tháng 4, tăng từ 443 tỷ ruble (6 tỷ Mỹ Kim) trong tháng 3. Riêng doanh thu từ dầu mỏ đã đạt 771 tỷ ruble (khoảng 10 tỷ Mỹ Kim).

Đồng thời, Nga đã tăng mạnh chi tiêu để hỗ trợ ngành năng lượng của mình, phân bổ gần 350 tỷ rúp (khoảng 4,7 tỷ đô la) tiền trợ cấp cho các công ty dầu mỏ.

Theo hãng tin Vlast của phe đối lập Nga, số tiền này được sử dụng để giữ giá nhiên liệu trong nước ở mức thấp và để sửa chữa, hiện đại hóa các nhà máy lọc dầu bị hư hại trong chiến dịch tấn công tầm xa của Ukraine.

Những chi phí này phần lớn bù đắp cho doanh thu bổ sung do giá dầu tăng cao do căng thẳng Mỹ/Israel-Iran gây ra, với tổng thu nhập từ dầu khí đạt khoảng 856 tỷ ruble (11,4 tỷ Mỹ Kim) trong tháng 4 – chỉ cao hơn một chút so với dự báo trước đó.

Một nguồn tin giấu tên trong Bộ Tài chính nói với Vlast rằng doanh thu dự kiến sẽ tiếp tục tăng trong tháng 5, với việc Bộ trưởng Tài chính Anton Siluanov trước đó đã dự báo thêm 200 tỷ ruble (khoảng 2,7 tỷ đô la).

UniCredit cho biết sẽ bán một phần công ty con AO Bank tại Nga cho một nhà đầu tư tư nhân từ Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, trong bối cảnh tiếp tục thu hẹp sự hiện diện tại Nga sau cuộc xâm lược Ukraine năm 2022. Ngân hàng cho biết thỏa thuận này sẽ giúp tập trung lại hoạt động kinh doanh còn lại vào lĩnh vực thanh toán quốc tế cho các khách hàng không bị trừng phạt và dự kiến sẽ hoàn tất vào năm 2027.

Các nhà phân tích của ISW nhận định rằng các cuộc tấn công liên tục của Ukraine vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Nga đang làm giảm khả năng xuất khẩu và hạn chế lợi nhuận thu được.

Các cảng quan trọng, bao gồm Ust-Luga và Primorsk ở vùng Leningrad của Nga, đang hoạt động dưới công suất, khiến Điện Cẩm Bânh không thể tận dụng tối đa lợi ích từ giá dầu tăng cao và việc nới lỏng một phần lệnh trừng phạt của Mỹ.

Báo cáo cho thấy chiến dịch của Ukraine nhằm vào các cơ sở dầu mỏ ở hậu phương Nga có khả năng sẽ tiếp tục làm suy yếu doanh thu năng lượng của Mạc Tư Khoa trong những tháng tới.

[Newsweek: Russia Spends Billions on Refineries, Loses Gains From Oil Surge]

8. Mỹ tấn công các tàu chở dầu của Iran trong khi chờ đợi phản hồi từ Tehran về kế hoạch hòa bình.

Hôm thứ Sáu, quân đội Mỹ cho biết lực lượng của họ đã tấn công và “vô hiệu hóa” hai tàu chở dầu mang cờ Iran để ngăn chúng cập cảng Iran trên Vịnh Oman.

Các cuộc tấn công vào các tàu thuyền gần eo biển Hormuz làm dấy lên thêm nghi ngờ về thỏa thuận ngừng bắn mong manh mà chính quyền Trump vẫn khẳng định đang được duy trì. Washington đang chờ phản hồi của Tehran đối với các đề xuất mới nhất của Mỹ về một thỏa thuận hòa bình.

“Lực lượng Mỹ tại Trung Đông vẫn cam kết thực thi triệt để lệnh phong tỏa đối với các tàu thuyền ra vào Iran”, chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ Brad Cooper cho biết trong một tuyên bố bằng văn bản.

Những ngày gần đây, Mỹ và Iran đã nổ súng vào nhau, bất chấp thỏa thuận ngừng bắn kéo dài một tháng mà Tổng thống Donald Trump khẳng định “vẫn còn hiệu lực”.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Mỹ đang chờ đợi câu trả lời từ Iran về đề xuất hòa bình. “Chúng tôi đang mong đợi nhận được phản hồi từ họ vào một thời điểm nào đó trong ngày hôm nay”, Rubio nói với các phóng viên hôm thứ Sáu. “Tôi hy vọng đó là một đề nghị nghiêm chỉnh, thực sự là vậy… Hy vọng là nó có thể đưa chúng ta vào một quá trình đàm phán nghiêm chỉnh”, ông nói.

Tổng thống Trump đã cảnh báo rằng Mỹ sẽ “đánh bại [Iran] mạnh mẽ hơn và bạo lực hơn nhiều” nếu Tehran không chấp nhận một thỏa thuận hòa bình.

Hôm thứ Sáu, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cáo buộc Mỹ lựa chọn “cuộc phiêu lưu quân sự liều lĩnh” mỗi khi “giải pháp ngoại giao được đưa ra bàn bạc”.

“Đây có phải là một chiến thuật gây áp lực thô thiển? Hay là kết quả của việc một kẻ phá hoại lại một lần nữa lừa Tổng thống Mỹ vào một vũng lầy khác?” ông nói. “Dù nguyên nhân là gì, kết quả vẫn như nhau: Người Iran không bao giờ khuất phục trước áp lực.”

[CBSNews: US strikes Iranian oil tankers while awaiting Tehran response on peace plan]

9. Ảnh chụp cho thấy vệt dầu loang rõ ràng ngoài khơi cảng của Iran, theo AP đưa tin.

Các hình ảnh vệ tinh do hãng tin AP xem xét cho thấy dường như có một vệt dầu loang ở Vịnh Ba Tư, xuất phát từ phía tây đảo Kharg, cảng xuất khẩu dầu thô chính của Iran.

Những hình ảnh được chụp hôm thứ Sáu cho thấy vệt dầu loang bao phủ khoảng 27 dặm vuông và dường như cho thấy dầu vẫn đang rò rỉ từ nhà ga, theo Ami Daniel, Giám đốc điều hành của công ty tình báo hàng hải Windward AI.

Daniel ước tính lượng dầu tương đương khoảng 80.000 thùng đã tràn ra từ đảo Kharg kể từ khi vệt dầu loang được phát hiện lần đầu tiên bằng hình ảnh vệ tinh hôm thứ Ba. Hiện chưa rõ liệu vụ tràn dầu là do sự việc kỹ thuật, cuộc không kích hay nguyên nhân nào khác.

“Đây là rủi ro khi giao tranh ở khu vực giàu dầu mỏ,” Daniel nói, đồng thời cho biết thêm rằng khó có khả năng bất kỳ nỗ lực dọn dẹp nào sẽ được tiến hành ở vùng biển Vịnh đã trở thành một chiến trường khốc liệt.

Ông cho biết vụ tràn dầu dường như đang lan rộng về phía tây nam và trong vòng hai tuần tới có khả năng sẽ đến bờ biển của UAE, Qatar hoặc Ả Rập Xê Út.

Nina Noelle, chuyên gia về hoạt động giải quyết khủng hoảng quốc tế của Greenpeace Đức, cho biết hôm thứ Sáu rằng những hình ảnh gần đây cho thấy vụ tràn dầu đang bắt đầu phân tán và dường như không có khả năng ảnh hưởng đến đất liền, mặc dù vẫn có thể ảnh hưởng đến một số môi trường sống biển nhạy cảm.

“Nhiều khả năng, nó sẽ tan biến ngoài khơi trong điều kiện hiện tại,” Noelle nói.

Ngũ Giác Đài từ chối bình luận về việc quân đội Mỹ có đang theo dõi vụ tràn dầu hay không, hoặc liệu có các cuộc tấn công gần đây vào hòn đảo của Iran hay không. Dựa trên hình ảnh được chụp hồi đầu tuần này, vụ tràn dầu xảy ra trước vòng tấn công gần đây nhất của Mỹ.

[CBSNews: Images show apparent oil slick off Iranian terminal, AP reports]

10. Bộ Tài chính Mỹ ban hành vòng trừng phạt mới đối với các thực thể bị cáo buộc hỗ trợ chương trình máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của Iran.

Bộ Tài chính Mỹ đã công bố một vòng trừng phạt mới đối với 10 cá nhân và công ty mà họ cáo buộc đã giúp đỡ Iran phát triển các chương trình máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn đạn đạo.

Các biện pháp trừng phạt, do Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài thuộc Bộ Tài chính Hoa Kỳ thực thi, nhắm vào những đối tượng “tạo điều kiện cho quân đội Iran nỗ lực bảo đảm vũ khí, cũng như nguyên liệu thô có ứng dụng trong chương trình máy bay điều khiển từ xa dòng Shahed và hỏa tiễn đạn đạo của Iran”, Bộ Tài chính cho biết trong một thông cáo báo chí.

Bộ Ngoại giao cho biết họ đang tấn công trừng phạt thêm bốn thực thể khác.

Trong số những đối tượng bị trừng phạt có các công ty đặt trụ sở tại Trung Quốc, Dubai, Hương Cảng và Belarus mà Bộ Tài chính Mỹ cáo buộc đã đóng vai trò trung gian, hỗ trợ Trung tâm Hợp tác Đổi mới và Công nghệ Iran, gọi tắt là CITC về “tài chính, vật chất, công nghệ hoặc các hình thức hỗ trợ khác”.

Theo Bộ Tài chính Hoa Kỳ, CITC đã tìm cách mua vũ khí và hệ thống phòng không từ Trung Quốc.

Một trong những công ty bị trừng phạt, Mustad Limited có trụ sở tại Hương Cảng, đã giúp đỡ, hoặc cố gắng giúp đỡ, Iran mua “vũ khí trị giá hàng triệu đô la”, Bộ Tài chính Mỹ cho biết.

“Dưới sự lãnh đạo quyết đoán của Tổng thống Trump, chúng ta sẽ tiếp tục hành động để bảo vệ an ninh cho nước Mỹ và tấn công vào các cá nhân và công ty nước ngoài cung cấp vũ khí cho quân đội Iran để sử dụng chống lại lực lượng Mỹ”, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết trong một tuyên bố.

Ngoại trưởng Marco Rubio cho biết trong một tuyên bố riêng rằng các lệnh trừng phạt được ban hành hôm thứ Sáu nhằm buộc “các thực thể có trụ sở tại Trung Quốc phải chịu trách nhiệm về sự hỗ trợ của họ dành cho Iran. Hoa Kỳ sẽ thực hiện mọi hành động cần thiết trong khả năng của mình để tấn công vào các thực thể và cá nhân nước thứ ba đang hỗ trợ quân đội và cơ sở công nghiệp quốc phòng của Iran. “

[CBSNews: U.S. Treasury issues new round of sanctions against entities accused of supporting Iran's drone, missile programs]

11. Cố vấn của lãnh đạo tối cao Iran so sánh việc kiểm soát eo biển Hormuz với “bom nguyên tử”.

Hôm thứ Sáu, một cố vấn của lãnh đạo tối cao Iran đã so sánh việc kiểm soát eo biển Hormuz với việc sở hữu một “quả bom nguyên tử” và tuyên bố sẽ không từ bỏ quyền kiểm soát đó.

Cố vấn Mohammad Mokhber cho biết Iran từ lâu đã “bỏ bê” vị trí địa lý thuận lợi của mình dọc theo eo biển, một tuyến đường huyết mạch cho việc vận chuyển dầu khí mà Tehran đã đóng cửa vào đầu cuộc chiến Trung Đông, gây ra sự hỗn loạn trên thị trường và khiến hàng trăm tàu thuyền bị mắc kẹt.

“Eo biển Hormuz представляет một cơ hội quý giá như bom nguyên tử,” ông nói trong một video được hãng tin Mehr công bố.

“Thật vậy, nắm trong tay một vị trí cho phép bạn tác động đến nền kinh tế toàn cầu chỉ bằng một quyết định duy nhất là một cơ hội lớn.”

Cam kết không “từ bỏ những thành quả của cuộc chiến này”, ông nói tiếp rằng Iran sẽ “thay đổi thể chế (pháp lý) của eo biển này”, thông qua luật pháp quốc tế nếu có thể, và đơn phương nếu không.

Ông Mokhber không đề cập cụ thể đến việc thu phí tàu thuyền khi sử dụng tuyến đường thủy này, nhưng tạp chí hàng hải Lloyd's List đưa tin hôm thứ Sáu rằng Iran đã thành lập một cơ quan để phê duyệt việc quá cảnh qua eo biển và thu phí.

[Politico: Adviser to Iran supreme leader compares Strait of Hormuz control to “atomic bomb”]

12. Iran cáo buộc Mỹ vi phạm lệnh ngừng bắn và cho biết đã thực hiện các cuộc tấn công mới vào thứ Sáu.

Hôm Thứ Bẩy, 09 Tháng Năm, Đài truyền hình quốc gia Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn giữa hai nước, bác bỏ phiên bản của Ngũ Giác Đài và Tòa Bạch Ốc về cuộc đụng độ bạo lực hôm thứ Năm tại eo biển Hormuz và cho biết đã có các cuộc tấn công mới được tiến hành vào thứ Sáu.

Trong một tuyên bố, Bộ Ngoại giao Iran cho biết chính quyền nước này “lên án mạnh mẽ hành động gây hấn của quân đội Mỹ khủng bố nhằm vào hai tàu chở dầu thuộc Cộng hòa Hồi giáo Iran” tại eo biển Hormuz, “cũng như các cuộc tấn công được thực hiện tại một số địa điểm ở khu vực ven biển nhìn ra eo biển Hormuz, diễn ra vào khuya thứ Năm, ngày 7 tháng 5, và rạng sáng thứ Sáu”.

Quân đội Mỹ cho biết Iran đã tấn công ba tàu chiến Mỹ đang di chuyển qua eo biển Hormuz hôm thứ Năm bằng hỏa tiễn, máy bay điều khiển từ xa và tàu tấn công cỡ nhỏ. Ngũ Giác Đài cho biết tất cả các mối đe dọa đã bị phá hủy, và các cuộc “tấn công tự vệ” nhằm vào các cảng của Iran đã được tiến hành để đáp trả.

“Mỗi khi có giải pháp ngoại giao trên bàn, Mỹ lại chọn con đường phiêu lưu quân sự liều lĩnh”, Ngoại trưởng Abbas Araghchi nói. “Đây có phải là chiến thuật gây áp lực thô thiển? Hay là kết quả của việc một kẻ phá hoại lại một lần nữa lừa Tổng thống Mỹ vào một vũng lầy khác? Dù nguyên nhân là gì, kết quả vẫn như nhau: Người Iran không bao giờ khuất phục trước áp lực.”

Trong tuyên bố của mình, Bộ này cho biết các hành động khiêu khích và hung hăng của Mỹ không chỉ cấu thành hành vi vi phạm rõ ràng thỏa thuận ngừng bắn ngày 8 tháng 4 năm 2026 mà còn là hành vi vi phạm trắng trợn Điều 2(4) của Hiến chương Liên Hiệp Quốc và được coi là hành vi xâm lược theo luật quốc tế.

[CBSNews: Iran accuses U.S. of ceasefire breaches, says new strikes carried out on Friday]

13. Các tổ chức viện trợ đang trong “tình thế ác mộng” do việc đóng cửa eo biển Hormuz.

Thành phố ven biển hào nhoáng Dubai nổi tiếng với nhiều điều, đặc biệt là các trung tâm mua sắm rộng lớn và lối sống xa hoa mà người nước ngoài đổ xô đến để tận hưởng sự quyến rũ của thiên đường thuế thuộc Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

Nhưng thành phố này còn có thêm một danh tiếng khác. Dubai, một trung tâm giao thông thương mại toàn cầu, cũng tự hào sở hữu một “thành phố nhân đạo” với trung tâm hậu cần lớn nhất thế giới dành cho các tổ chức viện trợ, bao gồm cả Liên đoàn Hồng Thập Tự và Trăng Lưỡi Liềm Đỏ quốc tế.

Gần 200 nhóm viện trợ quốc gia dưới ngọn cờ này điều phối thực phẩm, thuốc men và các nhu yếu phẩm khác trên khắp Trung Đông, Phi Châu và các khu vực khác từ Dubai, thành phố có mật độ giao thông cao, là cửa ngõ lý tưởng cho dòng viện trợ hướng đến một số điểm nghèo đói hoặc bị xung đột tàn phá nhất trên thế giới, như Iran, Somalia và Sudan.

Tuy nhiên, Hội Hồng Thập Tự và Trăng Lưỡi Liềm Đỏ, cùng các nhóm viện trợ có ảnh hưởng khác, cho biết kể từ khi cuộc chiến tranh Iran bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, họ đã gặp khó khăn trong việc vận chuyển các nhu yếu phẩm thiết yếu do sự phong tỏa của Iran và Mỹ đối với tuyến đường vận chuyển quan trọng qua eo biển Hormuz.

Giá dầu tăng vọt do việc phong tỏa tuyến đường thủy quốc tế cũng làm tăng chi phí vận chuyển hàng hóa bằng đường bộ. Chỉ một lượng hàng viện trợ hạn chế có thể được vận chuyển bằng đường hàng không, với số lượng ít hơn và giá cao hơn.

Sự chậm trễ đồng nghĩa với việc thuốc men không đến được tay hàng ngàn người cần nó ở Sudan, trong khi hàng triệu người khác có thể bị đói, đặc biệt là ở vùng Sừng Phi Châu và Sahel, do các chuyến hàng phân bón không đến kịp thời cho việc gieo trồng.

Các tổ chức quốc tế đã bị ảnh hưởng bởi việc Mỹ rút vốn viện trợ nhân đạo vào năm ngoái và việc các nhà tài trợ lớn khác cũng rút lui.

Mặc dù Tổng thống Donald Trump tuần này tuyên bố Iran sắp đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh và mở lại eo biển, việc đóng cửa tuyến đường thủy quan trọng này trong hơn tám tuần qua đã gây ra thiệt hại rất lớn. Lưu lượng giao thông hàng hải qua eo biển hiện vẫn chỉ bằng một phần nhỏ so với trước đây, chưa đến 90% so với lượng hàng hóa thường đi qua khu vực này mỗi ngày.

Và khi thời gian trôi qua, các tổ chức viện trợ đã gióng lên hồi chuông cảnh báo với sự quyết liệt hơn về thiệt hại nhân đạo ngày càng gia tăng do việc đóng cửa biên giới, ở Trung Đông và các khu vực khác.

“Chúng tôi đang ở trong tình huống ác mộng khi ngân sách bị thu hẹp, giá cả lại tăng cao”, phát ngôn viên của Hội Hồng Thập Tự và Trăng Lưỡi Liềm Đỏ Tommaso Della Longa, cho biết. “Trong bối cảnh đó, chúng ta phải đưa ra quyết định về cách sử dụng tốt nhất các nguồn lực khan hiếm hiện có.”

Các thiết bị cứu sinh đang bị cất giữ trên kệ.

Vào thời điểm này năm ngoái, Hội Hồng Thập Tự và Hội Trăng Lưỡi Liềm Đỏ đã chuyển phát hơn 21 chuyến hàng viện trợ thiết yếu từ Dubai trong hai tháng từ tháng 3 đến tháng 4.

Nhưng trong gần cùng kỳ năm nay, khi eo biển bị đóng cửa, họ chỉ vận chuyển được một phần bảy con số đó. Hàng hóa phải được vận chuyển bằng đường bộ - một hành trình dài hơn và tốn kém hơn nhiều, theo mạng lưới nhân đạo.

Một tổ chức cứu trợ khác, Ủy ban Cứu trợ Quốc tế, cũng sử dụng Dubai làm căn cứ để điều phối các chuyến hàng viện trợ. Tuy nhiên, theo lời ông Ciarán Donnelly, đại diện của tổ chức này, số hàng viện trợ y tế trị giá 130.000 đô la dành cho Sudan đang bị chiến tranh tàn phá, dự kiến sẽ giúp đỡ 20.000 người, đã bị kẹt lại ở thành phố này trong hai tháng. Cuối cùng, lô hàng đã đến cảng Sudan vào cuối tháng Tư trên một chuyến bay từ Dubai, gây ra một khoản chi phí rất lớn.

Một lô hàng khác của Ủy ban Cứu trợ Quốc tế, lần này là thực phẩm trị liệu sẵn sàng sử dụng, gọi tắt là RUTF - một loại bột nhão giàu chất dinh dưỡng để điều trị tình trạng suy dinh dưỡng đe dọa tính mạng ở trẻ nhỏ - đã được vận chuyển đến Somalia để điều trị cho 1.000 trẻ em nhưng đã bị trì hoãn hơn một tháng do các cảng trở nên quá tải.

Tổ chức bác ái Save The Children điều hành 90 phòng khám ở Sudan. Nhưng một lô hàng y tế trị giá 500.000 đô la Mỹ hướng đến quốc gia Bắc Phi này đã bị ứ đọng ở Dubai trong nhiều tuần liền, theo lời Willem Zuidema, người phụ trách chuỗi cung ứng của tổ chức bác ái.

Hội Hồng Thập Tự và Trăng Lưỡi Liềm Đỏ cho biết hồi tháng 3 rằng giá vận chuyển hàng hóa bằng đường biển đã tăng gấp ba lần trên một số tuyến đường, trong khi việc vận chuyển hàng viện trợ bằng máy bay đã tăng vọt 70% trong một số trường hợp, do nhu cầu tăng cao và giá nhiên liệu máy bay tăng. Tình hình tương tự cũng xảy ra với các chuyến đi đường bộ, chi phí xăng dầu tăng cao khi các đoàn xe tải làm tắc nghẽn xa lộ và các trạm kiểm soát.

Ông Zuidema cho biết, chi phí vận chuyển hàng viện trợ bằng đường bộ đến cảng Jeddah ở phía tây Ả Rập Xê Út rồi tiếp tục đến cảng Sudan cao hơn 65% cho mỗi container so với vận chuyển cùng lượng hàng viện trợ đó đến thành phố Jeddah của Sudan bằng đường biển.

Tại Somalia và Kenya, các đội cứu trợ đã báo cáo chi phí cho các nhiệm vụ phân phát viện trợ tăng 30%, theo lời ông Donnelly từ Ủy ban Cứu trợ Quốc tế.

Tỷ lệ này tăng lên khoảng 50% ở vùng đông bắc Nigeria, nơi các nhân viên của Ủy ban Cứu trợ Quốc tế cần các cơ sở y tế di động để điều trị cho các cộng đồng bị cô lập ở những khu vực bị tàn phá bởi bạo lực, nằm giữa lực lượng chính phủ và nhóm phiến quân Hồi giáo Boko Haram.

Ủy ban Cứu trợ Quốc tế cho biết họ phải giảm tần suất các đội cấp cứu đến thăm những thị trấn này. Nhưng đối với trẻ em bị tiêu chảy, chỉ cần chờ thêm một hoặc hai ngày để được chăm sóc khẩn cấp cũng có thể là sự khác biệt giữa sự sống và cái chết, ông Donnelly nói.

Tổ chức Dubai Humanitarian, đơn vị điều hành trung tâm viện trợ của thành phố, lại đưa ra một quan điểm khác. Tổ chức này cho biết 155 chuyến hàng viện trợ nhân đạo đã được vận chuyển ra khỏi trung tâm hậu cần trong tháng 3 và tháng 4 năm nay — chỉ ít hơn 15 chuyến so với cùng kỳ năm 2025.

Theo tổ chức Dubai Humanitarian, vận tải đường biển bị ảnh hưởng nặng nề trong giai đoạn đầu của chiến tranh, nhưng các tuyến đường mới nhanh chóng xuất hiện.

Họ cho rằng, nhìn chung, số lượng hàng hóa xuất kho không giảm đáng kể, nhưng lại bị ùn tắc do chậm trễ và chi phí tăng cao.

Tắc nghẽn phân bón gây ra nạn đói

Khoảng một phần ba lượng phân bón vận chuyển bằng đường biển trên thế giới đã đi qua eo biển Hormuz, phần lớn đến từ các nhà sản xuất ở Trung Đông. Các lệnh phong tỏa đã đe dọa các hoạt động xuất khẩu này, đồng nghĩa với việc nông dân phụ thuộc vào phân bón để canh tác sẽ sản xuất được ít lương thực hơn.

Các chuyên gia Liên Hiệp Quốc cảnh báo rằng tình trạng thiếu hụt này có thể ảnh hưởng nặng nề nhất đến các nước đang phát triển, đặc biệt là ở khu vực Phi Châu cận Sahara. Ông Donnelly cho biết, hầu hết các chuyến hàng phân bón đều được dành cho những khu vực nghèo nhất của lục địa này.

Ông cho biết, nông dân ở những khu vực này đã bắt đầu đưa ra quyết định về cách thức gieo trồng, có nghĩa là lượng lương thực sẽ có sẵn vào cuối năm nay đã được định đoạt.

Ông dự đoán rằng trong những tháng tới, sẽ có thêm hàng triệu người không đủ ăn, bên cạnh con số ước tính 39 triệu người được xếp vào nhóm đối mặt với tình trạng đói nghèo “khẩn cấp” năm ngoái. Con số này, được các chuyên gia toàn cầu công bố tháng trước, đã tăng gần gấp ba lần so với một thập niên trước.

Ông Donnelly cho biết, những hậu quả dây chuyền sẽ còn kéo dài rất lâu sau khi bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào được ký kết. Nạn đói thường dẫn đến tình trạng mại dâm gia tăng khi phụ nữ phải làm nghề này để nuôi sống gia đình, trẻ em bỏ học để đi làm, và cha mẹ phải nhịn đói để chu cấp cho con cái.

“Tác động này có thể được giảm thiểu thông qua hành động ngay bây giờ, nhưng không thể đảo ngược được”, ông nói.

Trước khi các cuộc phong tỏa eo biển Hormuz diễn ra, các tổ chức nhân đạo đã chịu nhiều áp lực sau khi Mỹ, Anh và Đức cắt giảm ngân sách viện trợ để tăng chi tiêu cho quốc phòng và vũ khí.

Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ, gọi tắt là USAID, bị chính quyền Trump đóng cửa năm ngoái, từng là cơ quan tài trợ lớn nhất cho viện trợ nhân đạo và phát triển trên toàn thế giới.

Việc cắt giảm ngân sách của USAID có thể gây ra thêm hơn 14 triệu ca tử vong vào năm 2030, một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Lancet cảnh báo ngay sau khi cơ quan này đóng cửa. Gần một phần ba trong số “con số đáng kinh ngạc về các ca tử vong có thể tránh được” này có thể là trẻ em dưới 5 tuổi, các tác giả cho biết.

Trong một phân tích riêng biệt, Oxfam America cho biết việc mất đi USAID có thể dẫn đến hơn 3 triệu ca tử vong có thể phòng ngừa được mỗi năm.

“Ngân sách nhân đạo đã bị ảnh hưởng rất, rất, rất nặng nề trên mọi lĩnh vực,” Della Longa nói.

“Hiện tại hệ thống không còn bất kỳ vùng đệm nào nữa,” Zuidema nói thêm.

[Newsweek: Aid Agencies in ‘Nightmare Situation’ With Strait of Hormuz Closure]
 
Ukraine đánh tới tấp: Kinh tế suy sụp, diễn binh phải nhờ Mỹ bảo kê, Putin hứa kết thúc chiến cuộc
VietCatholic Media
16:24 10/05/2026


1. Putin nói ông tin rằng chiến tranh ở Ukraine gần như đã kết thúc.

Ngày 9 tháng 5, Putin tuyên bố rằng ông tin cuộc chiến toàn diện ở Ukraine sẽ sớm kết thúc.

“Tôi nghĩ cuộc chiến ở Ukraine sắp kết thúc rồi,” ông nói với các nhà báo tại một cuộc họp báo ở Điện Cẩm Linh sau lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng trầm lắng của mình.

Putin đổ lỗi cho các quốc gia phương Tây về việc leo thang chiến tranh với Nga, tuyên bố rằng “một phe toàn cầu hóa trong giới tinh hoa phương Tây đang chống lại chúng ta thông qua người Ukraine” - một tuyên bố bỏ qua thực tế rằng chính Nga đã phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine vào năm 2022.

Theo lời Putin, chính phương Tây chứ không phải Nga mới là bên bị sa lầy ở Ukraine sau khi không thể giành được chiến thắng nhanh chóng.

“Trước hết, họ dự đoán Nga sẽ phải chịu một thất bại thảm hại — như chúng ta đều biết rõ — và nền độc lập của nước này sẽ sụp đổ trong vòng vài tháng,” ông nói. “Nhưng rồi họ lại rơi vào bế tắc, và giờ thì họ không thể tìm ra lối thoát — đó mới là vấn đề.”

Đây là bản tóm tắt chính xác về tình hình chiến tranh, với một điều chỉnh nhỏ: Chính Nga mới là bên bị mắc kẹt trong cuộc chiến kéo dài 5 năm, chịu tổn thất quân số khổng lồ mỗi ngày trong khi không thể đạt được các mục tiêu quân sự then chốt.

Lãnh đạo Nga cũng cho biết ông sẵn sàng gặp Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tại một quốc gia thứ ba - một sự thay đổi so với lời mời thường lệ của ông tới Mạc Tư Khoa để tiếp đón tổng thống Ukraine.

Ông Putin làm rõ rằng cuộc gặp như vậy chỉ nhằm mục đích ký kết và hoàn tất thỏa thuận, chứ không phải để tiếp tục đàm phán.

Trước đó cùng ngày, cố vấn tổng thống Yuri Ushakov một lần nữa chuyển lời mời thường trực của Điện Cẩm Linh tới Tổng thống Zelenskiy để gặp Putin tại thủ đô Mạc Tư Khoa. Tổng thống Zelenskiy đã nhiều lần tuyên bố sẵn sàng gặp Putin ở bất kỳ thành phố nào không tham gia vào cuộc chiến tranh toàn diện.

Ông Putin cũng cho biết ông có thể sẵn sàng gặp gỡ các nhà lãnh đạo Âu Châu để đàm phán chấm dứt chiến tranh, đặc biệt là những nhà lãnh đạo không có ý chỉ trích Nga. Phát biểu của ông được đưa ra hai ngày sau khi Chủ tịch Hội đồng Âu Châu Antonio Costa cho biết các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu đã bắt đầu chuẩn bị các cuộc đàm phán riêng với Putin, theo tờ Financial Times.

[Politico: Putin says he believes war in Ukraine almost over]

2. Cựu lãnh đạo NATO Rasmussen cảnh báo về sự “tan rã” của liên minh và kêu gọi thành lập khối quốc phòng Âu Châu mới.

Cựu Tổng thư ký NATO Anders Fogh Rasmussen đã kêu gọi thành lập một liên minh quốc phòng Âu Châu mới, cho rằng NATO ở hình thức hiện tại không còn đủ đáp ứng nhu cầu khi ngày càng có nhiều nghi ngờ về sự bảo đảm an ninh của Mỹ.

“Những gì chúng ta đang chứng kiến lúc này là sự tan rã của NATO, và điều đó rất nguy hiểm,” Rasmussen nói với WELT, một phần của Mạng lưới Phóng viên Toàn cầu Axel Springer, cũng như POLITICO. “Tổng thống Trump đã làm dấy lên quá nhiều nghi ngờ về cam kết của ông đối với Điều 5 và việc bảo vệ Âu Châu đến nỗi người Âu Châu chỉ có thể đi đến một kết luận duy nhất: chúng ta phải tự lực cánh sinh và tự bảo vệ lục địa của mình.”

Rasmussen đề xuất thành lập một “liên minh tự nguyện” chính thức – một nhóm các quốc gia Âu Châu sẵn sàng và có khả năng tự tổ chức quốc phòng của lục địa. Ông nói: “Hiện tại cả Liên Hiệp Âu Châu lẫn NATO đều không phù hợp để củng cố trụ cột Âu Châu trong liên minh”, lập luận rằng Âu Châu cần “các kế hoạch quốc phòng mới và năng lực quân sự mới” và phải “tăng cường sản xuất vũ khí và đạn dược”. Những nhận xét này thực chất đặt ra câu hỏi liệu các kế hoạch quốc phòng khu vực hiện có của NATO – xương sống hoạt động của các cam kết phòng thủ tập thể theo Điều 5 của liên minh – có còn khả thi trong kịch bản Mỹ giảm bớt sự can thiệp hay không.

Theo đề xuất của ông, sự tham gia sẽ bị giới hạn ở các quốc gia đáp ứng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt. “Các quốc gia NATO đáp ứng mục tiêu chi tiêu quốc phòng 5% nên được phép tham gia, cam kết bảo đảm an ninh tương tự như Điều 5, và ngăn chặn các quốc gia riêng lẻ cản trở các hoạt động quân sự”, Rasmussen nói. “Và cần có một cơ chế để loại trừ các thành viên không đáp ứng các điều kiện này.”

Tuy nhiên, Rasmussen cho biết NATO sẽ tiếp tục đóng vai trò trung tâm. Ông nói: “Tôi vẫn tin rằng NATO sẽ vẫn là nền tảng của quốc phòng chúng ta, và sự bảo đảm an ninh tối cao là chiếc ô hạt nhân của Mỹ “. Nhưng “quốc phòng thông thường là điều mà người Âu Châu chúng ta nên tự mình bảo đảm được”.

Ông cũng kêu gọi Ukraine được hội nhập vào khuôn khổ an ninh Âu Châu trong tương lai với tư cách là thành viên đầy đủ của liên minh mới được đề xuất. “Chúng ta hiện cũng đang chứng kiến tốc độ phát triển vũ khí và đạn dược mới nhanh chóng như thế nào”, Rasmussen nói. “Chúng ta cần điều đó như một bức tường thành chống lại Nga.”

Ông Rasmussen, người đang ở Berlin để hội đàm với các lãnh đạo chính trị, cho biết ông đã thảo luận về ý tưởng này nhưng vẫn chưa nhận được sự ủng hộ chắc chắn. “Vâng, tôi đang tiến hành nhiều cuộc thảo luận. Cho đến nay, tôi vẫn chưa nhận được cam kết chắc chắn nào. Nhưng cần phải có người thúc đẩy vấn đề này tiến lên.”

Ông nói thêm rằng ông sẽ “rất hoan nghênh” nếu Thủ tướng Đức Friedrich Merz, cùng với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Thủ tướng Anh Keir Starmer và Thủ tướng Ý Giorgia Meloni, cùng nhau dẫn đầu.

Lời kêu gọi của Rasmussen đánh dấu một sự thay đổi đáng kể đối với một chính trị gia vốn từ lâu gắn liền với mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương mạnh mẽ. Khi còn là thủ tướng Đan Mạch, ông ủng hộ cuộc chiến do Mỹ dẫn đầu ở Iraq, và khi giữ chức lãnh đạo NATO, ông luôn bảo vệ vai trò lãnh đạo mạnh mẽ của Mỹ trong liên minh.

Ông nói rằng sự thay đổi hướng đi này không hề dễ dàng. “Rất đau đớn,” Rasmussen nói khi được hỏi cảm giác thế nào khi phải suy nghĩ lại về an ninh của Âu Châu mà về cơ bản không có Washington. “Từ nhỏ, tôi đã ngưỡng mộ Hoa Kỳ và coi nước này là người lãnh đạo tự nhiên của thế giới tự do.”

Nhưng ông nói thêm, “chúng ta phải điều chỉnh tư duy chiến lược và giảm bớt sự phụ thuộc vào những nhà lãnh đạo mạnh mẽ trên thế giới này — vào Tổng thống Trump, Putin, Tập Cận Bình.” Từ lâu, “chúng ta, người Âu Châu, đã dựa vào năng lượng giá rẻ từ Nga, hàng hóa giá rẻ từ Trung Quốc và an ninh giá rẻ từ Hoa Kỳ. Mô hình này không còn hiệu quả nữa.”

[Politico: Ex-NATO chief Rasmussen warns of ‘disintegration’ of alliance, calls for new European defense bloc]

3. Mạc Tư Khoa hạn chế truy cập internet di động trong suốt lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng của Nga do lo ngại các cuộc tấn công từ Ukraine.

Ngày 9 tháng 5, Điện Cẩm Linh áp đặt các hạn chế về internet di động và nhắn tin tại Mạc Tư Khoa, một biện pháp theo quy trình an toàn dường như nhấn mạnh nỗi lo ngại của Nga về các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine trong cuộc duyệt binh Ngày Chiến thắng hàng năm của nước này.

Bộ Phát triển Kỹ thuật số của Nga thông báo sau cuộc duyệt binh rằng các hạn chế ở Mạc Tư Khoa, được áp đặt vì “lý do an ninh”, đã được dỡ bỏ, hãng thông tấn Interfax do Điện Cẩm Linh kiểm soát đưa tin ngày 9 tháng 5.

Trước đó vào ngày 7 tháng 5, Bộ Phát triển Kỹ thuật số của Nga đã thông báo rằng dịch vụ internet di động và nhắn tin SMS tại Mạc Tư Khoa sẽ tạm thời bị hạn chế để bảo đảm an toàn cho cuộc duyệt binh, mặc dù Wi-Fi tại nhà vẫn hoạt động bình thường, theo hãng tin Interfax của Nga.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Ukraine tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa sâu bên trong lãnh thổ Nga và các vùng lãnh thổ Ukraine bị Nga tạm chiếm trong những tuần qua. Mạc Tư Khoa đã phải thu hẹp quy mô hoặc hủy bỏ các cuộc duyệt binh ở thủ đô và các nơi khác trong nước do lo ngại về các cuộc tấn công tiềm tàng từ phía Ukraine. Cuộc duyệt binh ở Mạc Tư Khoa, khác với những năm trước, không có trang thiết bị quân sự, bao gồm cả xe tăng, và kéo dài khoảng 45 phút.

Bộ Quốc phòng Nga đã nhiều lần cảnh báo Kyiv không được tiến hành các cuộc tấn công trong lúc diễn ra cuộc duyệt binh, làm gia tăng căng thẳng bằng cách tuyên bố sẽ đáp trả bằng một cuộc tấn công hỏa tiễn vào trung tâm thủ đô Ukraine.

Trong một động thái thể hiện quyền lực, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã ký một sắc lệnh chính thức, tuyên bố rằng ông sẽ “cho phép tổ chức một cuộc duyệt binh ở Mạc Tư Khoa”.

Một số ít khách nước ngoài tham dự lễ duyệt binh năm 2026 với quy mô thu hẹp bao gồm nhà độc tài Belarus Alexander Lukashenko, Tổng thống Kazakhstan Kassym-Jomart Tokayev, Tổng thống Uzbekistan Shavkat Mirziyoyev, Quốc vương Malaysia Sultan Ibrahim Sultan Iskandar và Tổng thống Lào Thongloun Sisoulith.

[Politico: Moscow restricts mobile internet during Russia's Victory Day parade amid fears of Ukrainian strikes]

4. Các nhà lãnh đạo Đông Nam Á thông qua kế hoạch ứng phó khủng hoảng nhằm giảm thiểu tác động của chiến tranh Iran.

Các nhà lãnh đạo Đông Nam Á đã thông qua một kế hoạch dự phòng để giảm thiểu tác động của cuộc chiến tranh Iran đối với người dân và nền kinh tế của họ, nhưng thừa nhận rằng sẽ rất khó để thực thi các bước phức tạp như thiết lập kho dự trữ nhiên liệu khu vực để bảo đảm nguồn cung ổn định.

Phi Luật Tân, một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi sự tăng vọt giá nhiên liệu do chiến tranh Iran gây ra, đã đăng cai tổ chức hội nghị thượng đỉnh thường niên của nhóm tại tỉnh đảo Cebu ở miền trung nước này. Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đã ra lệnh lược bỏ những nghi thức và sự phô trương truyền thống của hội nghị để phù hợp với những khó khăn kinh tế toàn cầu.

Kế hoạch dự phòng của ASEAN kêu gọi các hành động bao gồm việc phê chuẩn, có thể trong năm nay, một thỏa thuận sẽ mở đường cho việc chia sẻ nhiên liệu khẩn cấp một cách phối hợp, lập kế hoạch cho lưới điện khu vực và kho dự trữ nhiên liệu, cũng như đa dạng hóa các nguồn dầu thô của khu vực.

Việc thúc đẩy sử dụng xe điện và nghiên cứu việc sử dụng các công nghệ mới, bao gồm cả năng lượng hạt nhân dân sự, cũng là một phần của kế hoạch ứng phó khủng hoảng.

[CBSNews: Southeast Asian leaders adopt crisis plan to mitigate impact of Iran war]

5. Cơ quan an ninh FSB của Nga đã bắt giữ một bác sĩ ở Donetsk bị tạm chiếm và cáo buộc ông tội phản quốc.

Cơ quan An ninh Liên bang Nga, gọi tắt là FSB đã bắt giữ một bác sĩ ở Donetsk bị tạm chiếm vì nghi ngờ phản quốc, đồng thời công bố một video về vụ bắt giữ này.

Theo báo cáo của Vesti, FSB tuyên bố một nhân viên của cơ sở y tế ở thành phố Donetsk, nơi bị Nga xâm lược từ năm 2014, đã cung cấp cho các cơ quan tình báo Ukraine thông tin về vị trí của quân đội Nga ở Khartsyzsk và khu vực Makiivka.

Thông báo cũng cho biết thêm rằng nghi phạm đã cung cấp cho Ukraine thông tin về các bệnh nhân được điều trị tại cơ sở y tế này, những người bị thương do các cuộc tấn công của Quân đội Ukraine.

Đoạn video được công bố cho thấy ba người mặc quân phục rằn ri đang túm lấy tay một người đàn ông mặc áo khoác trắng và lôi ông ra xe từ một cơ sở y tế ở thành phố Donetsk.

Trong khi đó, theo các báo cáo, máy bay điều khiển từ xa đã tấn công cơ sở của Cơ quan An ninh Liên bang Nga, gọi tắt là FSB tại Crimea bị tạm chiếm.

Máy bay điều khiển từ xa được tường trình đã tấn công một cơ sở của Cơ quan An ninh Liên bang Nga, gọi tắt là FSB ở Crimea bị Nga tạm chiếm vào đêm Thứ Sáu, 08 Tháng Năm, chỉ vài giờ trước khi lệnh ngừng bắn do Tổng thống Trump đưa ra có hiệu lực.

Một loạt vụ nổ đã làm rung chuyển Armiansk, khu vực bị Nga tạm chiếm ở Crimea, vào khoảng 9 giờ tối giờ địa phương và các video bắt đầu lan truyền trên mạng xã hội cho thấy các vụ nổ ở Crimea và hậu quả của một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào một tòa nhà của FSB.

Kênh theo dõi ủng hộ Ukraine trên Telegram, The Crimea Wind, cho biết một nửa tòa nhà FSB đã bị phá hủy hoàn toàn.”

[Kyiv Independent: Drones reportedly strike Russian FSB facility in occupied Crimea]

6. Ngày Chiến thắng lừng lẫy của Nga không đạt được kỳ vọng.

Trong gần 20 năm qua, cuộc duyệt binh Ngày Chiến thắng thường niên của Nga vào ngày 9 tháng 5 luôn là một màn phô trương sức mạnh quân sự không hề che giấu. Năm nay, ngày chiến thắng của Nga đạt được một chiến thắng lừng lẫy là vào phút chót đã trói tay được Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy không thể tấn công cuộc diễn binh của Nga. Tuy nhiên, bản thân Ngày Chiến thắng lừng lẫy của Nga không đạt được kỳ vọng. Mikhail Khodorkovsky, một nhà hoạt động đối lập người Nga đã đưa ra lập trường trên.

Ông nhắc độc giả của mình nhớ rằng xe tăng, hệ thống pháo binh bắn hỏa tiễn tầm ngắn, và thậm chí cả hỏa tiễn hạt nhân tầm xa của Nga có khả năng vươn tới Mỹ đã diễn hành qua Quảng trường Đỏ ở Mạc Tư Khoa, được bao quanh bởi hàng ngàn binh sĩ đang kỷ niệm chiến thắng của Liên Xô trước Đức Quốc xã trong Thế chiến II.

Trong cuộc duyệt binh năm 2022, chỉ vài tuần sau khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện Ukraine, nhà độc tài Vladimir Putin đã nói với các binh sĩ rằng họ đang “chiến đấu vì điều mà cha và ông của họ đã từng chiến đấu”.

Nhưng năm nay, Điện Cẩm Linh đã thông báo trước lễ kỷ niệm rằng họ sẽ thu hẹp quy mô màn trình diễn, viện dẫn lý do lo ngại Ukraine sẽ chọn thời điểm này để phóng máy bay điều khiển từ xa chứa đầy chất nổ vào trung tâm thủ đô Nga.

Mặc dù các chuyên gia cho rằng mối lo ngại này rất có thể đã thúc đẩy quyết định, nhưng động thái này cũng đặt ra câu hỏi phải chăng vấn đề chỉ đơn giản là Nga không còn đủ trang thiết bị để điều động từ tiền tuyến phía đông Ukraine khi cuộc chiến kéo dài.

“Đó là sự kết hợp của cả hai,” Khodorkovsky nói.

Ukraine không có lý do gì để không cố gắng giáng một đòn mạnh vào uy tín của Điện Cẩm Linh vào một trong những ngày mang tính biểu tượng và được công khai nhất của nước này. Ngày nay, với các máy bay điều khiển từ xa tiên tiến, Ukraine hoàn toàn có thể tấn công chính xác vào phần nào của cuộc diễn binh mà không gây hại cho thường dân vô tội.

Nhưng với việc các cuộc đàm phán hòa bình bị đình trệ, Nga cũng đang hướng tới khả năng chiến tranh kéo dài thêm nhiều năm nữa và lên kế hoạch cho tương lai lâu dài, thay vì chỉ phô trương sức mạnh và thể hiện thái độ cứng rắn.

Hơn bốn năm chiến tranh dai dẳng, kéo dài không ngừng đã gây tổn thất nặng nề cho Nga, khiến cho binh lính Nga triển khai ra tiền tuyến phải trả giá đắt đỏ và chịu nhiều thương vong. Lực lượng lục quân Nga là lực lượng chịu thiệt hại nặng nề nhất.

Theo số liệu của Ukraine, và của hầu hết các cơ quan tình báo phương Tây, cuộc xung đột đã gây ra hơn 1,3 triệu thương vong cho quân đội Nga.

Con số thương vong đó bao gồm cả binh lính thiệt mạng và bị thương, và mặc dù các nhà phân tích thận trọng khi tin tưởng vào số liệu thương vong trong chiến tranh, nhưng con số của Ukraine đã được các quan chức phương Tây trích dẫn rộng rãi.

Sau khi nhiều binh lính chuyên nghiệp, giàu kinh nghiệm nhất của Nga thiệt mạng trong những tuần đầu của cuộc chiến, Nga nhanh chóng nổi tiếng với việc huy động một lượng lớn tình nguyện viên, lính nghĩa vụ và tù binh được trang bị kém, huấn luyện sơ sài vào tuyến phòng thủ của Ukraine để áp đảo Kyiv bằng số lượng. Thực tiễn tàn bạo này nhanh chóng được biết đến với tên gọi chiến thuật “máy xay thịt”.

Bên cạnh những vấn đề được công khai rộng rãi về việc báo cáo không chính xác lên cấp trên, tham nhũng và nghiện rượu, Nga được tường trình đã tấn công vào các vùng nghèo nhất để bổ sung quân số, nhằm giảm thiểu tác động trong nước của chiến tranh. Nhìn chung, tính chuyên nghiệp và hiệu quả của quân đội Nga đã bị ảnh hưởng, bất chấp kinh nghiệm chiến đấu dày dặn của họ.

Cuộc chiến cũng đã gây thiệt hại hàng ngàn xe tăng, xe thiết giáp và hệ thống pháo binh của Nga. Theo số liệu của Ukraine, Nga đã mất gần 12.000 xe tăng, hơn 24.000 xe thiết giáp và hơn 40.000 hệ thống pháo binh.

Bộ Quốc phòng Anh cho biết Nga đã mất 4.394 xe tăng chiến đấu chủ lực, hơn 10.000 xe thiết giáp và gần 2.200 khẩu pháo.

Mạc Tư Khoa đã tăng mạnh sản lượng công nghiệp để bù đắp lượng hàng tồn kho bị phá hủy, cũng như huy động vốn từ kho dự trữ và thậm chí cả bảo tàng để thay thế thiết bị bị hư hại do chiến tranh.

Và các dây chuyền sản xuất của nó đang hoạt động. Sergey Chemezov, nhà lãnh đạo tập đoàn quốc phòng nhà nước Rostec của Nga, tuyên bố vào tháng 6 năm 2025 rằng sản lượng quân sự của tập đoàn đã tăng gấp mười lần trong bốn năm, và công ty đang sản xuất 80% tổng số thiết bị được lực lượng Nga sử dụng chống lại Ukraine.

Ông Chemezov cho biết lực lượng lao động của Rostec đã tăng thêm 100.000 người kể từ năm 2022 và sẽ tiếp tục tăng thêm 100.000 người nữa trong những năm tới.

Bất chấp những yêu cầu của chiến tranh, Nga vẫn sở hữu hơn 3.400 xe tăng chiến đấu chủ lực, từ các mẫu T-55 đã có từ nhiều thập niên trước đến hơn 600 chiếc T-90 hiện đại nhất tính đến cuối năm 2025, theo Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, gọi tắt là IISS, một tổ chức tư vấn có trụ sở tại Luân Đôn.

Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, gọi tắt là IISS cho biết Nga đang phải đối mặt với “sự thiếu hụt trang thiết bị”, đặc biệt là xe thiết giáp. Tuy nhiên, nước này vẫn còn kho dự trữ xe thiết giáp thời Liên Xô để tân trang hoặc tháo dỡ lấy phụ tùng, ngay cả khi số lượng các loại xe này ngày càng khan hiếm, theo nhận định của viện nghiên cứu.

Ông Seskuria cho biết, Mạc Tư Khoa đã thích nghi và cải thiện ngành công nghiệp của mình tốt hơn mong đợi.

Trong khi tăng cường sản xuất trong nước, Nga cũng dựa rất nhiều vào các đồng minh để bổ sung cho lực lượng quân sự của mình.

Năm ngoái, Kyrylo Budanov, khi đó là nhà lãnh đạo tình báo quân sự Ukraine, đã cho biết Bắc Hàn - quốc gia đã điều khoảng 14.000 quân đến miền nam nước Nga - có kế hoạch gửi xe tăng đến Nga, mặc dù thông tin này chưa được tình báo phương Tây hoặc các báo cáo công khai từ chiến trường xác nhận.

Giới chức Mỹ, Ukraine và Nam Hàn cho biết Nga đã nhận được hỏa tiễn và đạn dược từ Bắc Hàn. Các quan chức ở Washington và Kyiv cũng cho biết Trung Quốc đã gửi các vật liệu có thể dùng để chế tạo vũ khí cho Nga, trong khi Bắc Kinh phủ nhận việc cung cấp vũ khí cho Nga.

Nhưng chiến thuật đã thay đổi kể từ những tuần đầu tiên của cuộc chiến, khi Nga mất một lượng lớn xe tăng và các kíp lái giàu kinh nghiệm điều khiển chúng.

Các nhà quan sát cho rằng trong hai năm qua, Nga đã dựa nhiều hơn vào xe máy, xe địa hình bốn bánh và xe buggy để tấn công các đơn vị của Ukraine, thay vì mạo hiểm mất xe tăng hoặc xe thiết giáp dễ bị tổn thương trước các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.

Binh lính di chuyển bằng xe đạp hoặc xe địa hình, mặc dù dễ bị tấn công hơn so với kíp lái xe tăng, nhưng có thể né tránh máy bay điều khiển từ xa hiệu quả hơn và là một lựa chọn thay thế rẻ hơn cho một số chiến dịch, thay vì mạo hiểm sử dụng những chiếc xe tăng đắt tiền vốn đang khan hiếm.

Hồi tháng 3, quân đội Ukraine cho biết họ nhận thấy xe đạp và xe buggy được sử dụng thường xuyên hơn trên chiến trường sau những tháng mùa đông khắc nghiệt.

Các loại máy bay điều khiển từ xa khác nhau, từ các thiết bị nổ tầm xa đến robot mặt đất, cũng đã chi phối chiến thuật ở Ukraine, làm giảm bớt sự phụ thuộc vào các trang thiết bị quân sự hạng nặng truyền thống.

Chính phủ Ukraine cho biết khoảng một phần ba hạm đội hải quân Hắc Hải của Nga đã bị phá hủy hoặc hư hại nghiêm trọng vào đầu năm 2026.

Tháng 4 năm 2022, Ukraine đã đánh chìm tàu Moskva, soái hạm của Hạm đội Hắc Hải, ngoài khơi bờ biển phía nam Ukraine, cũng như một tàu ngầm của Nga tại thành phố Sevastopol bị sáp nhập, và nhiều tàu đổ bộ cỡ lớn mà Nga sử dụng để vận chuyển binh lính và thiết bị lên bờ trong các cuộc tấn công đổ bộ.

Tuy nhiên, Hạm đội Hắc Hải chỉ là một trong số nhiều hạm đội thuộc Hải quân Nga. Mặc dù Ukraine đã tấn công một vài tàu chiến nhỏ của Nga có trang bị hỏa tiễn tầm xa thuộc Hạm đội Baltic, nhưng Hạm đội phương Bắc và Hạm đội Thái Bình Dương vẫn chưa được huy động vào nỗ lực chiến tranh.

Hạm đội phương Bắc là hạm đội mạnh nhất của Nga, bao gồm các tàu ngầm mang vũ khí hạt nhân để tiến hành các cuộc tấn công hoặc trả đũa trong trường hợp Nga bị tấn công.

Chi tiêu quân sự của Mạc Tư Khoa đã tăng vọt kể từ tháng 2 năm 2022.

Theo Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm, gọi tắt là SIPRI, chi tiêu quân sự của Nga đạt khoảng 7,5% tổng sản phẩm quốc nội, gọi tắt là GDP vào năm 2025, tương đương khoảng 190 tỷ đô la. Con số chính xác có sự khác biệt nhỏ do Nga đã không công khai đầy đủ ngân sách của mình trong nhiều năm.

Tính theo tỷ lệ phần trăm GDP, con số này vượt xa mức hơn 3% mà Mỹ dành cho quốc phòng. Tuy nhiên, Washington là quốc gia chi tiêu quân sự nhiều nhất thế giới, với 954 tỷ đô la được rót vào quốc phòng năm ngoái.

Việc gia tăng chi tiêu quân sự liên tục này đã làm biến dạng nền kinh tế Nga, khiến nước này bị ảnh hưởng nặng nề bởi lạm phát và các lệnh trừng phạt của phương Tây. Các lĩnh vực khác trong xã hội Nga, như dịch vụ chăm sóc sức khỏe, cũng bị ảnh hưởng bởi tình trạng thiếu hụt lao động khi các bác sĩ và y tá được điều động hoặc rời khỏi đất nước.

Khodorkovsky cho biết, cuộc chiến ở Ukraine đã trở thành “gánh nặng khổng lồ đối với nền kinh tế Nga”.

Tuy nhiên, bất chấp điều đó, nền kinh tế Nga vẫn chưa sụp đổ như một số người dự đoán. Mặc dù Nga đã siết chặt kiểm soát mạng xã hội và tự do internet, nhưng vẫn có những dấu hiệu cho thấy sự bất mãn ngày càng gia tăng trong xã hội Nga xung quanh cuộc chiến đầy khó khăn và đau đớn – đặc biệt là sau khi quân đội Nga mất lãnh thổ ở Ukraine vào tháng trước, lần đầu tiên sau gần hai năm.

Vào tháng 4, công ty thăm dò dư luận nhà nước lớn nhất của Nga cho biết tỷ lệ ủng hộ nhà độc tài Vladimir Putin đã giảm hơn 12 điểm phần trăm kể từ đầu năm 2026, đạt mức thấp nhất kể từ trước cuộc xâm lược toàn diện Ukraine.

Một số năng lực quân sự của Nga hầu như không bị ảnh hưởng hoặc hoàn toàn không bị tổn hại. Nhưng một số bộ phận của quân đội Nga, như lực lượng không gian, an ninh mạng và hạt nhân, có thể bị ảnh hưởng gián tiếp bởi việc cắt giảm ngân sách và tiến độ bảo trì chậm hơn.

Các cuộc duyệt binh Ngày Chiến thắng trước đây đã trưng bày các hệ thống hỏa tiễn có khả năng mang đầu đạn hạt nhân của Nga. Hỏa tiễn đạn đạo liên lục địa Yars, gọi tắt là ICBM, có thể mang đầu đạn hạt nhân và được tường trình có tầm bắn lên tới 7.500 dặm, đã được đưa ra trình diễn nhiều lần trong các lễ kỷ niệm ngày 9 tháng 5 kể từ khi được công bố vào năm 2010.

Hỏa tiễn Yars là một trong số các hỏa tiễn cấu thành lực lượng hạt nhân chiến lược của Nga, bao gồm các đầu đạn hạt nhân được triển khai trên hỏa tiễn đạn đạo liên lục địa, gọi tắt là ICBM phóng từ các hệ thống hoặc hầm chứa trên mặt đất, cùng với hỏa tiễn đạn đạo phóng từ tàu ngầm và vũ khí bắn từ máy bay ném bom.

Chúng được coi là những vũ khí có thể san bằng các thành phố trong một cuộc xung đột hạt nhân, và có sức tàn phá lớn hơn cả các vũ khí hạt nhân chiến thuật có sức công phá thấp hơn.

Để kết luận, Khodorkovsky cho rằng ngày chiến thắng của Nga năm nay chỉ đạt được một chiến thắng lừng lẫy là vào phút chót đã trói tay được Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy không thể tấn công cuộc diễn binh của Nga. Còn bản thân ngày Chiến thắng của Nga không đạt được kỳ vọng của các thành phần diều hâu ở Nga.

Tưởng cũng nên biết thêm: Mikhail Khodorkovsky, từng là người giàu nhất nước Nga trước khi lên tiếng chống lại Vladimir Putin và thành lập nhóm Open Russia, nghĩa là nước Nga cởi mở, với chủ trương thân phương Tây. Ông bị tịch thu tài sản và bị bỏ tù từ năm 2003 cho đến khi được Putin ân xá vào này 20 Tháng Mười Hai, 2013, sau một thập niên tù tội. Ông hiện đang sống lưu vong ở Luân Đôn và thành lập Trung tâm Dossier nhằm điều tra các nguồn tài sản của Putin, không do Putin trực tiếp đứng tên nhưng do các tình nhân của ông ta đứng tên.

[Newsweek: Russia’s Famed Victory Day Falls Short of Triumph]

7. Một Dân biểu Âu Châu kêu gọi điều tra vụ tấn công trường học ở Minab, Iran.

Một thành viên Nghị viện Âu Châu, gọi tắt là MEP cho rằng vụ tấn công khiến hàng chục trẻ em thiệt mạng ở Iran vào đầu cuộc chiến tranh do Mỹ và Israel phát động cần được điều tra, vì đó có thể là một cuộc tấn công có chủ đích.

Phát biểu tại buổi lễ tưởng niệm bên ngoài đại sứ quán Iran ở Brussels, Milan Uhrik cho biết các hành động quân sự chống lại thường dân, bao gồm phụ nữ và người già ở Gaza, Li Băng và Beirut, cho thấy khả năng tấn công vào những người không tham chiến để gieo rắc nỗi sợ hãi và hoảng loạn nhằm đạt được lợi ích chiến lược, theo truyền thông Iran.

Dân biểu Nghị viện Âu Châu nhấn mạnh rằng một chiến dịch quy mô lớn như vậy dường như đã được lên kế hoạch từ trước và kêu gọi một cuộc điều tra ngay lập tức và khách quan. Theo ông, đây là tội ác chiến tranh, và Liên minh Âu Châu cùng các quốc gia Âu Châu không nên tham gia vào những hành động như vậy.

Ông cho biết đã gửi thư cho Ủy ban Âu Châu về vấn đề này, gọi các thể chế và các nhà lãnh đạo Âu Châu là “yếu kém” vì không điều tra vụ tấn công. Ông nói thêm rằng họ không thể chống lại các chính sách gây hấn của Israel và Hoa Kỳ.

Khoảng 50 nhà hoạt động đã đến để bày tỏ sự đoàn kết với người dân Iran trong cuộc tuần hành tưởng niệm, mang tên “Những thiên thần của Minab”.

Ngày 28 tháng 2, Iran tuyên bố vụ tấn công vào một trường tiểu học dành cho nữ sinh ở Minab đã khiến 175 người thiệt mạng, trong đó có 168 nữ sinh, và 95 người bị thương. Tổng thống Donald Trump sau đó đổ lỗi cho quân đội Iran về vụ tấn công mà không đưa ra bằng chứng nào.

[Al Jazeera English: European lawmaker calls for probe into attack on school in Iran’s Minab]

8. Kallas đề xuất tăng gấp đôi ngân sách quốc phòng của Liên Hiệp Âu Châu dành cho Moldova.

Hôm thứ Sáu, nhà ngoại giao hàng đầu của Liên Hiệp Âu Châu, Kaja Kallas, đề xuất tăng gấp đôi nguồn tài trợ từ Quỹ Hòa bình Âu Châu cho Moldova lên 120 triệu euro mỗi năm, lưu ý rằng sự tăng cường này sẽ biến nó thành gói hỗ trợ quốc phòng lớn nhất của khối dành cho bất kỳ quốc gia nào ngoài Ukraine.

Phát biểu cùng với Tổng thống Moldova Maia Sandu tại Chișinău, Kallas cho biết đề xuất mới sẽ mở rộng đáng kể viện trợ quân sự do Liên Hiệp Âu Châu hậu thuẫn trong bối cảnh Moldova đang phải đối mặt với áp lực ngày càng tăng từ cuộc xâm lược Ukraine của Nga.

Kallas cho biết: “Thông qua Quỹ Hòa bình Âu Châu, gọi tắt là EPF, chúng tôi đã cung cấp khoản hỗ trợ trị giá 200 triệu euro. Tôi cũng sẽ đề xuất với các quốc gia thành viên tăng gấp đôi nguồn tài trợ của EPF lên 120 triệu euro mỗi năm. Đây sẽ là biện pháp hỗ trợ lớn nhất từ trước đến nay của EPF dành cho bất kỳ quốc gia thụ hưởng nào sau Ukraine.”

Bất kỳ sự tăng ngân sách nào cũng cần sự chấp thuận từ các thành viên Liên Hiệp Âu Châu, những người đã tranh cãi gay gắt trong nhiều năm về cơ chế tài trợ viện trợ quân sự ngoài ngân sách của khối. Thủ tướng Hung Gia Lợi sắp mãn nhiệm Viktor Orbán đã dành nhiều năm ngăn chặn các nỗ lực giải phóng tiền mặt để hoàn trả cho EPF, và trong quá khứ, Pháp và Đức cũng đã đưa ra những phản đối trên cơ sở kỹ thuật.

Bà Kallas cho rằng việc tăng viện trợ tiền mặt là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn nhằm tăng cường khả năng chống chịu của Moldova trước áp lực từ Nga. Bà nói: “Moldova vẫn đang mắc kẹt trong cuộc chiến tranh hỗn hợp của Nga”, đồng thời chỉ ra các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng và các vụ xâm nhập không phận Moldova bằng máy bay điều khiển từ xa của Nga lặp đi lặp lại.

Bà cho biết thêm, một hệ thống radar mới do Liên Hiệp Âu Châu tài trợ đã được chuyển đến nước này, giúp Moldova cải thiện khả năng phát hiện máy bay điều khiển từ xa của Nga gần biên giới.

Đề xuất của EPF sẽ làm sâu sắc thêm đáng kể mối quan hệ quốc phòng của Liên Hiệp Âu Châu với Chișinău. Năm 2024, Moldova trở thành quốc gia ngoài Liên Hiệp Âu Châu đầu tiên ký kết thỏa thuận hợp tác an ninh và quốc phòng với khối này.

Kallas phát biểu hôm thứ Sáu rằng “Moldova đã là một phần của cộng đồng Âu Châu”, đồng thời cho biết thêm Brussels sẽ sớm đăng cai tổ chức hội nghị thượng đỉnh Liên Hiệp Âu Châu-Moldova lần thứ hai, mặc dù chưa có ngày cụ thể nào được công bố.

[Politico: Kallas proposes doubling EU defense funding for Moldova]

9. Iran đang tìm cách bán dầu đã nằm trong hải phận quốc tế cho Trung Quốc.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã có các cuộc gặp gỡ với những người đồng cấp ở nhiều quốc gia để truyền đạt lập trường của Iran về các cuộc đàm phán hòa bình với Mỹ.

Ông Araghchi đã có mặt ở Bắc Kinh một tuần trước chuyến thăm dự kiến của Tổng thống Donald Trump tới thủ đô Trung Quốc. Ông nói với Al Jazeera: “Tất nhiên, ông Araghchi muốn có sự hợp tác của phía Trung Quốc”.

Ông cho biết: “Người Mỹ đang phong tỏa việc nhập khẩu và các tuyến đường biển”. Ông cũng nói thêm rằng Iran đang phối hợp với Trung Quốc trong việc bán dầu, bao gồm cả những thùng dầu đã có sẵn trong vùng biển quốc tế.

Ngoại trưởng Iran Araghchi cũng đã thảo luận về tình hình ở eo biển Hormuz và các biện pháp mà Tehran trước đó cho rằng cần được áp dụng để kiểm soát giao thông và bảo đảm an ninh.

[Al Jazeera English: Iran seeks to sell oil already in international waters to China]

10. Cuộc diễn hành hoang tưởng của Putin

Những màn phô trương sức mạnh quân sự trong lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng hàng năm ở Mạc Tư Khoa hầu như không xuất hiện vào thứ Bảy, khi những lo ngại về ám sát và đảo chính đang làm Putin bận tâm.

Putin đã lợi dụng lễ kỷ niệm vai trò của Liên Xô trong việc đánh bại Đức Quốc xã trong Thế chiến II để phô trương sức mạnh quân sự và, kể từ khi cuộc xâm lược Ukraine mới nhất của ông bắt đầu vào tháng 2 năm 2022, tự coi mình và quân đội của mình là những người thừa kế về mặt đạo đức của cuộc chiến chống chủ nghĩa phát xít của Hồng quân.

Nhưng giữa cuộc xâm lược toàn diện nhà độc tài đã phải thu nhỏ Ngày Chiến thắng, khi lần đầu tiên sau hai thập niên, các binh sĩ diễn hành qua lăng Vladimir Lenin ở Quảng trường Đỏ mà không có tiếng ầm ầm của xe thiết giáp và hỏa tiễn.

Michael Clarke, Giáo sư thỉnh giảng về Nghiên cứu Quốc phòng tại King's College Luân Đôn nói với Sky News.

Điện Cẩm Linh viện dẫn “hoạt động khủng bố” của Ukraine là lý do cho việc tổ chức lễ duyệt binh đơn giản và các biện pháp an ninh bổ sung. Kyiv đang tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn bên trong lãnh thổ Nga và việc cắt mạng internet trên quy mô lớn tại thủ đô Nga vốn thường có kết nối rất tốt là nhằm giảm thiểu nguy cơ bị tấn công vào hôm thứ Bảy.

Phát biểu tại cuộc duyệt binh, Putin ca ngợi binh lính Nga đang chiến đấu ở Ukraine, tuyên bố rằng họ “đang đối mặt với một lực lượng hung hãn được trang bị vũ khí và hỗ trợ bởi toàn bộ khối NATO.”

“ Chiến thắng luôn thuộc về chúng ta và sẽ mãi thuộc về chúng ta,” Putin nói. “Chìa khóa thành công là sức mạnh tinh thần, lòng can đảm và sự quả cảm, sự đoàn kết và khả năng chịu đựng mọi thứ và vượt qua mọi thách thức của chúng ta.”

“Việc mất kết nối internet là vì lý do an ninh—có lẽ Putin thậm chí còn lo sợ những kẻ ám sát tiềm năng có thể sử dụng các thiết bị kết nối internet để tấn công ông ta— đó là những lời nhắc nhở sống động rằng cuộc sống không còn bình thường nữa”, Giáo sư Clarke cho biết.

“Cách thức tàn nhẫn và hiệu quả mà Hoa Kỳ và Israel đã loại bỏ giới lãnh đạo Iran chắc chắn sẽ khiến Putin lo lắng – người luôn kinh hãi trước những thay đổi chế độ kể từ khi Saddam Hussein bị lật đổ ở Iraq năm 2003 – rằng một ngày nào đó ông ta cũng có thể bị lật đổ”.

Số phận của những nhà lãnh đạo cùng chí hướng khác cũng khiến ông lo ngại. “Ông kiên quyết phản đối các cuộc cách mạng màu ở Georgia và Ukraine và được tường trình rất bất bình trước cái chết tàn bạo, thiếu tôn nghiêm của cựu độc tài Libya Muammar Qaddafi”, Giáo sư Clarke nói thêm.

Theo các báo cáo, một bầu không khí đa nghi đã gia tăng trong Điện Cẩm Linh kể từ tháng 3, cho rằng tổng thống đang ngày càng bị cô lập và tập trung quá mức vào cuộc chiến ở Ukraine.

Theo các nguồn tin liên quan đến các cơ quan tình báo Âu Châu, được trang tin điều tra Important Stories trích dẫn, Cơ quan Bảo vệ Liên bang Nga, gọi tắt là FSO đã tăng cường an ninh xung quanh Putin.

Theo các báo cáo mà CNN cũng trích dẫn, có những thông tin cho rằng sự chia rẽ ngày càng gia tăng trong giới tinh hoa, bao gồm cả cựu Bộ trưởng Quốc phòng Sergei Shoigu, hiện là thư ký Hội đồng An ninh của Putin, bị “liên quan đến nguy cơ đảo chính”.

Theo các nguồn tin, các quan chức an ninh đã đổ lỗi cho nhau về những thất bại trong việc bảo vệ các nhân sự quân đội cao cấp của Nga, bao gồm cả vụ sát hại Fanil Sarvarov, một trung tướng trong một vụ tấn công có liên quan đến Ukraine.

Vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào các phi trường của Nga ở phía bên kia Vòng Bắc Cực hồi tháng 6 năm ngoái đã làm chấn động giới thân cận của Putin, một nguồn tin thân cận với nhà lãnh đạo Nga nói với tờ Financial Times. Việc Mỹ bắt giữ nhà lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro hồi Tháng Giêng cũng khiến Điện Cẩm Linh lo ngại, theo tờ báo này.

Theo tờ Financial Times, Putin đã giảm bớt các lần xuất hiện trước công chúng và tăng cường kiểm tra an ninh đối với những người gặp ông trực tiếp. Tờ báo này cũng lưu ý rằng ông đã ngừng đến các dinh thự của mình ở vùng Mạc Tư Khoa và Valdai phía tây bắc.

Giáo sư Clarke cho rằng nhà lãnh đạo Nga không gặp nguy hiểm hơn các nhà lãnh đạo thế giới khác, nhưng chỉ ở Nga, cuộc sống của người dân mới được tổ chức xoay quanh sự an toàn của tổng thống.

“Cách thức ra quyết định trong chính quyền Putin đã phát triển theo hướng đặt lợi ích cá nhân của nhà lãnh đạo lên trên mọi yếu tố khác,” Giáo sư Clarke nói. “Đây là dấu hiệu cho thấy sự thất bại của toàn bộ hệ thống nhà nước ở Nga.”

Ông nói thêm: “Những biện pháp an ninh liên quan đến internet này gây thiệt hại to lớn cho nền kinh tế Nga, cho tinh thần của người dân, về cơ bản là cho tất cả mọi người liên quan, nhưng tất cả đều bị lu mờ bởi mối lo ngại về an ninh của nhà lãnh đạo. So với hầu hết các nhà lãnh đạo thế giới hiện nay, Putin hèn nhát hơn và lo lắng về an ninh cá nhân hơn cả nhà độc tài Daniel Ortega của Nicaragua hay Miguel Díaz-Canel của Cuba”

Tuần này, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công một trong những nhà máy lọc dầu lớn nhất nước này ở Yaroslavl, cách biên giới hơn 400 dặm, chỉ vài ngày sau một cuộc tấn công khác của Ukraine nhằm vào một khu chung cư cao tầng cách Điện Cẩm Linh chỉ vài dặm.

Giáo sư Clarke nhấn mạnh rằng “Những hình ảnh gần đây về cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Nga bị thiêu rụi trong các cuộc tấn công của Ukraine khó có thể được dùng để ăn mừng sức mạnh quân sự”, đồng thời cho biết thêm cuộc duyệt binh nhỏ hơn hôm thứ Bảy là “một lời nhắc nhở trực quan mạnh mẽ rằng sức mạnh quân sự của Nga đã không thể khuất phục được một nước láng giềng nhỏ hơn”.

Theo các cuộc thăm dò dư luận nhà nước, tỷ lệ ủng hộ Putin hiện ở mức 71%, con số này tuy cao so với tiêu chuẩn toàn cầu nhưng trong môi trường truyền thông bị kiểm soát chặt chẽ của Nga, lại thể hiện sự sụt giảm đáng kể so với 80% hồi tháng 12 năm ngoái và là mức thấp nhất kể từ khi bắt đầu cuộc chiến tranh Ukraine.

Các kênh Telegram ủng hộ chiến tranh của Nga cũng ngày càng bất mãn với kết quả chiến trường, vốn chỉ cho thấy những thắng lợi nhỏ nhoi với cái giá phải trả là những tổn thất khổng lồ. Lực lượng Nga đã chiếm được khoảng 8 dặm vuông trong tháng 3 - con số thấp nhất kể từ năm 2023, hơn một nửa so với 19 dặm vuông mà Ukraine tái chiếm, chủ yếu ở vùng Zaporizhzhia.

Giáo sư Clarke nói: “Putin không muốn đối mặt với thực tế rằng mối nguy hiểm đối với chế độ của ông ta và đối với nước Nga là do ông ta đã khơi mào cuộc chiến đang diễn biến tồi tệ này. Hàng trăm ngàn binh sĩ Nga đã thiệt mạng, hàng trăm ngàn người phải di cư và người dân nói chung vô cùng bất hạnh.”

Nền kinh tế thời chiến bị ảnh hưởng nặng nề bởi lệnh trừng phạt đã khiến người dùng mạng xã hội bày tỏ sự bất mãn mà chế độ không thể kiểm soát, trong đó có blogger về lối sống Viktoria Bonya, người có bài đăng nói rằng “mọi người đang sợ hãi” Putin đã nhận được hơn 1,5 triệu lượt thích và được Điện Cẩm Linh ghi nhận.

“Bà ấy nói rằng nhiều người—từ các bộ trưởng nội các đến người dân thường—đều cảm thấy không có hy vọng quay đầu lại khỏi con đường hiện tại và cần phải có sự thay đổi,” Sonin nói thêm. “Đây là điều thống nhất cả những người phản đối chiến tranh và những người ủng hộ chiến tranh.”

[Newsweek: Putin’s Paranoia Parade]

11. Hàng ngàn thủy thủ bị mắc kẹt và bị chấn thương tâm lý ở vùng Vịnh, theo một tổ chức bác ái.

Một số tổ chức bác ái hàng hải đã cảnh báo về sự cô lập và tổn thương mà các thủy thủ bị mắc kẹt ở Vịnh trong hơn hai tháng phải đối mặt do cuộc xung đột đang diễn ra trong khu vực.

Từ thuyền trưởng đến đầu bếp, kỹ sư và các sĩ quan khác, những người đi biển không chỉ bị mắc kẹt mà trong một số trường hợp còn rơi vào ngay giữa làn đạn của cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống lại Iran.

Theo Tổ chức Hàng hải Quốc tế, ít nhất 11 thủy thủ đã thiệt mạng.

Gavin Lim, nhà lãnh đạo Mạng lưới Ứng phó Khủng hoảng của Hiệp hội Thủy thủ (Sailors' Society), một tổ chức bác ái dành cho thủy thủ có trụ sở tại Anh, đã trò chuyện với một thành viên thủy thủ đoàn có tàu bị tấn công.

“Họ nghĩ: ‘Chúng ta sắp chết rồi’”, Lim kể với hãng tin AFP.

“Họ thấy máy bay điều khiển từ xa bay lượn, họ thấy hỏa tiễn bay, và sau đó chúng ta thấy những trường hợp tàu thuyền bị trúng đạn,” Lim nói.

“Bạn có thể hình dung được sự lo lắng và sợ hãi đang dâng trào như thế nào.”

Tổ chức Seafarers' Charity nêu ra rằng tình trạng cảnh giác cao độ, kiệt sức, mệt mỏi, cô đơn, trầm cảm và lo lắng là một số áp lực tinh thần mà 20.000 thủy thủ đang phải đối mặt do lệnh phong tỏa eo biển Hormuz kể từ ngày 28 tháng 2.

[Al Jazeera English: Thousands of seafarers trapped and traumatised in Gulf, says charity]
 
Bi hài: Đức Giáo Hoàng Lêô gặp rắc rối với ngân hàng Chicago. Pháp chuẩn bị đón ĐTC vào tháng 9
VietCatholic Media
17:32 10/05/2026


1. Đức Giáo Hoàng Lêô gặp rắc rối với ngân hàng Chicago của ngài

Cảnh tượng này nghe giống kịch bản phim hài hơn là hiện thực ở Vatican: Hai tháng sau khi Robert Francis Prevost, một Hồng Y sinh ra ở Chicago, được bầu làm Đức Giáo Hoàng Lêô XIV, ngài thấy mình rơi vào tình thế khó xử với một nhân viên ngân hàng.

Câu chuyện hiện đang lan truyền trên mạng xã hội và được tờ New York Times đăng tải đầu tiên được chia sẻ bởi Cha Tom McCarthy, một linh mục dòng Augustinô và là bạn lâu năm của Đức Giáo Hoàng, trong một buổi gặp mặt ở Naperville, Illinois.

Theo Cha McCarthy, nhà lãnh đạo Giáo Hội Công Giáo toàn cầu cuối cùng đã quyết định cập nhật hồ sơ ngân hàng cá nhân của mình.

Cuộc gọi thất bại

Gọi điện về chi nhánh ngân hàng địa phương ở quê nhà, Đức Giáo Hoàng xưng tên khai sinh là Robert Prevost và giải thích rằng ngài cần cập nhật số điện thoại và địa chỉ trong tài khoản của mình.

Quá trình kiểm tra an ninh bắt đầu. Từng câu hỏi một, Đức Giáo Hoàng đã đưa ra những câu trả lời chính xác cho các câu hỏi xác minh của ngân hàng. Nhưng như bất cứ ai từng phải vật lộn với tổng đài chăm sóc khách hàng đều biết, “chính xác” không phải lúc nào cũng đủ.

“Ngài được thông báo rằng như vậy vẫn chưa đủ — ngài phải đến tận chi nhánh,” Cha McCarthy kể lại với những người có mặt đang cười nghiêng ngả.

Đức Giáo Hoàng, giờ đây cảm nhận được sức nặng của Đại Tây Dương và những bức tường của Điện Tông Tòa ngăn cách giữa ngài và người giao dịch viên địa phương, đáp lại: “Tôi không thể làm điều đó được. Tôi đã đưa cho anh tất cả các câu trả lời cho các câu hỏi kiểm tra an ninh rồi.”

Người nhân viên xin lỗi nhưng vẫn giữ nguyên lập trường. Cuối cùng, Đức Giáo Hoàng quyết định sử dụng con át chủ bài cuối cùng của mình.

“Nếu tôi nói với anh rằng tôi là Đức Giáo Hoàng Lêô thì cô có phiền không?” ngài hỏi.

Phản hồi đến ngay lập tức. Tin rằng mình đang bị một kẻ gọi điện quấy rối tinh ranh trêu chọc, nữ nhân viên đã cúp máy.

May mắn thay cho Đức Thánh Cha, vấn đề cuối cùng đã được giải quyết — không phải thông qua hệ thống tổng đài chính thức của ngân hàng, mà bằng phương pháp kinh điển của Chicago: “quen biết một người nào đó”. Một linh mục khác có đường dây trực tiếp với chủ tịch ngân hàng đã can thiệp để gỡ bỏ lệnh phong tỏa tài khoản của Đức Giáo Hoàng.

Mặc dù tài khoản ngân hàng hiện đã được thanh toán đầy đủ, số phận của người phụ nữ ở đầu dây bên kia vẫn còn là một bí ẩn.

“Bạn có thể tưởng tượng được nếu mình là người phụ nữ đã cúp máy khi đang nói chuyện với Đức Giáo Hoàng không?” Cha McCarthy hỏi.

Hóa ra, trong khi Giáo hoàng nắm giữ chìa khóa của Vương quốc, thì chìa khóa của một tài khoản ngân hàng ở Chicago lại khó kiếm hơn nhiều, như câu chuyện rất dễ đồng cảm này minh họa.


Source:National Catholic Register

2. Những người ủng hộ Hezbollah bị cáo buộc phát động chiến dịch kỹ thuật số nhắm vào Thượng phụ Maronite.

Theo các báo cáo, những người ủng hộ Hezbollah đã sử dụng hình ảnh bị thao túng do trí tuệ nhân tạo tạo ra để tấn công vào Đức Hồng Y Bechara Boutros al-Rai, Thượng Phụ Giáo hội Maronite của Antiôkia và toàn phương Đông.

Vị Thượng Phụ mô tả cuộc tấn công trên mạng nhằm vào ngài là “một cuộc chiến ngôn từ, không phải tự do ngôn luận, mà là sự suy giảm đáng lo ngại về các chuẩn mực ngôn ngữ và giá trị, và là sự vi phạm phẩm giá con người mà không ai có quyền xâm phạm, bất kể nguồn gốc hay hình thức của nó.”

Vụ tấn công mạng liên quan đến việc phát tán các hình ảnh đã bị chỉnh sửa, miêu tả nhà lãnh đạo gia tộc theo những cách chế nhạo và hạ thấp nhân phẩm.

Jowelle M. Howayeck, một nhà hoạt động xã hội người Li Băng và ứng cử viên nghị viện năm 2022, lập luận rằng chiến dịch này không phải là tự phát cũng không hề mơ hồ về mục đích. Bà nói: “Đây vừa là hành động hăm dọa vừa là sự khiêu khích bè phái, và nó được thực hiện một cách có chủ đích”.

Đối với Howayeck, thời điểm này không phải là ngẫu nhiên. Bà liên kết chiến dịch này với bối cảnh chính trị rộng lớn hơn, trong đó Hezbollah đang “mất dần vị thế chính trị”, dẫn đến điều mà bà mô tả là sự thay đổi chiến lược có thể dự đoán được: “Đánh lạc hướng sự chú ý khỏi vấn đề cốt lõi và tạo ra một cuộc đối đầu mới có thể được coi là một chiến thắng mang tính biểu tượng”.

Theo quan điểm của bà, “đây không phải là sự tham gia chính trị. Đây là việc quản lý khủng hoảng thông qua nỗi sợ hãi, sự đánh lạc hướng và sự chia rẽ.”

Bà nói thêm rằng chiến dịch này cũng phản ánh sự rạn nứt ngày càng sâu sắc giữa Hezbollah và cộng đồng Kitô giáo.

Những cuộc đối đầu trên không gian mạng kiểu này không phải là điều mới mẻ trong bối cảnh chính trị của Li Băng, nhưng chúng tiềm ẩn những rủi ro đặc biệt ở một quốc gia được xây dựng trên một khế ước xã hội mong manh và đầy căng thẳng.

Howayeck cho biết, chính Thượng Phụ đã từng là mục tiêu tấn công trước đây “vì Thượng Phụ đại diện cho một hình thức quyền lực không thể bị ép buộc hay thôn tính: tính chính đáng về mặt đạo đức dựa trên bản sắc dân tộc”. “Bất cứ khi nào lập trường của ngài phù hợp với chủ quyền quốc gia, chúng đều bộc lộ một mâu thuẫn cấu trúc trong dự án đối lập.”


Source:National Catholic Register

3. Đức Hồng Y Parolin cho biết các cuộc đàm phán với các giám mục Đức vẫn tiếp tục, đồng thời cho rằng các biện pháp trừng phạt là quá sớm.

Đức Hồng Y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, cho biết còn quá sớm để thảo luận về các biện pháp trừng phạt đối với các giám mục người Đức vì đã ban phước lành cho các cặp đồng tính.

Tuy nhiên, Đức Hồng Y Parolin không loại trừ khả năng Tòa Thánh can thiệp nhưng bày tỏ hy vọng rằng điều đó sẽ được tránh khỏi.

“Bây giờ còn quá sớm để nói về các biện pháp trừng phạt. Chúng ta hãy hy vọng rằng sẽ không bao giờ phải dùng đến các biện pháp trừng phạt và các vấn đề có thể được giải quyết một cách hòa bình, như lẽ ra phải vậy trong Giáo hội”, Đức Hồng Y Parolin nói với các phóng viên bên lề buổi ra mắt sách tại Viện Giáo phụ ở Rôma hôm thứ Tư.

Một số thành viên của Hội đồng Giám mục Đức, viện dẫn tuyên bố Fiducia Supplicans của Vatican, đã chính thức ban phước lành cho các cặp đồng giới trong các giáo phận của họ ở Đức. Gần đây, một bức thư năm 2024 từ Bộ Giáo lý Đức tin đã được lưu hành, cấm thực hành này.

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV cũng đã lên tiếng về vấn đề này, gần đây tuyên bố rằng Tòa Thánh không đồng ý với các giám mục Đức về việc “ban phước lành chính thức cho các cặp” vượt quá những quy định được cho phép trong Fiducia Supplicans.

Đức Hồng Y Parolin cũng lên tiếng về cuộc gặp ngày 7 tháng 5 giữa Đức Giáo Hoàng Lêô và Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio, cũng như những lời chỉ trích gần đây của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đối với Đức Giáo Hoàng. Đức Hồng Y Parolin cho biết Hoa Kỳ vẫn là bên trung gian hòa giải với Tòa Thánh và mô tả những lời công kích mới nhất nhằm vào Đức Giáo Hoàng Lêô là “kỳ lạ”.

“Chúng tôi lắng nghe Rubio. Chúng tôi lắng nghe ông ấy. Sáng kiến này đến từ chính quyền Trump. Tôi nghĩ chúng ta sẽ thảo luận về mọi chuyện đã xảy ra trong những ngày gần đây; chúng ta không thể tránh khỏi việc đề cập đến những vấn đề này,” Đức Hồng Y Parolin nói.

Mới đây, Đức Hồng Y Đức Lêô đã trả lời phỏng vấn các nhà báo tại Castel Gandolfo và bác bỏ tuyên bố của Tổng thống Trump rằng Giáo hội ủng hộ vũ khí hạt nhân. Đức Hồng Y Parolin cũng bày tỏ quan điểm tương tự vào thứ Năm, khẳng định rằng “Tòa Thánh luôn luôn và tiếp tục nỗ lực hướng tới giải trừ vũ khí hạt nhân”.


Source:National Catholic Register

4. Các giám mục thông báo Giáo hoàng Lêô XIV dự kiến sẽ thăm Pháp vào cuối tháng 9.

Giáo Hội Công Giáo tại Pháp đang chuẩn bị đón tiếp Đức Giáo Hoàng Lêô XIV trong một chuyến tông du dự kiến diễn ra vào cuối tháng 9, Hội đồng Giám mục Pháp thông báo trong một thông cáo ngày 6 tháng 5.

Mặc dù Tòa Thánh vẫn chưa đưa ra thông báo chính thức, nhưng tin tức này không gây bất ngờ, vì tin đồn về chuyến thăm Pháp của Giáo hoàng đã lan truyền từ tháng Ba.

“ Kể từ khi được bầu làm mục tử toàn thể Hội Thánh cách đây một năm, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã được một số giám mục yêu cầu đến thăm Pháp”, thông cáo cho biết. Lời mời chính thức được gửi bởi Đức Hồng Y Jean-Marc Aveline, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Pháp, phối hợp với Sứ thần Tòa Thánh, Đức Tổng Giám Mục Celestino Migliore. Lời mời này nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron bày tỏ sự tán thành chuyến đi trong chuyến thăm Vatican ngày 10 tháng 4.

Bình luận về thông báo này, Đức Hồng Y Aveline, người đã có nhiều buổi làm việc với Giáo hoàng về vấn đề này, cho biết rằng “Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã nhiều lần bày tỏ sự kính trọng sâu sắc mà ngài dành cho đất nước chúng ta và lịch sử tâm linh của nó.”

Đức Hồng Y nói tiếp: “Chuyến thăm của ngài sẽ là cơ hội để chia sẻ với Đức Giáo Hoàng về những gì Giáo Cộng đoàn ta ở Pháp đang trải nghiệm và để chúng ta được khích lệ bởi lời của ngài.” Ngài nói thêm rằng hai người đã bắt đầu vạch ra một lịch trình dự kiến.

Theo lịch trình hiện đang được xem xét, Đức Thánh Cha sẽ thăm cả thủ đô Paris của Pháp — nơi ngài cũng dự kiến sẽ viếng thăm Nhà thờ Đức Bà Notre-Dame — và đền thánh Đức Mẹ Lộ Đức, một địa điểm nổi tiếng về các lần Đức Mẹ hiện ra ở dãy núi Pyrenees.

Theo thông tin từ hãng thông tấn I.Média được tờ Famille chrétienne trích dẫn, tên của Scy-Chazelles, một thị trấn nhỏ ở tỉnh Moselle (đông bắc nước Pháp), nơi có nhà ở và lăng mộ của Robert Schuman — được biết đến với biệt danh “Cha đẻ của Âu Châu” và đang trong quá trình phong thánh — cũng thường xuyên được nhắc đến như một điểm dừng chân tiềm năng. Tuy nhiên, Giáo phận Metz cho biết họ không có thông tin xác thực nào về vấn đề này.

Nếu chuyến thăm diễn ra theo kế hoạch, Lêô XIV sẽ là vị Giáo hoàng đầu tiên thực hiện chuyến thăm cấp nhà nước chính thức tới Pháp trong gần hai thập niên. Lần gần nhất là vào tháng 9 năm 2008, khi Bênêđíctô XVI đến thăm Paris và Lourdes. Đức Thánh Cha Phanxicô đã ba lần đến thăm Pháp trong suốt triều đại của mình — tại Strasbourg năm 2014 để phát biểu trước Nghị viện Âu Châu, tại Marseille năm 2023 cho các cuộc gặp gỡ Địa Trung Hải, và tại Corsica cho một hội thảo về “tín ngưỡng bình dân ở Địa Trung Hải” vào tháng 12 năm 2024 — mặc dù không chuyến đi nào trong số này được coi là chuyến thăm cấp nhà nước chính thức. Về phần mình, Gioan Phaolô Đệ Nhị đã thực hiện không dưới bảy chuyến thăm Pháp trong suốt triều đại của mình.

Theo các nhà quan sát, việc lựa chọn ngày này có thể được giải thích bởi mong muốn của Tòa Thánh là giữ khoảng cách đủ xa với lịch bầu cử để bảo đảm tính trung lập, vì cuộc bầu cử tổng thống dự kiến diễn ra vào nửa đầu năm 2027.

Thông báo này được đưa ra vào thời điểm Công Giáo ở Pháp đang có sự đổi mới bất ngờ, một quốc gia được biết đến là “người con gái cả của Giáo hội” nhưng từ lâu lại gắn liền với chủ nghĩa “laicité” (“chủ nghĩa thế tục”) mạnh mẽ và quá trình phi Kitô hóa.

Trong những năm gần đây, Giáo hội đã chứng kiến sự gia tăng đều đặn số lượng người dự tòng trưởng thành, với 13.000 người được rửa tội vào Lễ Phục Sinh năm nay. Đáp lại, các giám mục vùng Île-de-France đã triệu tập một hội đồng mục vụ chuyên biệt tập trung vào cách chào đón những người mới này một cách thích hợp — không chỉ đồng hành cùng họ qua các bí tích khai tâm mà còn hướng tới một đời sống đức tin bền vững và sâu sắc.

Trong khi chờ thông báo chính thức từ Tòa Thánh, các giám mục nước Pháp đã kêu gọi toàn thể tín hữu hãy cầu nguyện trong quá trình chuẩn bị cho sự kiện này.


Source:National Catholic Register