Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.

Khi ấy, Đức Giê-su nói với ông Ni-cô-đê-mô rằng : “Các ông cần phải được sinh ra một lần nữa bởi ơn trên. 8 Gió muốn thổi đâu thì thổi; ông nghe tiếng gió, nhưng không biết gió từ đâu đến và thổi đi đâu. Ai bởi Thần Khí mà sinh ra thì cũng vậy.”

9 Ông Ni-cô-đê-mô hỏi Người : “Làm sao những chuyện ấy có thể xảy ra được?” 10 Đức Giê-su đáp : “Ông là bậc thầy trong dân Ít-ra-en, mà lại không biết những chuyện ấy ! 11 Thật, tôi bảo thật ông : chúng tôi nói những điều chúng tôi biết, chúng tôi làm chứng về những điều chúng tôi đã thấy, nhưng các ông không nhận lời chứng của chúng tôi. 12 Nếu tôi nói với các ông về những chuyện dưới đất mà các ông còn không tin, thì giả như tôi nói với các ông về những chuyện trên trời, làm sao các ông tin được? 13 Không ai đã lên trời, ngoại trừ Con Người, Đấng từ trời xuống. 14 Như ông Mô-sê đã giương cao con rắn trong sa mạc, Con Người cũng sẽ phải được giương cao như vậy, 15 để ai tin vào Người thì được sống muôn đời.”

Đó là Lời Chúa

 

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV cho rằng có một nghĩa vụ đạo đức phải bảo vệ thường dân khỏi những hậu quả khủng khiếp của chiến tranh, đồng thời nhắc lại lời kêu gọi hòa bình ở Ukraine, Li Băng và Sudan sau khi đọc Kinh Lạy Nữ Vương Thiên Đàng tại Quảng trường Thánh Phêrô.

Phát biểu vào Chúa Nhật ngày 12 tháng 4, Đức Giáo Hoàng nói: “Nguyên tắc nhân đạo, được khắc ghi trong lương tâm của mỗi người và được công nhận trong luật pháp quốc tế, bao hàm nghĩa vụ đạo đức bảo vệ dân thường khỏi những hậu quả khủng khiếp của chiến tranh.”

Ngài gửi lời chúc mừng Phục Sinh tới các Giáo hội Đông phương cử hành theo lịch Giuliô và bày tỏ sự cảm thông với những người đang chịu đau khổ vì chiến tranh, đặc biệt là “người dân Ukraine thân yêu”. Ngài cầu nguyện rằng ánh sáng của Chúa Kitô sẽ an ủi những trái tim đau khổ và củng cố niềm hy vọng về hòa bình, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế không nên lơ là trong việc quan tâm đến cuộc xung đột.

Chuyển sang vấn đề Trung Đông, Đức Giáo Hoàng Lêô nói về “những ngày đau buồn, sợ hãi” mà người dân Li Băng đang phải chịu đựng, đồng thời cũng ghi nhận điều mà ngài gọi là “niềm hy vọng vững chắc của họ nơi Chúa”. Ngài kêu gọi các bên trong cuộc xung đột tuyên bố ngừng bắn và khẩn trương tìm kiếm một giải pháp hòa bình.

Đức Giáo Hoàng cũng nhắc lại rằng thứ Tư ngày 15 tháng 4 đánh dấu ba năm kể từ khi cuộc xung đột ở Sudan bắt đầu, mô tả nỗi đau khổ của người dân Sudan và đề cập đến những nạn nhân vô tội của điều mà ngài gọi là một thảm kịch vô nhân đạo. Ngài tái khẳng định lời kêu gọi các bên tham chiến hãy hạ vũ khí và bắt đầu đối thoại chân thành, không điều kiện để chấm dứt xung đột càng sớm càng tốt.

Sau khi chào đón những người hành hương tập trung tại quảng trường, Đức Giáo Hoàng Lêô đã yêu cầu các tín hữu cùng cầu nguyện với ngài trong chuyến tông du của mình, bắt đầu vào thứ Hai ngày 13 tháng 4 và dự kiến sẽ bao gồm Algeria, Cameroon, Angola và Guinea Xích đạo.

Lời kêu gọi này tiếp nối một mô hình có thể thấy trong các bài phát biểu công khai gần đây của Đức Giáo Hoàng, trong đó ngài liên tục liên kết niềm hy vọng Phục Sinh với lời kêu gọi hòa bình, bảo vệ thường dân và nỗ lực ngoại giao mới tại các khu vực bị tàn phá bởi chiến tranh.

---

Source:Catholic Herald

Pope Leo XIV says civilians must be protected from the horrors of war

 

Tổng thống Trump đã công khai tấn công trực tiếp Giáo hoàng Lêô XIV, cáo buộc Đức Giáo Hoàng yếu kém trong vấn đề tội phạm và chính sách đối ngoại, trước khi leo thang chỉ trích trong các phát biểu trên mạng xã hội, và với các nhà báo. Ông ta cũng tự miêu tả mình như Chúa Giêsu Kitô qua một hình ảnh được tạo thành bằng Trí Tuệ Nhân Tạo, gọi tắt là AI.

Trong một bài đăng trên nền tảng Truth Social của mình, được công bố vào lúc 9h03 tối 12 tháng 4, hay 8h03 sáng Thứ Hai, 13 Tháng Tư, tổng thống Mỹ tuyên bố rằng Đức Giáo Hoàng "yếu kém trong việc chống tội phạm và tệ hại trong chính sách đối ngoại", đồng thời chỉ trích điều mà ông mô tả là sự thất bại của Đức Giáo Hoàng trong việc thừa nhận những hạn chế đặt ra đối với việc thờ phượng của người Kitô giáo trong đại dịch Covid-19.

Ông viết rằng Đức Lêô đã “nói về 'nỗi sợ hãi' đối với chính quyền Tổng thống Trump, nhưng không đề cập đến NỖI SỢ HÃI mà Giáo Hội Công Giáo và tất cả các tổ chức Kitô giáo khác đã trải qua trong thời kỳ COVID khi chính quyền bắt giữ các linh mục, mục sư và tất cả mọi người khác vì tổ chức các buổi lễ nhà thờ”.

Tổng thống Trump cũng đưa ra một sự so sánh cá nhân với gia đình của Đức Giáo Hoàng, nói rằng: “Tôi thích em trai ông ấy, Louis, hơn ông ấy nhiều, bởi vì Louis hoàn toàn ủng hộ MAGA. Anh ta hiểu điều đó, còn Lêô thì không!”

Ông tiếp tục chỉ trích lập trường của Giáo hoàng về các vấn đề quốc tế, viết: “Tôi không muốn một Giáo hoàng cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là điều chấp nhận được. Tôi không muốn một Giáo hoàng cho rằng việc Mỹ tấn công Venezuela là điều khủng khiếp… Và tôi không muốn một Giáo hoàng chỉ trích Tổng thống Hoa Kỳ vì tôi đang làm chính xác những gì tôi được bầu chọn để làm.”

Tổng thống Trump đã dùng thủ đoạn thường xuyên của mình khi cho rằng Đức Giáo Hoàng Lêô “cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là điều chấp nhận được”. Đức Lêô chưa bao giờ và chắc chắn sẽ không bao giờ nói như thế.

Bài đăng còn ám chỉ rằng việc Lêô được bầu làm Giáo hoàng có động cơ chính trị, khẳng định: “Ông ấy không có tên trong bất kỳ danh sách nào để trở thành Giáo hoàng, và chỉ được Giáo hội đưa vào vị trí đó vì ông ấy là người Mỹ, và họ nghĩ đó là cách tốt nhất để giao dịch với Tổng thống Donald J. Trump. Nếu tôi không ở Tòa Bạch Ốc, Lêô sẽ không ở Vatican.”

Đó chỉ là suy đoán cá nhân không có cơ sở của Ông Trump. Trước khi bắt đầu Cơ Mật Viện, từ ngày 22 Tháng Tư đến 6 Tháng Năm, các Hồng Y đã thảo luận chung với nhau về tình hình của Giáo Hội trên toàn thế giới, các ưu tiên, đặc biệt là vấn đề truyền giáo, và các vấn đề về Giáo triều Rôma. Trên cơ sở những cân nhắc đó, các Hồng Y cử tri chọn ra vị mà các ngài cho là thích hợp nhất. Biên bản của các cuộc trao đổi cho thấy không ai nhắc đến Donald Trump, dù chỉ một lần. Do đó, tuyên bố của Tổng thống Trump cho rằng Đức Lêô được chọn vì ngài là người Mỹ, và các Hồng Y nghĩ “đó là cách tốt nhất để giao dịch với Tổng thống Donald J. Trump” là hoàn toàn xuyên tạc sự thật.

Ông Trump đã kết luận bằng một lời khiển trách thẳng thừng: “Lêô nên chấn chỉnh lại bản thân mình với tư cách là Giáo hoàng, sử dụng lý trí, ngừng chiều lòng phe Cánh tả cực đoan, và tập trung vào việc trở thành một vị Giáo hoàng vĩ đại, chứ không phải một chính trị gia. Điều đó đang gây tổn hại rất lớn cho ông ấy và, quan trọng hơn, nó đang gây tổn hại cho Giáo Hội Công Giáo!”

Sự can thiệp không dừng lại ở đó. Phát biểu với các nhà báo bên ngoài Căn cứ Liên hợp Andrews, Tổng thống Trump nói: “Tôi không nghĩ ông ấy đang làm tốt công việc của mình. Tôi đoán ông ấy thích tội phạm… Tôi không phải là người hâm mộ Đức Giáo Hoàng Lêô. Ông ấy là một người rất cấp tiến, và ông ấy là một người không tin vào việc ngăn chặn tội phạm.”

Phát biểu cho rằng một vị Giáo Hoàng thích những kẻ tội phạm đã đi quá xa và cho thấy Tổng thống Trump mới là người cần phải sử dụng lý trí.

Ngay sau đó, Tổng thống Trump đăng tải một bức ảnh tự họa mình trong vai Chúa Giêsu chữa lành người bệnh, xung quanh là những con đại bàng, máy bay chiến đấu và Tượng Nữ thần Tự do.

Đức Tổng Giám Mục Paul S. Coakley, chủ tịch Hội đồng Giám mục Công Giáo Hoa Kỳ, đã đưa ra một phản hồi ngắn gọn về bài đăng trên mạng xã hội của Tổng thống Trump vào tối Chúa Nhật.

“Tôi rất buồn khi Tổng thống lại chọn viết những lời lẽ thiếu tôn trọng như vậy về Đức Thánh Cha. Đức Giáo Hoàng Lêô không phải là đối thủ của ông ta, và Đức Giáo Hoàng cũng không phải là một chính trị gia. Ngài là Đại diện của Chúa Kitô, người nói lên chân lý của Phúc Âm và vì sự chăm sóc các linh hồn,” Đức Tổng Giám Mục nói.

Những phát ngôn này được đưa ra vào thời điểm căng thẳng quốc tế leo thang và vấn đề ngoại giao nhạy cảm. Một ngày trước khi Tổng thống Trump đăng bài, Đức Giáo Hoàng Lêô đã chủ trì một buổi lễ cầu nguyện tối tại Đền Thờ Thánh Phêrô, trùng với thời điểm bắt đầu các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Hoa Kỳ và Iran tại Pakistan trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn mong manh.

Mặc dù Đức Giáo Hoàng không trực tiếp nhắc đến Hoa Kỳ hay Tổng thống Trump, nhưng ngôn từ của ngài được nhiều người hiểu là phản ứng trước giọng điệu của những tuyên bố gần đây từ phía Mỹ. Vào Chúa nhật Lễ Lá, ngài nói rằng Chúa “không lắng nghe lời cầu nguyện của những kẻ gây chiến, nhưng bác bỏ chúng”, và trích dẫn sách tiên tri Isaia viết rằng: “Dù các ngươi cầu nguyện nhiều, ta cũng sẽ không nghe, tay các ngươi đầy máu”.

Trước khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, khi Tổng thống Trump cảnh báo về các cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào cơ sở hạ tầng của Iran và tuyên bố rằng "cả một nền văn minh sẽ diệt vong đêm nay", Giáo hoàng đã mô tả những lời lẽ như vậy là "thực sự không thể chấp nhận được".

Ngài nói: “Hôm nay, như chúng ta đều biết, cũng có lời đe dọa này đối với toàn thể người dân Iran. Và điều này thực sự không thể chấp nhận được! Chắc chắn có những vấn đề về luật pháp quốc tế ở đây, nhưng hơn thế nữa, đó là một vấn đề đạo đức liên quan đến lợi ích của toàn thể người dân.”

Hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư, Đức Giáo Hoàng Lêô đã khởi hành cho chuyến thăm Phi Châu kéo dài 11 ngày. Tuy nhiên, những phát biểu ở Rôma và Washington đã bảo đảm rằng vấn đề mối quan hệ giữa Vatican và Washington sẽ chi phối các tin tức về Giáo hoàng trong những ngày tới.

Để rộng đường dư luận, xin kính mời quý vị và anh chị em theo dõi bản dịch sang Việt Ngữ toàn văn những gì Ông Trump viết trên Truth Social vào lúc 9:03 tối Chúa Nhật theo giờ Miền Đông Hoa Kỳ, hay 8:03 sáng Thứ Hai, 13 Tháng Tư, theo giờ Việt Nam.

“Giáo Hoàng Lêô yếu đuối trong vấn đề tội phạm và tệ hại trong chính sách đối ngoại. Ngài nói về ‘nỗi sợ hãi’ đối với chính quyền Tổng thống Trump, nhưng không đề cập đến NỖI SỢ HÃI mà Giáo Hội Công Giáo và tất cả các tổ chức Kitô giáo khác đã phải trải qua trong thời kỳ COVID khi họ bắt giữ các linh mục, mục sư và tất cả mọi người khác vì tổ chức các buổi lễ nhà thờ, ngay cả ở ngoài trời và giữ khoảng cách 3 mét, thậm chí 6 mét. Tôi thích em trai ngài, Louis, hơn ngài nhiều, bởi vì Louis hoàn toàn ủng hộ MAGA. Anh ta hiểu vấn đề, còn Lêô thì không! Tôi không muốn một vị Giáo hoàng cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là OK. Tôi không muốn một vị Giáo hoàng cho rằng việc Mỹ tấn công Venezuela là điều tồi tệ, đó là một quốc gia đang gửi một lượng lớn ma túy vào Hoa Kỳ và, thậm chí tệ hơn, tống hết các tù nhân, bao gồm cả những kẻ giết người, buôn bán ma túy và sát nhân, vào nước ta. Và tôi không muốn một vị Giáo hoàng chỉ trích Tổng thống Hoa Kỳ vì tôi đang làm chính xác những gì tôi đã được bầu chọn, với chiến thắng áp đảo,, chẳng hạn, thiết lập kỷ lục về tỷ lệ tội phạm thấp và tạo ra thị trường chứng khoán vĩ đại nhất trong lịch sử. Lêô nên biết ơn vì, như mọi người đều biết, ông ấy là một bất ngờ gây sốc. Ông ấy không có tên trong bất kỳ danh sách nào để trở thành Giáo hoàng, và chỉ được Giáo hội đưa lên vị trí đó vì ông ấy là người Mỹ, và họ nghĩ đó là cách tốt nhất để giao dịch với Tổng thống Donald J. Trump. Nếu tôi không ở Tòa Bạch Ốc, Lêô sẽ không ở Vatican. Thật không may, việc Lêô yếu kém trong vấn đề tội phạm, yếu kém trong vấn đề vũ khí hạt nhân, không làm tôi hài lòng, cũng như việc ông ấy gặp gỡ những người ủng hộ Obama như David Axelrod, một kẻ THUA CUỘC từ cánh tả, một trong những người muốn bắt giữ giáo dân và giáo sĩ. Lêô nên chấn chỉnh lại vai trò Giáo hoàng của mình, sử dụng lý lẽ, ngừng chiều lòng cánh tả cực đoan, và tập trung vào việc trở thành một Giáo hoàng vĩ đại, chứ không phải một chính trị gia. Điều đó đang gây hại rất nhiều cho ông ấy và, quan trọng hơn, nó đang gây hại cho Giáo Hội Công Giáo! Tổng thống DONALD J. TRUMP”

---

Source:Catholic Herald

Trump launches public attack on Pope Leo XIV

 

Hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư, Đức Giáo Hoàng Lêô tuyên bố rằng ngài sẽ tiếp tục lên tiếng "mạnh mẽ" chống lại chiến tranh, nhấn mạnh rằng vai trò của ngài là rao giảng Phúc Âm, chứ không phải tham gia vào các tranh chấp chính trị.

Trả lời các nhà báo trên chuyến bay của Giáo hoàng đến Algiers ngày 13 tháng 4, Đức Giáo Hoàng đã đáp lại một câu hỏi liên quan đến một bài đăng của Tổng thống Donald Trump.

“Tôi nghĩ những người đọc sẽ tự đưa ra kết luận của riêng mình. Tôi không phải là chính trị gia, và tôi không có ý định tranh luận với ông ấy,” Đức Lêô nói. “Thay vào đó, chúng ta hãy luôn tìm kiếm hòa bình và chấm dứt chiến tranh.”

“Tôi không sợ chính quyền Trump,” ngài nói thêm. “Tôi rao giảng về Phúc Âm; tôi không phải là chính trị gia. Tôi không nghĩ rằng thông điệp của Phúc Âm nên bị lạm dụng theo cách mà một số người đang làm.”

Đức Giáo Hoàng cho biết ngài sẽ tiếp tục thẳng thắn lên án chiến tranh và thúc đẩy hòa bình.

“Tôi sẽ tiếp tục lên tiếng mạnh mẽ chống lại chiến tranh, tìm cách thúc đẩy hòa bình và đối thoại đa phương giữa các quốc gia để tìm ra những giải pháp công bằng cho các vấn đề,” ngài nói. “Thông điệp của Giáo hội là thông điệp của Tin Mừng: Phúc thay cho những người kiến tạo hòa bình.”

Đức Lêô nhấn mạnh rằng ngài không nhìn nhận nhiệm vụ của mình theo khía cạnh chính trị.

“Tôi không coi vai trò của mình là vai trò của một chính trị gia. Tôi không muốn tranh luận với ông ấy. Có quá nhiều người đang phải chịu khổ trên thế giới này”, ngài nói.

Đức Giáo Hoàng cũng suy ngẫm về ý nghĩa chuyến đi đến Algeria của mình, mô tả đó vừa là một phước lành cá nhân vừa là một cơ hội quan trọng cho Giáo hội và toàn thế giới.

“Như các bạn đã biết, tôi rất vui mừng được một lần nữa đến thăm vùng đất của Thánh Augustinô”. Ngài lưu ý rằng vị thánh này đóng vai trò “một cầu nối rất quan trọng trong đối thoại liên tôn” và vẫn được yêu mến sâu sắc ở quê hương của ngài.

Đức Lêô cho biết chuyến thăm này sẽ cho phép ngài được tận mắt chứng kiến những địa điểm gắn liền với cuộc đời của Thánh Augustinô, bao gồm cả những nơi ngài từng làm giám mục.

“Hôm nay thực sự là một ngày may mắn đối với cá nhân tôi, nhưng tôi tin rằng nó cũng là một ngày may mắn đối với Giáo hội và thế giới, bởi vì chúng ta phải luôn tìm kiếm những cây cầu để xây dựng hòa bình và hòa giải,” ngài nói.

Ngài nói thêm rằng chuyến đi này là “một cơ hội vô cùng quý giá” để tiếp tục truyền tải cùng một thông điệp với cùng một giọng điệu: “Chúng ta muốn thúc đẩy hòa bình, hòa giải, tôn trọng và quan tâm đến tất cả các dân tộc.”

Ngài kết thúc bài phát biểu bằng lời cảm ơn các nhà báo đã đi cùng ngài.

“Chào mừng tất cả mọi người. Tôi rất vui được chào đón các bạn,” Đức Giáo Hoàng nói. “Chúc các bạn có một chuyến đi tốt đẹp, và cảm ơn các bạn vì những đóng góp phục vụ mọi người.”

---

Source:EWTN

Pope Leo XIV: ‘I am not afraid of the Trump administration’

 

Munir Ahmed của hãng tin Associated Press, ngày 12 tháng 4 năm 2026, đăng tải bản tin sau đây:

Hoa Kỳ và Iran đã không đạt được thỏa thuận nào sau cuộc đàm phán trực tiếp lịch sử, sau khi Mỹ cho biết Tehran từ chối cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, dẫn đến sự không chắc chắn về thỏa thuận ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần. Phó Tổng thống JD Vance, người dẫn đầu phái đoàn Mỹ, cho biết cuộc đàm phán kéo dài 21 giờ tại thủ đô Islamabad của Pakistan nhưng cuối cùng họ không thấy “cam kết khẳng định” từ Iran “rằng họ sẽ không tìm kiếm vũ khí hạt nhân”.

Bình luận của ông Vance không cho biết điều gì sẽ xảy ra sau thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày ban đầu được Mỹ, Iran và Israel nhất trí, nhưng các nhà trung gian hòa giải Pakistan kêu gọi Mỹ và Iran duy trì thỏa thuận ngừng bắn.

“Điều bắt buộc là các bên phải tiếp tục giữ vững cam kết ngừng bắn”, Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar nói, thêm rằng nước ông sẽ cố gắng tạo điều kiện cho một cuộc đối thoại mới giữa Iran và Mỹ trong những ngày tới.

Trong một trong những phản ứng đầu tiên từ Iran, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei cho biết các cuộc đàm phán đã đổ vỡ do “khoảng cách giữa các quan điểm của chúng tôi về hai hoặc ba vấn đề quan trọng”. Ông nói với đài truyền hình nhà nước Iran rằng eo biển Hormuz nằm trong số các chủ đề được các nhà đàm phán thảo luận và đổ lỗi cho “sự lạm quyền của Mỹ”. Ông không đề cập đến vũ khí hạt nhân.

Các cuộc thảo luận ở Islamabad bắt đầu vào thứ Bảy, vài ngày sau khi lệnh ngừng bắn mong manh được công bố khi cuộc chiến đã cướp đi sinh mạng của hàng nghìn người và làm rung chuyển thị trường toàn cầu bước sang tuần thứ bảy.

“Chúng ta cần thấy một cam kết khẳng định rằng họ sẽ không tìm kiếm vũ khí hạt nhân, và họ sẽ không tìm kiếm các công cụ cho phép họ nhanh chóng sở hữu vũ khí hạt nhân”, Vance nói với các phóng viên. “Đó là mục tiêu cốt lõi của tổng thống Hoa Kỳ. Và đó là những gì chúng tôi đã cố gắng đạt được thông qua các cuộc đàm phán này.”

“Chúng tôi rời khỏi đây với một đề xuất rất đơn giản, một phương pháp hiểu biết, đó là đề nghị cuối cùng và tốt nhất của chúng tôi. Chúng ta sẽ xem liệu người Iran có chấp nhận nó hay không”, ông nói thêm. Kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến tranh vào ngày 28 tháng 2, ít nhất 3,000 người đã thiệt mạng ở Iran, 2,020 người ở Lebanon, 23 người ở Israel và hơn chục người ở các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh, đồng thời gây thiệt hại lâu dài cho cơ sở hạ tầng ở nửa tá quốc gia Trung Đông. Việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz đã cắt đứt phần lớn hoạt động xuất khẩu dầu khí từ vùng Vịnh Ba Tư ra nền kinh tế toàn cầu, khiến giá năng lượng tăng vọt.

Mỹ cho biết tàu khu trục của họ đã di chuyển qua eo biển Hormuz.

Hoa Kỳ và Iran bước vào các cuộc đàm phán với những đề xuất khác biệt rõ rệt và những giả định trái ngược nhau về đòn bẩy của họ để chấm dứt chiến tranh. Trước khi các cuộc đàm phán bắt đầu, thỏa thuận ngừng bắn đã bị đe dọa bởi những bất đồng sâu sắc và các cuộc tấn công liên tục của Israel chống lại Hezbollah do Iran hậu thuẫn ở Lebanon.

Đề xuất 10 điểm của Iran trước các cuộc đàm phán kêu gọi chấm dứt chiến tranh một cách chắc chắn và tìm kiếm quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Nó bao gồm việc chấm dứt giao tranh chống lại “các đồng minh khu vực” của Iran, đồng thời kêu gọi rõ ràng việc Israel ngừng các cuộc tấn công vào Hezbollah. Đề xuất 15 điểm của Hoa Kỳ bao gồm việc hạn chế chương trình hạt nhân của Iran và mở lại eo biển.

Thật vậy, việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz đã chứng tỏ là lợi thế chiến lược lớn nhất của nước này trong cuộc chiến. Khoảng một phần năm lượng dầu mỏ được giao dịch trên thế giới thường đi qua đây trên hơn 100 tàu mỗi ngày. Chỉ có 12 tàu được ghi nhận đi qua kể từ khi lệnh ngừng bắn được thực hiện.

Trong các cuộc đàm phán, quân đội Hoa Kỳ cho biết hai tàu khu trục đã đi qua tuyến đường thủy quan trọng này trước khi tiến hành công tác rà phá thủy lôi, đây là lần đầu tiên kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Tuy nhiên, truyền thông nhà nước Iran đưa tin rằng bộ chỉ huy quân sự liên hợp của nước này đã phủ nhận điều đó.

“Chúng tôi đang càn quét eo biển. Việc chúng tôi có đạt được thỏa thuận hay không không quan trọng đối với tôi”, Trump nói khi các cuộc đàm phán kéo dài đến sáng sớm Chúa nhật. Phái đoàn Mỹ do ông Vance dẫn đầu và phái đoàn Iran do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Qalibaf dẫn đầu đã thảo luận với Pakistan về cách thúc đẩy thỏa thuận ngừng bắn vốn đang bị đe dọa bởi những bất đồng sâu sắc và các cuộc tấn công liên tục của Israel nhằm vào lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn ở Lebanon.

Israel muốn chính phủ Lebanon chịu trách nhiệm giải giáp Hezbollah, tương tự như thỏa thuận ngừng bắn tháng 11 năm 2024. Nhưng nhóm phiến quân này đã tồn tại qua nhiều thập niên nỗ lực nhằm kiềm chế sức mạnh của chúng.

Hezbollah tham gia cuộc chiến để ủng hộ Iran trong những ngày đầu. Israel sau đó đã tiến hành các cuộc không kích và xâm lược trên bộ.

Vào ngày thỏa thuận ngừng bắn với Iran được công bố, Israel đã oanh tạc Beirut bằng các cuộc không kích, khiến hơn 300 người thiệt mạng trong ngày đẫm máu nhất ở Lebanon kể từ khi chiến tranh bắt đầu, theo Bộ Y tế nước này.

 

Ngày đầu tiên trong chuyến tông du đến Algeria: Giáo hoàng Lêô, Sứ giả hòa bình

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV khởi đầu Chuyến tông du châu Phi với một ngày bận rộn ở Algiers, nơi ngài gặp gỡ các nhà chức trách chính phủ, thăm một nhà thờ Hồi giáo, gặp gỡ cộng đồng các nữ tu truyền giáo dòng Augustinô và cầu nguyện cùng cộng đồng người Algeria.

(Tin Vatican - Claudia Torres – Algiers, Algeria)

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã hoàn tất ngày đầu tiên của Chuyến tông du châu Phi, trong đó ngài sẽ thăm Algeria, Cameroon, Angola và Guinea Xích đạo, từ ngày 13 đến 23 tháng 4.

Ngài đến Algeria vào sáng thứ Hai, vui mừng được thăm lại vùng đất của Thánh Augustinô, người mà Đức Giáo Hoàng nói trong chuyến bay từ Rome, “cung cấp một cầu nối rất quan trọng trong đối thoại liên tôn”.

Đài tưởng niệm các liệt sĩ ‘Maqam Echahid’

Sau khi đến Algiers, ngài đã đến thăm Đài tưởng niệm các liệt sĩ “Maqam Echahid”, nơi tưởng niệm những người đã hy sinh trong Chiến tranh giành độc lập của Algeria từ năm 1954 đến năm 1962. Trong bài phát biểu công khai đầu tiên của chuyến tông du, Đức Thánh Cha nhắc nhở những người hiện diện rằng “tương lai thuộc về những người yêu chuộng hòa bình”, và ngài nhấn mạnh rằng “tự do đích thực không chỉ được thừa hưởng; nó được lựa chọn lại mỗi ngày”.

Gặp gỡ các nhà chức trách nhà nước

Sau đó, ngài đến Phủ Tổng thống để có cuộc gặp xã giao với Tổng thống Cộng hòa Algeria, trước khi phát biểu trước các nhà chức trách, xã hội dân sự và đoàn ngoại giao của đất nước tại Trung tâm Hội nghị Djamaa El Djazair. Trong bài phát biểu, ngài kêu gọi các nhà lãnh đạo nhà nước tôn trọng phẩm giá của mọi người và để bản thân được lay động bởi nỗi đau của người khác, thay vì làm gia tăng những hiểu lầm và xung đột.

Viếng thăm Đại Giáo đường Hồi giáo Lớn nhất ở Algiers

Vào buổi chiều, Đức Giáo Hoàng Lêô đã viếng thăm đại Thánh đường Hồi giáo Lớn ở Algiers, nơi ngài dành một khoảnh khắc suy niệm tĩnh lặng, cùng với vị quản nhiệm Mohamed Mamoun Al Qasimi. Trong cuộc trò chuyện với vị quản nhiệm, Đức Giáo Hoàng đã không theo kịch bản. Ngài nhấn mạnh đến tầm quan trọng của sự tôn trọng lẫn nhau và tôn trọng phẩm giá của mỗi người. Chuyến viếng thăm thánh đường này đặc biệt có ý nghĩa, vì Algeria là một quốc gia đa số theo đạo Hồi, nơi cộng đồng Kitô giáo chỉ là một thiểu số nhỏ nhưng rất năng động.

Gặp gỡ các Nữ tu Truyền giáo dòng Augustinô

Sau đó, Đức Thánh Cha đã có chuyến viếng thăm riêng đến Trung tâm Chào đón và Hữu nghị của các Nữ tu Truyền giáo dòng Augustinô ở Bab El Oued. Tại đó, ngài đã bày tỏ lòng kính trọng đối với các nữ tu đã bị giết hại trong khoảng thời gian từ năm 1994 đến năm 1996, trong cuộc Nội chiến Algeria, còn được gọi là Thập kỷ Đen. Ngài giải thích rằng cuộc sống của các nữ tu thể hiện một chiều kích được khắc sâu trong linh đạo dòng Augustinô: đó là sự làm chứng, thậm chí đến mức tử đạo. Đức Thánh Cha cảm ơn cộng đồng các tu sĩ vì sự hiện diện tích cực và các công việc bác ái của họ.

Cầu nguyện tại Vương cung thánh đường Đức Mẹ Châu Phi

Sau đó, Đức Giáo Hoàng Lêô đã gặp gỡ cộng đồng người Algeria tại Vương cung thánh đường Đức Mẹ Châu Phi, những người đã chào đón ngài bằng những tiếng reo hò và âm nhạc vui tươi. Ngay cả gió và mưa lớn cũng không ngăn cản được các nhóm người theo dõi sự kiện từ bên ngoài Vương cung thánh đường chật kín người. Đức Giáo Hoàng đã chăm chú lắng nghe những lời chứng từ những người thuộc các tôn giáo khác nhau, bao gồm một phụ nữ Hồi giáo và một sinh viên Tin Lành, những người đã chia sẻ kinh nghiệm sống hòa thuận bên cạnh nhau như những người Kitô hữu và người Hồi giáo. Trong bài phát biểu của mình, Đức Thánh Cha nói rằng trong một thế giới “nơi chia rẽ và chiến tranh gieo rắc đau khổ và cái chết giữa các quốc gia, trong cộng đồng và thậm chí trong các gia đình”, “kinh nghiệm về sự hiệp nhất và hòa bình của họ là một dấu hiệu đầy sức thuyết phục”.

Sau đó, Đức Thánh Cha trở lại Tòa Sứ thần Tòa Thánh, nơi ngài có cuộc gặp riêng với các Giám mục, một sự kiện cuối cùng trong lịch trình bận rộn của ngài.

 

Đức Tổng Giám Mục Paul S. Coakley, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Công Giáo Hoa Kỳ, đã đưa ra một phản hồi ngắn gọn về bài đăng trên mạng xã hội của Tổng thống Trump vào tối Chúa Nhật.

“Tôi rất thất vọng khi Tổng thống lại chọn viết những lời lẽ miệt thị như vậy về Đức Thánh Cha. Đức Giáo Hoàng Lêô không phải là đối thủ của ông ta; và Đức Giáo Hoàng cũng không phải là một chính trị gia. Ngài là Đại diện của Chúa Kitô, người nói lên chân lý của Tin Mừng và vì sự chăm sóc các linh hồn.”

---

Source:USCCB

Archbishop Coakley’s Response to President Trump’s Social Media Post on Pope Leo XIV

 

1. Tổng thống Trump nói Hải quân Mỹ sẽ bắt đầu phong tỏa eo biển Hormuz.

Tổng thống Trump cho biết trong một bài đăng trên Truth Social hôm Chúa Nhật rằng Hải quân Mỹ sẽ bắt đầu phong tỏa các tàu thuyền không cho vào eo biển Hormuz sau khi các cuộc đàm phán không đạt được thỏa thuận vào cuối tuần này.

“Có hiệu lực ngay lập tức, Hải quân Hoa Kỳ, lực lượng tinh nhuệ nhất thế giới, sẽ bắt đầu quá trình phong tỏa bất kỳ và tất cả các tàu thuyền cố gắng đi vào hoặc rời khỏi eo biển Hormuz,” tổng thống viết.

Tổng thống Trump cũng cho biết ông đã chỉ thị Hải quân “tìm kiếm và chặn bắt mọi tàu thuyền trong vùng biển quốc tế đã trả phí cho Iran”, và rằng Mỹ sẽ bắt đầu “phá hủy các quả thủy lôi mà Iran đã gài ở eo biển”.

“Bất kỳ người Iran nào bắn vào chúng tôi, hoặc vào các tàu thuyền hòa bình, sẽ bị BỊ NỔ TUNG!” ông Trump nói thêm.

Tổng thống cho biết các cuộc đàm phán kéo dài cuối tuần qua tại Islamabad “đã diễn ra tốt đẹp”. Ông khẳng định rằng “hầu hết các điểm đều được đồng ý, nhưng điểm duy nhất thực sự quan trọng, đó là VŨ KHÍ HẠT NHÂN, thì chưa được thống nhất”.

“Cuộc phong tỏa sẽ sớm bắt đầu,” Tổng thống Trump nói. “Các quốc gia khác cũng sẽ tham gia vào cuộc phong tỏa này. Iran sẽ không được phép thu lợi từ hành vi tống tiền bất hợp pháp này. Họ muốn tiền và quan trọng hơn, họ muốn vũ khí hạt nhân. Thêm vào đó, và vào thời điểm thích hợp, chúng ta đã hoàn toàn “sẵn sàng chiến đấu”, và quân đội của chúng ta sẽ kết liễu những gì còn lại của Iran!”

Tổng thống Trump cho biết trên chương trình “Sunday Morning Futures with Maria Bartiromo” của Fox News rằng lệnh phong tỏa eo biển Hormuz của Mỹ sẽ sớm có hiệu lực với sự hỗ trợ từ NATO.

Tổng thống Trump cho biết Mỹ có kế hoạch “phong tỏa toàn diện” mà không có ngoại lệ nào dành cho các đồng minh.

Phát biểu về các cuộc đàm phán ở Islamabad, tổng thống nói với Fox News rằng vòng đàm phán đầu tiên là một “cuộc gặp tốt đẹp”. Nhưng ông nói, Iran sẽ không từ bỏ tham vọng hạt nhân của họ, đó là “điểm quan trọng nhất” đối với ông.

[CBSNews: Trump says U.S. Navy to begin blockading Strait of Hormuz]

2. Iran bắt giữ 50 người vì chia sẻ vị trí và thông tin với ‘kẻ thù’

Hãng thông tấn nhà nước SNN đưa tin, chính quyền Iran đã bắt giữ ít nhất 50 người vì cáo buộc hoạt động “lính đánh thuê”.

Nhóm này bị cáo buộc hợp tác với Mỹ và Israel bằng cách chia sẻ các địa điểm nhạy cảm, bao gồm các cơ sở dịch vụ và cơ sở hạ tầng. Giới chức cũng đã thu giữ các thiết bị điện tử, thiết bị vệ tinh và vũ khí, theo SNN đưa tin.

Iran đã bắt giữ hàng chục người với cáo buộc làm gián điệp trong cuộc xung đột gần đây, sau một loạt vụ bắt giữ trước đó sau cuộc chiến kéo dài 12 ngày với Mỹ và Israel năm ngoái.

Luật chống gián điệp mới được sửa đổi gần đây cho phép những người bị buộc tội làm gián điệp phải đối mặt với án tử hình và tịch thu tài sản.

[Al Jazeera English: Iran arrests 50 for sharing locations, information with ‘enemy’]

3. Đại sứ Israel tại Mỹ bác bỏ báo cáo về diễn biến trước cuộc chiến tranh với Iran.

Michael Leiter, đại sứ Israel tại Mỹ, đã bác bỏ các thông tin đưa tin hôm Chúa Nhật về cuộc gặp giữa Tòa Bạch Ốc với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu trước khi chiến tranh nổ ra.

“Toàn bộ chuyện thủ tướng can thiệp và lôi tổng thống vào cuộc chiến tranh này, tất cả chỉ là để PR mà thôi,” Leiter nói trên chương trình “Face the Nation with Margaret Brennan”.

Tuần trước, tờ New York Times đưa tin rằng trong chuyến thăm Tòa Bạch Ốc ngày 11 tháng 2, Netanyahu đã đề xuất với Tổng thống Trump về việc ném bom Iran, dự đoán rằng một nỗ lực chung giữa Israel và Mỹ có thể chấm dứt sự tồn tại của Cộng hòa Hồi giáo Iran.

Theo báo cáo, tại cuộc họp, phía Israel lập luận rằng chế độ Iran sẽ yếu đến mức không thể ngăn chặn dòng chảy giao thông qua eo biển Hormuz. Ông Leiter cho biết ông có mặt trong cuộc họp và bác bỏ nhận định đó, nói rằng phía Israel “đã lập luận về tiềm năng mà chúng ta có để hướng tới mục tiêu đó”.

“Không có điều gì được trình bày như một sự thật hiển nhiên, rằng nếu chúng ta làm điều này thì kết quả sẽ như thế này. Đây không phải là khoa học. Chính trị không phải là khoa học. Các hoạt động quân sự không phải là khoa học,” ông nói. “Chúng tôi trình bày lập luận rằng đây là điều chúng tôi nghĩ nên làm. Tổng thống sẽ đưa ra quyết định.”

Khi được hỏi về bài báo của tờ Times cho rằng Mossad, cơ quan tình báo nước ngoài của Israel, tin rằng sẽ có các cuộc biểu tình lật đổ chế độ, Leiter nói: “Mossad nghĩ rằng, như chúng ta đã thấy vào tháng Giêng, hàng trăm ngàn và hàng triệu người sẽ nổi dậy.”

“Khả năng điều đó xảy ra một lần nữa giờ đây thậm chí còn lớn hơn, và chúng tôi vẫn nghĩ rằng khả năng đó rất cao,” ông nói thêm. “Chúng tôi vẫn tin rằng điều đó có thể trở thành hiện thực trong vài tháng tới.”

Đại sứ Israel cho biết Israel và Mỹ “đã đồng ý đồng thuận ngay từ đầu”.

“Chúng ta sẽ cùng nhau kết thúc chuyện này,” Leiter nói. “Vì vậy, chúng tôi hoàn toàn ủng hộ những nỗ lực của tổng thống, cả về mặt ngoại giao và quân sự.”

[CBSNews: Israeli ambassador to U.S. disputes report about run-up to Iran war]

4. Chủ tịch quốc hội Iran nói rằng Mỹ sẽ “hoài nhớ” giá xăng 4 đô la sau lệnh cấm vận của Tổng thống Trump.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Qalibaf đã lên tiếng về việc không đạt được thỏa thuận trong vòng đàm phán hòa bình đầu tiên với Mỹ, nói rằng phái đoàn Iran có “thiện chí và ý định tốt”, nhưng họ “không tin tưởng phía bên kia” vì “kinh nghiệm của hai cuộc chiến tranh trước đó”.

“Các đồng nghiệp của tôi trong phái đoàn Iran (Minab 168) đã đưa ra những sáng kiến hướng tới tương lai, nhưng cuối cùng phía bên kia đã không thể giành được sự tin tưởng của phái đoàn Iran trong vòng đàm phán này”, Qalibaf nói trong một tuyên bố, với “Minab 168” ám chỉ vụ đánh bom hồi tháng Hai tại một trường nữ sinh ở Iran. “Hoa Kỳ đã hiểu logic và nguyên tắc của chúng tôi, và giờ họ phải quyết định xem liệu họ có thể giành được sự tin tưởng của chúng tôi hay không.”

Ông Qalibaf nói thêm rằng các đại biểu Iran “luôn coi ‘ngoại giao sức mạnh’ là một đường lối khác bên cạnh đấu tranh quân sự để bảo vệ quyền lợi của người dân Iran”.

Ông đã đăng một bản đồ các trạm xăng gần Tòa Bạch Ốc, kèm theo dòng chữ: “Hãy tận hưởng giá xăng hiện tại.”

“Với ‘lệnh phong tỏa’, chẳng mấy chốc bạn sẽ hoài nhớ trong nuối tiếc những ngày xăng giá 4-5 đô la”, Qalibaf nói.

Trong bối cảnh tình hình ở eo biển Hormuz khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt, AAA đưa tin giá một gallon xăng thường đã tăng 40% kể từ ngày trước khi chiến tranh với Iran bắt đầu.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cho biết eo biển Hormuz vẫn nằm dưới sự “kiểm soát hoàn toàn” của Iran sau tuyên bố phong tỏa của Tổng thống Trump hôm Chúa Nhật, theo hai hãng thông tấn bán chính thức của Iran đưa tin.

Trong một tuyên bố, lực lượng bảo vệ bờ biển cho biết eo biển vẫn mở cửa cho các tàu phi quân sự, nhưng các tàu quân sự sẽ nhận được “phản ứng mạnh mẽ”. Họ cũng nói rằng bất kỳ tàu quân sự nào cố gắng tiếp cận eo biển sẽ bị coi là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.

Khi được hỏi trong một cuộc phỏng vấn với Fox News hôm Chúa Nhật liệu giá dầu và khí đốt có giảm trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 hay không, Tổng thống Trump nói: “Có thể giảm, hoặc giữ nguyên, hoặc có thể cao hơn một chút, nhưng nhìn chung là sẽ ở mức tương đương.”

Tổng thống Trump cho biết Mỹ, Anh và các nước khác đang gửi tàu quét mìn đến eo biển Hormuz.

Tổng thống Trump cho biết trên chương trình “Sunday Morning Futures with Maria Bartiromo” của Fox News rằng Mỹ, Anh và các nước khác đang điều tàu quét mìn đến eo biển Hormuz để rà phá các quả mìn do Iran gài trong tuyến đường thủy này.

“Chúng tôi có những tàu quét mìn dưới nước cực kỳ hiện đại, là những loại tiên tiến nhất, nhưng chúng tôi cũng đang đưa vào sử dụng những tàu quét mìn truyền thống hơn. Vì vậy, tôi được biết Anh và một vài quốc gia khác đang gửi tàu quét mìn đến,” ông nói.

Tổng thống Trump nói với Fox News rằng vấn đề mìn không được thảo luận trong các cuộc đàm phán ở Islamabad, nhưng ông “có khuynh hướng là họ có một vài quả”, ám chỉ Iran.

[CBSNews: Iran's parliament speaker says U.S. will be “nostalgic” for $4 gas after Trump's blockade]

5. Mỹ vẫn nghiêm chỉnh trong các cuộc đàm phán hòa bình, bất chấp thái độ thờ ơ của Tổng thống Trump.

Tổng thống đã nói rằng ông không quan tâm đến việc Mỹ giành chiến thắng về mặt quân sự hay không. Nhưng điều đó nghe có vẻ chỉ là lời nói suông. Michael Clarke, Giáo sư thỉnh giảng về Nghiên cứu Quốc phòng tại King's College Luân Đôn nói với Sky News

Đây là một cuộc chiến tranh vô cùng không được lòng dân. Chỉ khoảng một phần ba người Mỹ ủng hộ nó. Tỷ lệ ủng hộ cá nhân của Ông Donald Trump đã giảm mạnh khi thị trường chứng khoán giảm và giá dầu tăng.

Vấn đề mấu chốt là eo biển Hormuz, nơi Iran vẫn đang kiểm soát. Vì vậy, Tổng thống Trump muốn chấm dứt tình trạng này. Ông ấy đã cử JD Vance đến như một dấu hiệu cho thấy Mỹ đang xem xét nghiêm chỉnh các cuộc đàm phán này.

Việc ông Vance rời đi không nhất thiết có nghĩa là các cuộc đàm phán đã kết thúc. Mỹ đã đàm phán với Iran trong một thời gian dài, và các cuộc đàm phán đó có thể tiếp tục từ xa. Việc rút khỏi các cuộc đàm phán đó đơn giản chỉ là một lập trường cứng rắn.

Mỹ không chỉ yêu cầu Iran cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, mà còn yêu cầu nước này cam kết thậm chí không cố gắng tiếp cận những công cụ đó.

Đó là kiểu vấn đề mà dưới thời Barack Obama phải mất hai năm để đàm phán trong một thỏa thuận kết thúc vào năm 2015, điều mà Tổng thống Trump nổi tiếng là đã bỏ rơi sau đó. Vì vậy, người ta có thể nghĩ rằng đó là những cuộc thảo luận phức tạp đòi hỏi nhiều thời gian hơn.

[Sky News: US still serious about peace talks, despite Trump’s show of indifference]

6. Vance, Putin… Tổng thống Zelenskiy: Những người thua cuộc và người thắng cuộc trong cuộc bầu cử mang tính bước ngoặt của Hung Gia Lợi

Triều đại 16 năm của Viktor Orbán tại Budapest đã kết thúc sau khi với đôi mắt đẫm lệ ông ta thừa nhận thất bại trong cuộc bầu cử Hung Gia Lợi trước đối thủ Péter Magyar.

Với gần như toàn bộ phiếu bầu đã được kiểm đếm vào tối Chúa Nhật, Magyar dường như chắc chắn sẽ giành được 138 ghế trong quốc hội gồm 199 ghế, một đa số áp đảo sẽ trao cho ông quyền lực rộng lớn để cải cách Hung Gia Lợi.

Diễn biến này xảy ra bất kể những cố gắng vận động tranh cử cho Viktor Orbán rất kỳ cục, bỏ qua mọi thông lệ ngoại giao của Tổng thống Trump và Phó tổng thống James David Vance. Vance sang tận Budapest tham gia vào các cuộc vận động bầu cử, hô hào bỏ phiếu cho Orbán. Tổng thống Trump gọi điện thoại vào trong một cuộc vận động bầu cử, hô hào dân Hung Gia Lợi, hay còn gọi là Hungary, bỏ phiếu cho Orbán, và hứa hẹn viện trợ tối đa cho ông ta, một đồng minh thân cận và then chốt tại Liên Hiệp Âu Châu của trùm mafia Vladimir Putin.

Hàng loạt các chuyên gia bầu cử của Nga và Hoa Kỳ đã đến Budapest trong những tuần qua để tiếp sức cho Viktor Orbán. Tất cả đều thất bại thảm hại.

“Hôm nay người Hung Gia Lợi đã nói ‘có’ với Âu Châu, họ đã nói ‘có’ với một nước Hung Gia Lợi tự do,” Magyar nói với đám đông reo hò bên bờ sông Danube, đồng thời kêu gọi những người trung thành với Orbán trong các cơ quan nhà nước hãy sớm từ chức.

Trong bài phát biểu của mình, ông Orbán đã chấp nhận kết quả và nói rằng đảng Fidesz của ông sẽ “phục vụ đất nước và dân tộc Hung Gia Lợi từ vị trí đối lập”. Đảng Fidesz đang trên đà giành được 55 ghế.

Hậu quả của cuộc bỏ phiếu hôm Chúa Nhật lan rộng ra ngoài biên giới Hung Gia Lợi. Dưới đây là tất cả những người thắng và thua trong cuộc bầu cử quan trọng nhất Âu Châu năm nay.

Những người chiến thắng trong cuộc bầu cử này là ai?

Thưa, thứ nhất là các lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu Ursula von der Leyen và António Costa

Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng Âu Châu António Costa có thể nói lời tạm biệt với một trong những nhà lãnh đạo cứng đầu nhất của Liên Hiệp Âu Châu, người đã sử dụng quyền phủ quyết của mình đối với các quyết định quan trọng của Brussels, bao gồm cả việc hỗ trợ tài chính cho Ukraine.

Ông Orbán cũng là một trong những người phản đối mạnh mẽ nhất ở Brussels, thúc đẩy chủ nghĩa hoài nghi Âu Châu đồng thời làm suy yếu pháp quyền trong nước và liên tục chống lại luật pháp Liên Hiệp Âu Châu, điều này đặt ra thách thức trực tiếp đối với khả năng thực thi các quy định của Ủy ban Âu Châu.

“Hung Gia Lợi đã chọn Âu Châu. Âu Châu luôn chọn Hung Gia Lợi. Một quốc gia giành lại con đường Âu Châu của mình. Liên minh ngày càng vững mạnh hơn”, bà von der Leyen nói vài phút sau khi ông Orbán thừa nhận thất bại.

Thứ hai, một cách đặc biệt là người dân Ukraine

Năm nay, ông Orbán đã phủ quyết khoản vay 90 tỷ euro cho Ukraine mà các nhà lãnh đạo - bao gồm cả chính ông ta - đã đồng ý vào tháng 12 năm 2025.

Hung Gia Lợi đã rút lại sự chấp thuận của mình sau khi việc nhập khẩu dầu từ Nga qua đường ống Druzhba chạy xuyên Ukraine bị gián đoạn. Ông Orbán cho rằng đây là một mưu đồ có chủ đích của Kyiv nhằm gây ảnh hưởng đến cuộc bầu cử bằng cách làm suy yếu nền kinh tế Hung Gia Lợi.

Ukraine cần nguồn tài chính này để tiếp tục chống lại cuộc xâm lược toàn diện của Nga trước mùa hè, thời điểm ngân khố nước này dự kiến sẽ cạn kiệt tiền mặt.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã chúc mừng Hung Gia Lợi vào tối Chúa Nhật. Ông nói: “Ukraine luôn tìm kiếm mối quan hệ láng giềng tốt đẹp với tất cả các nước ở Âu Châu và chúng tôi sẵn sàng thúc đẩy hợp tác với Hung Gia Lợi”, đồng thời cho biết thêm Kyiv sẵn sàng cho “các cuộc gặp gỡ và công việc chung mang tính xây dựng vì lợi ích của cả hai quốc gia”.

Hung Gia Lợi muốn duy trì quan hệ tốt với Brussels và chắc chắn sẽ gỡ bỏ lệnh cấm cho vay.

Thứ ba, là người Hung Gia Lợi trẻ tuổi

Các cuộc thăm dò trước cuộc bầu cử cho thấy có tới hai phần ba người Hung Gia Lợi dưới 30 tuổi muốn ông Orbán mất chức.

Các cuộc biểu tình-hòa nhạc quy mô lớn ở Budapest trước thềm bầu cử đã thu hút hàng trăm ngàn người Hung Gia Lợi trẻ tuổi, nhiều người trong số họ cho biết sẽ rời khỏi đất nước nếu Orbán tái đắc cử, theo lời khai của họ với truyền thông quốc tế.

Trong bài phát biểu chiến thắng, Magyar đã cảm ơn giới trẻ Hung Gia Lợi khi đám đông thanh niên đổ ra đường phố Budapest ăn mừng kết quả. Ông nói: “Cảm ơn các bạn đã mang lại hy vọng, hy vọng về sự thay đổi.”

Thứ tư, là các nhà báo và bác sĩ

Các nhà báo độc lập đã phải đối mặt với nhiều khó khăn ở Hung Gia Lợi khi ông Orbán nắm quyền kiểm soát 80% truyền thông trong nước. Mặc dù vậy, các phóng viên độc lập đã trở thành yếu tố quyết định trong kết quả cuối cùng. Họ đã vạch trần cách chính phủ Orbán tìm cách làm suy yếu phe đối lập thông qua các cơ quan tình báo quốc gia, và thu thập được chi tiết các cuộc điện thoại giữa Budapest và Điện Cẩm Linh, thảo luận về các vấn đề nhạy cảm của Liên Hiệp Âu Châu.

Các bác sĩ cũng sẽ được hưởng lợi, vì Magyar đã hứa sẽ tăng đầu tư công thêm 1 tỷ euro mỗi năm. Lời hứa này được đưa ra sau một thập niên chi tiêu thiếu hụt trong lĩnh vực y tế, dẫn đến tình trạng chờ đợi kéo dài, bệnh viện xuống cấp, thiếu thiết bị và cuối cùng là chảy máu chất xám, Chủ tịch Phòng Y tế Hung Gia Lợi, Péter Almos, nói với POLITICO.

Trước đây, chính phủ của ông Orbán đã từng tung ra các chiến dịch quảng cáo ngoài trời đổ lỗi cho các bác sĩ về những thiếu sót của hệ thống y tế.

Những kẻ thua cuộc trong cuộc bầu cử này là ai?

Thưa, thứ nhất là Ông Donald Trump và JD Vance

Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance đã đến thăm ông Orbán ở Budapest vào ngày 7 tháng 4 để ủng hộ chiến dịch tái tranh cử của ông, tự tin tuyên bố ông sẽ thắng cử và cáo buộc Liên Hiệp Âu Châu can thiệp vào cuộc bầu cử. Tổng thống Donald Trump đã năm lần công khai ủng hộ ông Orbán trong sáu tháng qua và cam kết Washington sẽ hỗ trợ kinh tế cho Hung Gia Lợi.

“Chúng ta phải giúp ông Orbán tái đắc cử chức thủ tướng Hung Gia Lợi, phải không?” Vance nói với những người ủng hộ đảng Fidesz trong tiếng vỗ tay nồng nhiệt tại một cuộc mít tinh ở sân vận động túc cầu. Nhưng những lời ủng hộ đó đã trở nên vô ích, giáng một đòn mạnh vào Tòa Bạch Ốc, khi họ mất đi đồng minh chủ chốt ở Âu Châu trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xấu đi.

Thứ hai, là các doanh nhân và viện nghiên cứu có liên hệ với đảng Fidesz

Mạng lưới các viện nghiên cứu chính sách bảo thủ được chính phủ của ông Orbán tài trợ đang đứng trước nguy cơ mất nguồn kinh phí hoạt động. Điều đó bao gồm cả Mathias Corvinus Collegium, viện nghiên cứu do giám đốc chính trị của ông Orbán đứng đầu và chuyên vận động hành lang các thể chế Liên Hiệp Âu Châu tại Brussels.

Các doanh nhân Hung Gia Lợi thân cận với đảng Fidesz, những người đang thống trị khu vực tư nhân của đất nước — bao gồm cả người bạn thời thơ ấu của Orbán, Lőrinc Mészáros và con rể của ông, István Tiborcz — có nguy cơ mất quyền tiếp cận đặc quyền đối với các quỹ của Liên Hiệp Âu Châu và các hợp đồng công.

Trong bài phát biểu chiến thắng của mình, Magyar nói rằng ông sẽ thành lập một “văn phòng khôi phục tài sản quốc gia”, nơi các luật sư và cảnh sát sẽ điều tra để thu hồi tài sản nhà nước và bỏ tù những kẻ tham nhũng. Ông nói: “Chúng ta sẽ không bao giờ là một quốc gia không phải chịu trách nhiệm nữa”.

Thứ ba, là Điện Cẩm Linh

Putin vừa mất đi một đồng minh quý giá — và một nguồn thông tin mật quan trọng — tại trung tâm Liên minh Âu Châu.

Trong những tháng gần đây, truyền thông Hung Gia Lợi và quốc tế đã tiết lộ mối quan hệ mật thiết giữa Budapest và Mạc Tư Khoa, bao gồm cả các cuộc điện đàm giữa Ngoại trưởng Péter Szijjártó và người đồng cấp Nga Sergey Lavrov.

Theo các báo cáo đó, hai người đã thảo luận về các cuộc đàm phán nội bộ của Liên Hiệp Âu Châu về việc trừng phạt Nga, trong đó ông Szijjártó được tường trình đã hứa sẽ chia sẻ các tài liệu mật của Âu Châu thông qua đại sứ quán Hung Gia Lợi.

Thứ tư, là phe cực hữu của Âu Châu

Ông Orbán, người thường xuyên tuyên bố sẽ “xâm lược” Brussels và thay đổi các thể chế từ bên trong, là nhân vật chủ chốt của đảng cực hữu Những người yêu nước vì Âu Châu, tập hợp các đảng dân tộc chủ nghĩa của Liên Hiệp Âu Châu như đảng Tập hợp Quốc gia của Pháp, do bà Marine Le Pen lãnh đạo, và đảng Vox của Tây Ban Nha, do ông Santiago Abascal lãnh đạo.

[Politico: Vance, Putin … Zelenskyy: The losers and winners of Hungary’s seismic election]

7. Anh và Úc bày tỏ sự thất vọng về tình trạng đàm phán giữa Mỹ và Iran.

Bộ trưởng Y tế Anh Wes Streeting cho biết ông “thất vọng” vì các cuộc đàm phán ở Islamabad đã bị đình trệ.

“Rõ ràng là điều đáng thất vọng khi chúng ta vẫn chưa thấy bước đột phá nào trong các cuộc đàm phán và một kết thúc bền vững cho cuộc chiến ở Iran”, Streeting nói với Sky News.

“Như mọi khi trong ngoại giao, bạn sẽ thất bại cho đến khi thành công. Vì vậy, mặc dù các cuộc đàm phán này có thể không kết thúc thành công, điều đó không có nghĩa là không nên tiếp tục cố gắng,” vị bộ trưởng nói thêm.

Úc cũng bày tỏ sự thất vọng về việc các cuộc đàm phán không đạt được tiến triển.

“Ưu tiên hiện nay phải là tiếp tục lệnh ngừng bắn và quay trở lại đàm phán”, Ngoại trưởng Úc Penny Wong cho biết trong một tuyên bố, đồng thời nói thêm rằng “thật đáng thất vọng khi các cuộc đàm phán ở Islamabad giữa Hoa Kỳ và Iran đã kết thúc mà không đạt được thỏa thuận”.

[Al Jazeera English: UK, Australia voice disappointment over state of US-Iran talks]

8. Thủ tướng Hung Gia Lợi Viktor Orbán thừa nhận thất bại thê thảm trong cuộc bầu cử quan trọng, chấm dứt 16 năm cầm quyền.

Khi 65% số phiếu đã được kiểm, đảng cầm quyền Fidesz chiếm được 53 ghế trong Quốc Hội, trong khi đảng đối lập Tiscza chiếm được đến 136 ghế, khoảng cách quá xa vời khiến Thủ tướng Hung Gia Lợi Viktor Orbán nhìn nhận đã thất bại thê thảm trong cuộc bầu cử quốc gia.

Diễn biến này xảy ra bất kể những cố gắng vận động tranh cử cho Viktor Orbán rất kỳ cục, bỏ qua mọi thông lệ ngoại giao của Tổng thống Trump và Phó tổng thống James David Vance. Vance sang tận Budapest tham gia vào các cuộc vận động bầu cử, hô hào bỏ phiếu cho Orbán. Tổng thống Trump gọi điện thoại vào trong một cuộc vận động bầu cử, hô hào dân Hung Gia Lợi, hay còn gọi là Hungary, bỏ phiếu cho Orbán, và hứa hẹn viện trợ tối đa cho ông ta, một đồng minh thân cận và then chốt tại Liên Hiệp Âu Châu của trùm mafia Vladimir Putin.

Lãnh đạo phe đối lập Peter Magyar cuộc chiến sẽ giành được đa số áp đảo trong quốc hội. Đây là một kết quả gây chấn động trong một cuộc bầu cử được xem là một trong những cuộc bầu cử quan trọng nhất ở Âu Châu năm nay.

Ông Orbán, nhà lãnh đạo tại vị lâu nhất trong Liên minh Âu Châu và là đồng minh lâu năm của cả Tổng thống Trump, lẫn Vladimir Putin, đã thừa nhận thất bại vào tối Chúa Nhật sau kết quả bầu cử mà ông gọi là “đau đớn”, chấm dứt 16 năm cầm quyền.

“Tôi đã chúc mừng đảng chiến thắng,” ông Orbán nói với những người ủng hộ ở Budapest. “Chúng ta sẽ tiếp tục phục vụ dân tộc Hung Gia Lợi và Tổ quốc từ vị trí đối lập.”

Magyar cho biết Orbán đã thừa nhận thất bại của ông ta trong một cuộc điện thoại. “Thủ tướng Viktor Orbán vừa chúc mừng tôi qua điện thoại về chiến thắng của chúng ta”, Magyar tuyên bố.

Với 77% số phiếu đã được kiểm, đảng của Magyar nhận được hơn 53% sự ủng hộ, so với 38% của đảng Fidesz cầm quyền của Orbán.

Phát biểu trước những người ủng hộ mình vào tối Chúa Nhật, Magyar nói rằng có tới 6 triệu người Hung Gia Lợi đã bỏ phiếu trong cuộc bầu cử hôm Chúa Nhật, tại một quốc gia chỉ có hơn 9 triệu dân.

Trước đó, khi cuộc kiểm phiếu bắt đầu, ông Magyar cho biết, mặc dù nhận được hàng ngàn báo cáo về gian lận bầu cử, một chuyện rất thường thấy trong chế độ của Viktor Orbán, ông vẫn lạc quan về chiến thắng.

Các tổ chức giám sát độc lập và các quan chức Liên minh Âu Châu đã cáo buộc chính phủ của ông Orbán tiến hành một cuộc tấn công dai dẳng vào các thể chế dân chủ và pháp quyền của đất nước. Trong 16 năm kể từ khi ông nhậm chức vào năm 2010, đất nước này đã tụt xuống vị trí quốc gia tham nhũng nhất trong Liên minh Âu Châu, theo báo cáo của tổ chức chống tham nhũng Transparency International có trụ sở tại Anh.

Tại một điểm bỏ phiếu ở Budapest hôm Chúa Nhật, đài CBS News đã phỏng vấn một số cử tri, tất cả đều cho biết họ sẽ bỏ phiếu cho ông Magyar và đảng Tiscza trung hữu của ông.

“Ông Orban rất chống Liên Hiệp Âu Châu và thân Nga, và tôi nghĩ rằng việc liên minh với một kẻ mà theo tôi là tội phạm chiến tranh, không tốt cho đất nước Hung Gia Lợi”, một thanh niên 21 tuổi tên là Daniel cho biết.

Hôm Chúa Nhật, khi đi bỏ phiếu ở Budapest, Marcell Mehringer, 21 tuổi, nói với hãng tin AP rằng anh ta bỏ phiếu “chủ yếu để Hung Gia Lợi cuối cùng sẽ trở thành một quốc gia Âu Châu đúng nghĩa, và để giới trẻ, và thực sự là tất cả mọi người, sẽ thực hiện nghĩa vụ công dân cơ bản của mình là đoàn kết quốc gia này và phá bỏ những rào cản do lòng thù hận gây ra.”

Ông Orbán là một trong những đồng minh toàn cầu thân cận nhất của Tổng thống Trump kể từ khi tổng thống Mỹ đắc cử lần đầu vào năm 2016. Mối quan hệ giữa hai người đã ngày càng sâu sắc hơn trong thập niên qua. Quan hệ đối tác giữa chính quyền Tổng thống Trump và ông Orbán được thể hiện rõ nét khi Phó Tổng thống JD Vance công khai vận động tranh cử cùng nhà lãnh đạo Hung Gia Lợi tại Budapest tuần trước.

Sau khi ông Orbán chấp nhận thất bại, Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen đã đăng một bài nói: “Trái tim Âu Châu đang đập mạnh hơn ở Hung Gia Lợi tối nay.”

“Hung Gia Lợi đã chọn Âu Châu. Âu Châu luôn chọn Hung Gia Lợi. Cùng nhau, chúng ta mạnh mẽ hơn. Một quốc gia giành lại con đường Âu Châu của mình. Liên minh ngày càng vững mạnh hơn”, bà viết trong một bài đăng khác.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz hôm Chúa Nhật đã gửi lời chúc mừng chân thành tới Hung Gia Lợi.

“Tôi rất mong được hợp tác với các bạn,” Merz nói, và nói thêm: “Hãy cùng nhau chung sức vì một Âu Châu mạnh mẽ, an toàn và trên hết là thống nhất.”

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã gửi lời chúc mừng và cho biết ông đã nói chuyện với Magyar sau chiến thắng.

“Nước Pháp hoan nghênh chiến thắng của tỷ lệ cử tri tham gia dân chủ, sự gắn bó của người dân Hung Gia Lợi với các giá trị của Liên minh Âu Châu, và vị thế của Hung Gia Lợi ở Âu Châu,” ông nói. “Cùng nhau, chúng ta sẽ làm cho Âu Châu trở nên có chủ quyền hơn, vì an ninh của lục địa chúng ta, vì khả năng cạnh tranh và vì nền dân chủ của chúng ta.”

Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez ca ngợi kết quả bầu cử ở Hung Gia Lợi là một chiến thắng cho “các giá trị Âu Châu”.

“Chúc mừng tất cả công dân Hung Gia Lợi về một cuộc bầu cử lịch sử. Mong muốn được hợp tác cùng tân Thủ tướng Magyar vì một tương lai tốt đẹp hơn cho tất cả người Âu Châu.”

Thủ tướng Anh Keir Starmer cho rằng kết quả bầu cử là “một khoảnh khắc lịch sử, không chỉ đối với Hung Gia Lợi mà còn đối với nền dân chủ Âu Châu.”

“Tôi mong muốn được hợp tác với các bạn vì an ninh và thịnh vượng của cả hai quốc gia chúng ta,” ông nói.

Tại Kyiv, các tài xế bóp còi inh ỏi chúc mừng chiến thắng của Hung Gia Lợi, mà nhiều người cho rằng cũng là chiến thắng của Ukraine và của lẽ phải.

[CBSNews: Hungarian Prime Minister Viktor Orbán concedes defeat in key election, ending 16 years in power]

9. Truyền thông nhà nước Iran cáo buộc các cuộc đàm phán hòa bình đã thất bại do những yêu cầu “vô lý” của Mỹ.

Đài truyền hình nhà nước Iran IRIB hôm Chúa Nhật cho biết, “những yêu cầu vô lý” của Mỹ đã cản trở các cuộc đàm phán ở Islamabad nhằm chấm dứt chiến tranh với Iran.

“Phái đoàn Iran đã đàm phán liên tục và tích cực trong 21 giờ nhằm bảo vệ lợi ích quốc gia của người dân Iran; bất chấp nhiều sáng kiến từ phía phái đoàn Iran, những yêu cầu vô lý của phía Mỹ đã cản trở tiến trình đàm phán. Do đó, cuộc đàm phán đã kết thúc”, IRIB cho biết trên Telegram.

Hãng tin Mehr cho biết phái đoàn, bao gồm Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi, cũng đã rời Pakistan.

Bản báo cáo được đưa ra sau khi Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance rời Islamabad, tuyên bố rằng một thỏa thuận chưa đạt được và phía Iran đã bác bỏ các yêu cầu của Washington.

[CBSNews: Peace talks failed over “unreasonable” U.S. demands, Iranian state media alleges]

10. Vance ám chỉ rằng vấn đề vũ khí hạt nhân là trở ngại trong các cuộc đàm phán với Iran.

Khi được hỏi về những điểm cụ thể nào trong cuộc đàm phán mà phía Iran đã bác bỏ, Phó Tổng thống J.D. Vance trong cuộc họp báo mới nhất tại Islamabad đã nhắc lại lập trường của Mỹ rằng “chúng ta cần thấy một cam kết rõ ràng rằng họ sẽ không tìm kiếm vũ khí hạt nhân, và họ sẽ không tìm kiếm các công cụ cho phép họ nhanh chóng sở hữu vũ khí hạt nhân.”

Ông gọi đó là “mục tiêu cốt lõi” của Tổng thống Trump trong các cuộc đàm phán.

Theo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, tính đến tháng 6 năm 2025, Iran ước tính có khoảng 972 pound uranium được làm giàu 60%. Các chuyên gia cho rằng uranium làm giàu 60% chỉ là bước ngắn so với mức 90% cần thiết để chế tạo vũ khí.

Vào Chúa Nhật theo giờ địa phương, Vance cũng cáo buộc rằng các cơ sở làm giàu uranium của Iran “đã bị phá hủy”, lặp lại tuyên bố của Tổng thống Trump rằng các cuộc không kích của Mỹ vào tháng 6 năm 2025 đã phá hủy các cơ sở làm giàu uranium Fordo và Natanz của Iran, một tuyên bố đã bị IAEA bác bỏ.

“Câu hỏi đơn giản là: liệu chúng ta có thấy một cam kết cơ bản về ý chí không phát triển vũ khí hạt nhân hay không — không chỉ bây giờ, không chỉ hai năm nữa, mà là về lâu dài. Chúng ta vẫn chưa thấy điều đó,” Vance nói. “Chúng tôi hy vọng rằng chúng ta sẽ thấy.”

[CBSNews: Vance hints that nuclear weapons issue was a roadblock in Iran talks]

11. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cho biết Tehran sẽ giải quyết “nghiêm khắc” các tàu quân sự đi qua eo biển Hormuz.

Sau khi quân đội Mỹ thông báo hai tàu hải quân Mỹ sẽ đi qua eo biển Hormuz nhằm rà phá thủy lôi do chế độ Iran gài, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran đã đe dọa sẽ giải quyết “nghiêm khắc” bất kỳ tàu quân sự nào đi qua tuyến đường thủy chiến lược này.

Theo đài truyền hình nhà nước Iran IRIB, Bộ Tư lệnh Hải quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC cho biết: “Bất kỳ nỗ lực nào của tàu quân sự nhằm đi qua eo biển Hormuz sẽ bị giải quyết nghiêm khắc. Hải quân IRGC có toàn quyền quản lý eo biển Hormuz một cách thông minh”. Bộ Tư lệnh cũng nói thêm rằng việc đi qua eo biển chỉ được “cho phép đối với tàu dân sự trong những điều kiện cụ thể”.

Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ, gọi tắt là CENTCOM, cơ quan quản lý các hoạt động quân sự của Mỹ ở Trung Đông, đã tiết lộ trong một tuyên bố vào sáng thứ Bảy rằng tàu USS Frank E. Peterson và USS Michael Murphy đã đi qua eo biển để bảo đảm khu vực này “hoàn toàn không còn thủy lôi do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran gài trước đó “. Sau đó, các tàu này đã tiến vào Vịnh Ba Tư, CENTCOM cho biết.

“Có lẽ họ đã rải một vài quả thủy lôi dưới nước,” Tổng thống Trump nói với các phóng viên vào tối thứ Bảy khi ông rời Tòa Bạch Ốc đến Florida. “Chúng tôi có tàu quét mìn ở đó. Chúng tôi đang rà soát eo biển.”

[CBSNews: Tehran will deal “severely” with military vessels that transit Strait of Hormuz, Iran's Revolutionary Guards say]

12. Dân biểu Mike Turner bảo vệ cách giải quyết cuộc chiến tranh Iran của Tổng thống Trump.

Trong chương trình “Face the Nation with Margaret Brennan” phát sóng hôm Chúa Nhật, Dân biểu đảng Cộng hòa Mike Turner của bang Ohio đã bảo vệ cách giải quyết cuộc chiến của tổng thống, phản bác lại các cuộc thăm dò dư luận mới cho thấy sự lo lắng, căng thẳng và tức giận của người Mỹ về cuộc xung đột.

“Khi xung đột xảy ra, không ai nói rằng nó đang được giải quyết tốt, bởi vì bạn phải trải qua xung đột đó,” Turner nói. “Tôi nghĩ tổng thống đã trình bày rất rõ ràng rằng điều này nhằm bảo đảm Iran không trở thành một quốc gia hạt nhân, và không ai sẵn sàng đánh đổi giá khí đốt thấp hơn để Iran trở thành một quốc gia hạt nhân.”

Thượng Nghị Sĩ Turner dẫn lời Phó Tổng thống JD Vance cho rằng Iran không sẵn lòng cam kết hạn chế chương trình hạt nhân của mình sau các cuộc đàm phán kéo dài nhằm đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh. Dân biểu đảng Cộng hòa bang Ohio nói rằng “điều đó lẽ ra phải khiến cả Âu Châu và thế giới phải rùng mình”.

“Đây thực sự là điều cốt lõi,” Turner nói. “Mọi người không thể nói rằng họ không có tham vọng nữa.”

Turner nói thêm: “Đây là một chế độ, một chế độ khủng bố, mà chúng ta không thể cho phép sở hữu vũ khí hạt nhân.”

Trước thông báo của tổng thống vào sáng Chúa Nhật rằng Hải quân Mỹ sẽ bắt đầu phong tỏa các tàu thuyền ra vào eo biển Hormuz, Turner nói rằng “Không nên cho phép Iran kiểm soát eo biển này”.

Ông nói: “Không nên cho phép Iran tự ý quyết định ai được đi qua. Âu Châu, các đồng minh NATO của chúng ta, và những nước khác chắc chắn có lợi ích ở eo biển này, nên cùng ngồi vào bàn đàm phán, chứ không chỉ là vấn đề của riêng Mỹ. Và tổng thống, khi nói rằng, 'Chúng ta sẽ không để họ tự quyết định ai được đi qua', chắc chắn đang kêu gọi tất cả các đồng minh và mọi người cùng ngồi vào bàn đàm phán.”

[CBSNews: Rep. Mike Turner defends Trump's handling of Iran war]

13. Ông Ghalibaf của Iran cho rằng Mỹ “đã thất bại trong việc giành được lòng tin” của các đại biểu Iran.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf đã đưa ra tuyên bố chính thức đầu tiên kể từ khi cuộc đàm phán ở Islamabad kết thúc.

Trong một loạt bài đăng trên X, Ghalibaf cho biết ông đã nhấn mạnh trước khi các cuộc đàm phán bắt đầu rằng “chúng tôi có thiện chí và ý chí cần thiết, nhưng do kinh nghiệm của hai cuộc chiến tranh trước đó, chúng tôi không tin tưởng vào phía đối phương”.

Ông nói: “Phía Mỹ cuối cùng đã không thể giành được sự tin tưởng của phái đoàn Iran trong vòng đàm phán này.”

“Tôi cũng biết ơn những nỗ lực của đất nước thân thiện và anh em chúng ta, Pakistan, trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình đàm phán này, và tôi gửi lời chào hỏi đến người dân Pakistan”, ông nói thêm.

Ai cũng biết rằng đàm phán ngoại giao rất tốn thời gian. Đã có một số tiến triển, vì vậy mặc dù chưa có bước đột phá, nhưng cũng không hẳn là thất bại.

Mỹ đã cử phó tổng thống và một phái đoàn cao cấp. Sự nghi ngờ duy nhất chủ yếu tồn tại là đối với đặc phái viên về Trung Đông, Steve Witkoff, và con rể của Tổng thống Trump, Jared Kushner, những người mà nhiều người cho rằng không am hiểu về các nỗ lực ngoại giao.

Pakistan cho biết kênh liên lạc sẽ vẫn mở. Có lẽ vào một thời điểm nào đó, sau khi Phó Tổng thống JD Vance trở lại Washington, thảo luận với chính quyền ở đó và đưa ra câu trả lời.

Vì vậy, chúng tôi không loại trừ khả năng đàm phán thêm.

Trong một bài đăng trên X, cựu Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif đã hỏi: “Muốn biết tại sao các cuộc đàm phán không thành công?”

Sau đó, ông dẫn lời Phó Tổng thống Mỹ Vance nói rằng, “Họ đã chọn không chấp nhận các điều khoản của chúng tôi.”

“Chính xác,” Zarif viết. “Không cuộc đàm phán nào – ít nhất là với Iran – sẽ thành công nếu dựa trên ‘điều khoản của chúng ta/của các bạn’.”

Ông tiếp lời: “Mỹ phải học bài học này: bạn không thể áp đặt điều kiện lên Iran. Vẫn chưa quá muộn để học bài học này. “

[Al Jazeera English: Iran’s Ghalibaf says US ‘failed to gain the trust’ of Iranian delegates]

14. Iran hy vọng sẽ khôi phục phần lớn năng lực lọc dầu của mình trong vòng 2 tháng.

Thứ trưởng Bộ Dầu mỏ Iran, ông Mohammad Sadegh Azimifar cho biết, nước này đang nỗ lực khôi phục các cơ sở lọc dầu và phân phối bị hư hại lên khoảng 70 đến 80% công suất trước đây trong vòng hai tháng tới.

Trả lời hãng tin SNN, Azimifar cho biết các nhà máy lọc dầu, đường dây truyền tải điện, kho chứa dầu và các cơ sở tiếp nhiên liệu máy bay của Iran đã “liên tục bị tấn công trên khắp cả nước”.

Ông Azimifar cho biết, các đội đã được triển khai để dọn dẹp mảnh vỡ và thay thế thiết bị bị hư hỏng, bao gồm cả tại một nhà máy lọc dầu trên đảo Lavan.

Ông cho biết thêm, các quan chức dự định sẽ khởi động lại hoạt động tại một phần của nhà máy lọc dầu trong vòng 10 ngày tới.

[Al Jazeera English: Iran hopes to restore most of its refining capability in 2 months]

15. Tổng thống Trump tuyên bố phong tỏa eo biển Hormuz sau khi các cuộc đàm phán với Iran đổ vỡ.

Tổng thống Trump hôm Chúa Nhật tuyên bố phong tỏa hải quân eo biển Hormuz và đe dọa sẽ tiêu diệt “những gì còn sót lại của Iran” sau khi các cuộc đàm phán hòa bình ở Islamabad đổ vỡ đêm trước đó.

Trong hai bài đăng trên Truth Social, Tổng thống Trump nói rằng quân đội Mỹ sẽ bắt đầu phong tỏa các tàu thuyền ra vào eo biển, và cũng sẽ chặn bất kỳ tàu nào đã trả phí cho Iran để đi qua an toàn. Ông cũng nói rằng bất kỳ người Iran nào bắn vào quân đội Mỹ hoặc các tàu thuyền hòa bình khác sẽ bị “thổi bay xuống địa ngục” trong khi Hải quân tiến hành rà phá thủy lôi ở eo biển.

“Đây là hành vi tống tiền toàn cầu,” Tổng thống Trump viết trong một bài đăng, “và các nhà lãnh đạo quốc gia, đặc biệt là Hoa Kỳ, sẽ không bao giờ bị tống tiền.”

Cuộc đàm phán cuối tuần, do Pakistan làm trung gian và đại diện cho cuộc gặp cao cấp nhất giữa một quan chức Mỹ và Iran kể từ cuộc cách mạng Hồi giáo năm 1979, nhằm mục đích mở lại eo biển Hormuz và khôi phục dòng chảy của khoảng một phần năm lượng dầu mỏ thế giới qua đó. Việc mở lại eo biển đã trở thành một yêu cầu kinh tế cấp thiết đối với Tổng thống Trump, người có tỷ lệ ủng hộ giảm sút trong bối cảnh giá dầu tăng vọt và lo ngại ngày càng tăng về những thiệt hại của chiến tranh đối với nền kinh tế toàn cầu vốn đã bất ổn.

Nhưng cuộc đàm phán kết thúc vào sáng sớm Chúa Nhật mà không có tiến triển nào về vấn đề mà Tổng thống Trump cho rằng đã khiến phần còn lại của cuộc thảo luận trở nên vô nghĩa.

“Họ đã chọn không chấp nhận các điều khoản của chúng tôi,” Phó Tổng thống JD Vance nói với các phóng viên tại Islamabad trước khi khởi hành đến Washington. “Sự thật đơn giản là chúng ta cần thấy một cam kết rõ ràng rằng họ sẽ không tìm kiếm vũ khí hạt nhân và họ sẽ không tìm kiếm các công cụ cho phép họ nhanh chóng sở hữu vũ khí hạt nhân.”

Một quan chức Mỹ, giấu tên để chia sẻ chi tiết về các cuộc đàm phán, cho biết hai nước đã không đạt được thỏa thuận về sáu vấn đề lằn ranh đỏ đối với Mỹ: chấm dứt hoàn toàn việc làm giàu uranium; thu hồi uranium được làm giàu cao; tháo dỡ tất cả các cơ sở làm giàu hạt nhân lớn; thiết lập một khuôn khổ hòa bình bao gồm các đồng minh trong khu vực; chấm dứt tài trợ cho Hamas, Hezbollah và Houthi; và mở hoàn toàn eo biển, không thu phí qua lại.

Quan chức này cho biết thêm rằng ông Vance bước vào cuộc đàm phán với sự hiểu biết về lịch sử ngờ vực giữa hai nước và một trong những mục tiêu của phó tổng thống là bảo đảm sự hiểu biết lẫn nhau về mục tiêu của mỗi nước. Quan chức này nói rằng, ban đầu người Iran không hiểu rằng mục tiêu trọng tâm của Mỹ là bảo đảm Iran không bao giờ có được vũ khí hạt nhân, một nhận thức sai lầm mà ông Vance đã đính chính trong suốt cuộc đàm phán.

Một quan chức Mỹ thứ hai, giấu tên để có thể phát biểu thẳng thắn, cho biết không còn thành viên nào của nhóm đàm phán ở lại Islamabad, bao gồm Jared Kushner, Steve Witkoff hay các thành viên của nhóm kỹ thuật.

Theo nguồn tin chính thức đầu tiên, việc ông Vance bỏ về nhằm gửi tín hiệu rằng Mỹ đã đưa ra đề nghị tốt nhất và cuối cùng. Người này cho biết thêm, một thỏa thuận vẫn còn khả thi, nhưng việc Iran có chấp nhận hay không là tùy thuộc vào họ.

Trong khi đó, Iran cho biết các cuộc đàm phán hòa bình đổ vỡ vì thiếu lòng tin. Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad-Bagher Ghalibaf viết trên mạng xã hội hôm Chúa Nhật rằng Mỹ “đã không giành được lòng tin của phái đoàn Iran” trong các cuộc đàm phán hòa bình. Ông nói thêm rằng “do kinh nghiệm từ hai cuộc chiến tranh trước đó, chúng tôi không còn tin tưởng vào phía đối phương”.

Thông báo về lệnh phong tỏa, mà Tổng thống Trump nói sẽ bắt đầu “trong thời gian ngắn”, cũng được đưa ra một ngày sau khi CENTCOM xác nhận hai tàu khu trục của Mỹ đã đi qua eo biển trong khuôn khổ nhiệm vụ rà phá thủy lôi, đây là lần đi qua đầu tiên kể từ khi giao tranh bắt đầu sáu tuần trước. Iran tuyên bố động thái này là vi phạm lệnh ngừng bắn và đã riêng rẽ tiến hành kế hoạch thu phí 1 đô la Mỹ/thùng dầu đối với các tàu đi qua eo biển một cách an toàn.

Trong cuộc phỏng vấn với Maria Bartiromo của Fox News trên chương trình “Sunday Morning Futures”, Tổng thống Trump nói rằng ông sẽ nối lại các cuộc tấn công vào Iran nếu nước này không từ bỏ chương trình vũ khí hạt nhân. Nhưng ông cũng tìm cách mô tả cuộc gặp là một cuộc gặp hiệu quả, nói rằng những điểm mà hai nước đồng ý tốt hơn việc Mỹ thực hiện kế hoạch, như Tổng thống Trump đã nói, ném bom Iran trở lại “thời kỳ đồ đá”.

Hiện tại, một số đồng minh của tổng thống đã lập luận rằng việc phong tỏa chỉ là một chiến thuật đàm phán chứ không phải là chấm dứt thỏa thuận ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần mà tổng thống đã tuyên bố tuần trước.

“Tôi nghĩ ông ấy đang thách thức Iran,” Nikki Haley, cựu đại sứ của Tổng thống Trump tại Liên Hiệp Quốc, nói trên chương trình “State of the Union” của CNN sáng Chúa Nhật. “Đây là một trò chơi mạo hiểm. Ai sẽ nhượng bộ trước. Chế độ Iran hy vọng Tổng thống Trump sẽ nhượng bộ. Hôm nay, ông ấy đã cho thấy ông ấy sẽ không.”

Chính Tổng thống Trump dường như đã ám chỉ điều đó trong cuộc phỏng vấn với Bartiromo, khi mô tả lời đe dọa của ông tuần trước rằng “cả một nền văn minh sẽ diệt vong” như một con bài mặc cả để đưa Iran đến bàn đàm phán.

“Họ chưa rời khỏi bàn đàm phán. Tôi dự đoán họ sẽ quay lại và cho chúng ta mọi thứ chúng ta muốn,” Tổng thống Trump nói. “Và tôi nói với những người của tôi, tôi muốn tất cả mọi thứ. Tôi không muốn 90%, tôi không muốn 95%. Tôi nói với họ, 'Tôi muốn tất cả mọi thứ.'“

Tuy nhiên, ông thừa nhận rằng chiến dịch quân sự ở Iran có thể đã gây ra những tổn thất về chính trị — đặc biệt là về giá khí đốt. Ông nói với Bartiromo rằng mặc dù ông hy vọng giá khí đốt sẽ giảm trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, nhưng chúng có thể vẫn giữ nguyên hoặc thậm chí “có thể cao hơn một chút”.

“Tôi nghĩ chuyện này sẽ không kéo dài lâu nữa đâu,” ông nói.

[Politico: Trump announces Strait of Hormuz blockade after Iran talks collapse]

NewsUKMor14Apr2026