Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.

Khi ấy, lúc sắp lên Giê-ru-sa-lem, Đức Giê-su đưa Nhóm Mười Hai đi riêng với mình, và dọc đường Người nói với các ông : 18 “Này chúng ta lên Giê-ru-sa-lem, và Con Người sẽ bị nộp cho các thượng tế và kinh sư. Họ sẽ kết án xử tử Người, 19 sẽ nộp Người cho dân ngoại nhạo báng, đánh đòn và đóng đinh vào thập giá và, ngày thứ ba, Người sẽ trỗi dậy.”

20 Bấy giờ bà mẹ của các con ông Dê-bê-đê đến gặp Đức Giê-su, có các con bà đi theo; bà bái lạy và kêu xin Người một điều. 21 Người hỏi bà : “Bà muốn gì?” Bà thưa : “Xin Thầy truyền cho hai con tôi đây, một người ngồi bên hữu, một người bên tả Thầy trong Nước Thầy.” 22 Đức Giê-su bảo : “Các người không biết các người xin gì ! Các người có uống nổi chén Thầy sắp uống không?” Họ đáp : “Thưa uống nổi.” 23 Đức Giê-su bảo : “Chén của Thầy, các người sẽ uống; còn việc ngồi bên hữu hay bên tả Thầy, thì Thầy không có quyền cho, nhưng Cha Thầy đã chuẩn bị cho ai, thì kẻ ấy mới được.”

24 Nghe vậy, mười môn đệ kia tức tối với hai anh em đó. 25 Nhưng Đức Giê-su gọi các ông lại và nói : “Anh em biết : thủ lãnh các dân thì dùng uy mà thống trị dân, những người làm lớn thì lấy quyền mà cai quản dân. 26 Giữa anh em thì không được như vậy : Ai muốn làm lớn giữa anh em, thì phải làm người phục vụ anh em. 27 Và ai muốn làm đầu anh em thì phải làm đầy tớ anh em. 28 Cũng như Con Người đến không phải để được người ta phục vụ, nhưng là để phục vụ và hiến dâng mạng sống làm giá chuộc muôn người.”

Đó là Lời Chúa

 

Thầy "Lạc Đề," Trò Lạc Đường
Nguyễn Trung Tây

Lần đó trên con đường xa xôi từ núi Tabor biến hình về lại Galilee, một lần nữa Đức Giêsu lại tiên đoán về tương lai, “Con Người sẽ phải chết, sau ba ngày mới sống lại…” (Mk 9:31). Thầy “lạc đề” như vậy, hỏi sao mà các tông đồ không lạc đường mùa chay dài dài… Đời đang tươi vui như những chú sư tử no mồi trong sa mạc Trung Đông kia mà, bởi đi theo Thầy, cuộc đời hứa hẹn lầu son gác tiá. Nếu Thầy có khả năng hóa bánh ra nhiều, chữa lành người bị quỷ ám, hồi sinh người đã chết, tại sao lại không đi theo. Đấng Thiên Sai mang tầm vóc vĩ đại tương tự hoàng đế David được tiên báo từ lâu, người có khả năng khôi phục lại đất nước Do Thái ra khỏi ách đô hộ của đế quốc La Mã giờ đây còn ai khác, ngoài Thầy… Làm chi khi sở hữu vương quyền, uy lực trong tay, Thầy lại không phân chia đồng đều cho các môn đệ, những người đã từng bỏ hết mọi sự mà đi theo Thầy. Khi quyền lực nắm được trong tay, thì làm gì mà không có tiền bạc, mà không chỉ là tiền xu hay là vớ vẩn hai đồng tiền kẽm của bà góa nghèo đâu nhé, mà tiền trăm tiền bọc, toàn là tiền vàng, những đồng tiền sáng lấp lánh như truyện cổ tích ngàn lẻ một đêm.

Nhưng khổ! Không phải chỉ một lần, mà tới ba lần lận, ba lần là đúng cả ba, Thầy cứ mở miệng tiên đoán "vớ vẩn": Con Người sẽ bị các thầy thượng tế giết đi… Giời ạ! Không, đó không phải là câu chuyện mà các môn đệ muốn nghe muốn bàn. Bởi thế, lời Thầy lọt vô tai này, lại chạy qua lỗ tai kia, rồi đi thông thốc thẳng luôn ra ngoài, bởi Thầy ơi, chúng con đang bàn chuyện riêng tư. Mà tưởng là chuyện gì đại sự! Hóa ra, theo như thánh sử Mark, đề tài mấy người môn đệ hăng say thảo luận cũng vẫn chỉ liên quan đến hai chữ quyền lực (Mk 9:33-34).

Chưa đủ, ngay vừa sau khi Thầy tiên đoán lần thứ ba về cuộc thương khó, hai anh em James và John vẫn cứ tiếp tục lạc đường, lần này họ nhanh chân chạy đến tỉ tê với Đức Giêsu,

— Mai này khi Thầy vinh quang, xin cho anh em chúng con người bên tay trái người bên tay hữu nhé (Mark 10:37).

Vậy là ăn chắc. Đức Giêsu mà gật đầu thì thật đúng là đời nở ngàn vạn viên đá lót đường toàn bằng vàng ròng.

Mà thiết nghĩ hai ngàn năm trước và hai ngàn năm sau, cuộc đời nhân thế có lẽ cũng vẫn chưa có gì khác, cũng vẫn chỉ xoay quanh đề tài, quyền lực và tiền bạc.

Lời Nguyện: Lạy Ngài! Xin cho con thấy!

 

Victoria Cardiel, trong bản tin EWTN News ngày 3 tháng 3 năm 2026, cho hay: Báo cáo cuối cùng từ nhóm nghiên cứu của Thượng Hội đồng Đồng nghị về “sứ mệnh trong môi trường kỹ thuật số” đề xuất khả năng thành lập một cơ quan chuyên trách của Vatican để đồng hành và giám sát các thách thức về thần học, mục vụ và giáo luật phát sinh trên mạng.

Nhóm sứ mệnh kỹ thuật số là một trong 10 nhóm nghiên cứu được Đức Giáo Hoàng Phanxicô thành lập năm 2024 khi kết thúc phiên họp đầu tiên của Thượng Hội đồng về Tính hiệp hành, với nhiệm vụ tiếp tục xem xét các vấn đề được coi là quan trọng đối với sứ mệnh của Giáo hội thông qua lăng kính hiệp hành. Trong số các khuyến nghị, báo cáo đề xuất thành lập một “Ủy ban Giáo hoàng về Văn hóa Kỹ thuật số và Kỹ thuật Mới” — hoặc một văn phòng hoặc bộ phận tương đương — để theo dõi các vấn đề mới nổi lên trong thế giới kỹ thuật số; chuẩn bị các tài liệu, hướng dẫn và cẩm nang thực hành; phát triển các chiến lược đào tạo phù hợp cho các giám mục, linh mục, tu sĩ và giáo dân; và hỗ trợ các hội đồng giám mục khi họ tích hợp sứ mệnh kỹ thuật số vào kế hoạch mục vụ.

Báo cáo nhấn mạnh rằng đây vẫn là những đề xuất cần được nghiên cứu và phân định thêm, chứ không phải là những quyết định đã được đưa ra.

Rủi ro đạo đức và sự phân cực

Nhóm cũng nêu bật những rủi ro đạo đức liên quan đến các nền tảng kỹ thuật số. Báo cáo cho biết nhiều người tham gia một cuộc tham vấn quốc tế đã chỉ ra việc lạm dụng các nền tảng trực tuyến để gây chia rẽ, thao túng hoặc lan truyền thông tin sai lệch là một thách thức đáng kể đối với đời sống Giáo hội và việc truyền giảng tin mừng.

Báo cáo đặc biệt kêu gọi các hội đồng giám mục và các nhóm kỹ thuật số của giáo phận nhận ra những rủi ro đạo đức và tiềm năng phân cực — một động lực mà báo cáo cho rằng thường xuất hiện trong chính các nền tảng truyền thông xã hội.

Lạm dụng, lệch lạc giáo lý và áp lực thuật toán

Báo cáo cảnh báo rằng những người tham gia truyền giáo kỹ thuật số nên cảnh giác với những lạm dụng quyền lực, lệch lạc giáo lý, giật gân và thao túng có thể xảy ra. Báo cáo lưu ý rằng môi trường trực tuyến có thể làm gia tăng lập trường tư tưởng, đơn giản hóa quá mức các cuộc tranh luận phức tạp và khuyến khích các cuộc đối đầu làm suy yếu sự hiệp thông trong Giáo hội.

Báo cáo cũng lập luận rằng các nền tảng lớn “không trung lập”, bởi vì các hệ thống dựa trên thuật toán có thể cản trở sự lan truyền của các thông điệp tích cực trong khi khuếch đại nội dung gây tranh cãi hoặc chia rẽ.

Suy nghĩ lại về thẩm quyền trong văn hóa kỹ thuật số

Một câu hỏi trọng tâm được nêu ra trong báo cáo là Giáo hội nên sống sứ mệnh của mình như thế nào trong một nền văn hóa ngày càng được định hình bởi đời sống kỹ thuật số. Dựa trên một cuộc tham vấn rộng rãi với sự tham gia của các nhân viên mục vụ, chuyên gia và thực tiễn Giáo hội từ khắp các châu lục, nhóm đã thu thập kinh nghiệm, phân tích các thách thức và đề xuất các khuyến nghị thực tiễn.

Một chủ đề chính là cần phải tích hợp sứ mệnh kỹ thuật số vào các cấu trúc thông thường của Giáo hội thay vì coi đó là một hoạt động bên lề hoặc song song. Báo cáo cũng kêu gọi suy gẫm sâu sắc hơn về thẩm quyền lãnh thổ trong bối cảnh cộng đồng trực tuyến và tăng cường đào tạo các mục tử và nhân viên mục vụ trong nền văn hóa kỹ thuật số.

Những điều chỉnh giáo luật khả hữu

Một trong những lĩnh vực suy gẫm quan trọng nhất của báo cáo liên quan đến việc liệu khái niệm truyền thống về thẩm quyền Giáo hội — thường gắn liền với lãnh thổ địa lý — có cần được điều chỉnh để giải quyết thực tế kỹ thuật số “vượt ra ngoài lãnh thổ” hay không.

Báo cáo khuyến khích các văn phòng có thẩm quyền của Vatican nghiên cứu và phân định các điều chỉnh giáo luật khả hữu, cho rằng sự tham gia của Giáo hội vào nền văn hóa kỹ thuật số cuối cùng có thể đòi hỏi một hình thức tổ chức phi lãnh thổ nào đó được định hình bởi các mối quan hệ mục vụ bắt nguồn từ sự đồng hành.

Đào tạo và đồng hành tâm linh

Báo cáo đề xuất các chiến lược đào tạo khác biệt dựa trên vai trò của Giáo hội, với sự chuẩn bị toàn diện dựa trên thần học, mục vụ, truyền thông và văn hóa kỹ thuật số — bao gồm cả các mô hình “huấn luyện các người huấn luyện”.

Báo cáo cũng khuyến nghị tăng cường đồng hành tâm linh và đào tạo cho những người được gọi là “nhà truyền giáo kỹ thuật số”, nhấn mạnh vào sự phân định và sứ mệnh, và phát triển các cấu trúc ổn định cho việc hướng dẫn tâm linh và hỗ trợ mục vụ. Báo cáo cho biết thêm rằng an toàn và phúc lợi kỹ thuật số, cùng với khả năng hiểu biết về truyền thông, cần được tích hợp một cách có cấu trúc hơn vào giáo dục Công Giáo và đào tạo chủng viện.

Báo cáo nhắc lại rằng các đề xuất này nhằm mục đích định hướng mở cho việc nghiên cứu và phân định sâu hơn, khi Giáo hội tiếp tục đặt câu hỏi về những thay đổi mà văn hóa kỹ thuật số có thể đòi hỏi đối với các phương pháp mục vụ vốn được định hình bởi ranh giới lãnh thổ trong lịch sử.

 

Văn phòng Tổng Thư ký Thượng Hội đồng hôm nay công bố hai Báo cáo Cuối cùng đầu tiên của các Nhóm Nghiên cứu do Đức Giáo Hoàng Phanxicô thành lập sau Phiên họp thứ nhất của Phiên họp thường lệ lần thứ XVI: đó là Báo cáo của Nhóm Nghiên cứu số 3 về Sứ mệnh trong môi trường kỹ thuật số và Báo cáo của Nhóm Nghiên cứu số 4 về việc xem xét lại văn kiện Ratio Fundamentalis Institutionis Sacerdotalis [Lý lẽ Cơ bản của Định chế Linh mục] trong viễn cảnh hiệp hành truyền giáo.

Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã chỉ thị công bố các Báo cáo Cuối cùng để chia sẻ với toàn thể dân Chúa thành quả của việc suy tư và phân định đã được thực hiện, qua đó thể hiện cụ thể một trong những đặc điểm thiết yếu của Giáo hội hiệp hành: tính minh bạch và trách nhiệm giải trình (xem Tài liệu sau cùng, số 97).

“Ngoài giá trị về nội dung, các Báo cáo này còn minh chứng cho hành trình chung được thực hiện với các Thánh Bộ. Đây không phải là lần đầu tiên các Thánh Bộ hợp tác trong một dự án chung, nhưng ở đây có điều gì đó hơn thế nữa: một sự vận dụng đích thực của việc lắng nghe, suy gẫm và phân định chung. Đó là tinh thần hiệp hành được đưa vào thực tiễn, chứ không chỉ đơn thuần là sự hợp tác mang tính bàn giấy,” Đức Hồng Y Mario Grech, Tổng Thư ký Thượng Hội đồng, phát biểu.

Báo cáo về sứ mệnh trong môi trường kỹ thuật số (Nhóm số 3)

Báo cáo đề cập đến một câu hỏi trọng tâm nổi lên trong Phiên họp XVI: làm thế nào để sống sứ mệnh của Giáo hội trong một nền văn hóa ngày càng bị định hình bởi lĩnh vực kỹ thuật số. Dựa trên sự tham vấn rộng rãi với sự tham gia của các nhà mục vụ, chuyên gia và các thực thể Giáo hội từ tất cả các châu lục, Nhóm Nghiên cứu đã thu thập kinh nghiệm, phân tích những thách thức và đưa ra các khuyến nghị cụ thể.

Trong số các chủ đề chính: sự cần thiết phải tích hợp sứ mệnh kỹ thuật số vào các cấu trúc thông thường của Giáo hội; phân tích chuyên sâu về thẩm quyền lãnh thổ dưới ánh sáng của các cộng đồng trực tuyến; và việc đào tạo các mục tử và nhân viên mục vụ trong nền văn hóa kỹ thuật số. Báo cáo kết luận bằng một loạt các đề xuất hoạt động được trình bày ở ba bình diện– Tòa Thánh, Hội đồng Giám mục và các giáo phận – và bao gồm một phần mở rộng về phương pháp luận được áp dụng và các thực thể được tham vấn.

Báo cáo về việc đào tạo chức linh mục (Nhóm số 4)

Thay vì tiến hành sửa đổi văn kiện Ratio Fundamentalis Institutionis Sacerdotalis [Lý lẽ Cơ bản của Định chế Linh mục] (2016), được đánh giá là vẫn còn giá trị về các nguyên tắc cơ bản, Nhóm Nghiên cứu số 4 đã chọn xây dựng một “Đề xuất về Tài liệu Hướng dẫn” để thực hiện theo tinh thần hiệp hành truyền giáo, dựa trên các chỉ dẫn của Tài liệu Cuối cùng của Đại hội XVI.

Tài liệu được cấu trúc thành hai phần. Lời mở đầu đưa ra một khuôn khổ mục vụ-giáo hội học và xác định một loạt các sự hoán cải cần thiết trong việc đào tạo linh mục: về mối quan hệ, về truyền giáo, hướng tới sự hiệp thông, hướng tới phục vụ và hướng tới phong cách hiệp hành. Cốt lõi của nó nằm ở một nhận thức quan trọng: bản sắc của linh mục được hình thành “trong và từ” dân Chúa, chứ không phải tách rời khỏi dân Chúa.

Phần thứ hai của Hướng dẫn này chuyển những hoán cải đó thành các lộ trình hoạt động cụ thể. Trong số những đề xuất quan trọng nhất: luân phiên cư trú giữa chủng viện và cộng đồng giáo xứ hoặc các bối cảnh giáo hội khác; chia sẻ kinh nghiệm và khoảnh khắc đào tạo với giáo dân, người sống đời thánh hiến và các thừa tác viên được thụ phong ngay từ giai đoạn dự bị; việc đưa phụ nữ đủ điều kiện và năng lực vào vai trò đồng chịu trách nhiệm ở tất cả các bình diện đào tạo, kể cả trong các nhóm đào tạo; và việc trang bị các kỹ năng đồng chịu trách nhiệm và phân định cộng đồng. Nhóm cũng đề xuất một lộ trình để phổ biến và thực hiện các hướng dẫn hoạt động đã được đưa ra.

Đức Hồng Y Grech nhấn mạnh thêm rằng “Các Báo cáo Cuối cùng cần được hiểu là các tài liệu làm việc, là điểm khởi đầu chứ không phải điểm đến. Tuy nhiên, ngay cả khi là các tài liệu làm việc, chúng đã chứa đựng những chỉ dẫn quý giá – như đã được chứng minh trong Báo cáo của Nhóm số 3 và số 4 – từ đó các Giáo hội địa phương và các thực thể Giáo hội khác nhau có thể rút ra cảm hứng ngay từ thời điểm này. Đây là tinh thần của tính hiệp hành: một hành trình không dừng lại, trong đó mỗi giai đoạn đều mang tính sáng tạo. Giờ đây, nhiệm vụ của Văn phòng Tổng Thư ký Thượng Hội đồng, cùng với các Thánh Bộ có thẩm quyền, là chuyển những gì đã xuất hiện trong các Báo cáo thành các đề xuất khả thi cho toàn thể Giáo hội để trình lên Đức Thánh Cha.”

Thông tin xuất bản

Các Báo cáo Cuối cùng được xuất bản bằng tiếng Anh và tiếng Ý, có ghi rõ ngôn ngữ gốc và bản dịch đang làm việc. Một bản tóm tắt, có sẵn bằng nhiều ngôn ngữ, đi kèm với mỗi Báo cáo để tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận. Với việc trình bày các Báo cáo Cuối cùng của mình, Nhóm Nghiên cứu số 3 và số 4 kết thúc nhiệm kỳ và do đó được coi là đã giải thể.

Thông báo của Văn phòng Tổng Thư ký

Cùng với Báo cáo cuối cùng của Nhóm nghiên cứu số 3, Văn phòng Tổng Thư ký công bố Thông báo nêu rõ nguồn gốc và nhiệm vụ của nhóm nghiên cứu này. Các Nhóm Nghiên cứu, bản chất của các Báo cáo và các bước tiếp theo dự kiến trong hoạt động.

Các Bước Tiếp Theo

Văn phòng Tổng Thư ký sẽ công bố các Báo cáo Cuối cùng theo từng đợt. Lần công bố tiếp theo dự kiến vào ngày 10 tháng 3 năm 2026.

 

1. Thủ tướng Starmer của Anh bất đồng quan điểm với Tổng thống Trump về vấn đề Iran.

Hôm thứ Hai, Keir Starmer đã phản bác lại những lời chỉ trích của Tổng thống Donald Trump về chiến lược của Anh đối với Iran, cho rằng ông không tin vào “việc thay đổi chế độ từ trên không”.

Ông Starmer nói với các nhà lập pháp Anh rằng Anh đã học được bài học không nên tham gia vào các cuộc chiến tranh phi pháp nếu không có một kế hoạch “khả thi”, nhắc lại lập trường trước đó của ông rằng Anh sẽ không can thiệp vào các cuộc tấn công mang tính xúc phạm ở Trung Đông.

“Tất cả chúng ta đều nhớ những sai lầm ở Iraq, và chúng ta đã rút ra bài học từ đó. Bất kỳ hành động nào của Anh cũng phải luôn có cơ sở pháp lý và một kế hoạch khả thi được cân nhắc kỹ lưỡng,” ông Starmer nói, nhắc đến cuộc xâm lược Iraq năm 2003 của tổng thống Mỹ lúc bấy giờ là George W. Bush và cựu thủ tướng Anh Tony Blair.

Ông Starmer cho biết, Mỹ chỉ được phép sử dụng một số căn cứ nhất định của Anh để tiến hành các cuộc tấn công phòng thủ nhằm vào kho chứa và bệ phóng hỏa tiễn của Tehran sau khi Iran tiến hành các cuộc tấn công trả đũa trên khắp Trung Đông.

Thủ tướng Anh đã phát biểu trước Hạ viện chật kín người vào chiều thứ Hai sau khi bị tổng thống Mỹ công khai chỉ trích vì không cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ của Anh để tấn công vào Iran trong đợt tấn công ban đầu.

Tổng thống Trump nói với tờ Telegraph rằng ông “rất thất vọng” vì ông Starmer đã cản trở việc sử dụng căn cứ chung Diego Garcia ở quần đảo Chagos, và cho rằng Thủ tướng “mất quá nhiều thời gian” để thay đổi quyết định của mình.

“Có lẽ điều đó chưa từng xảy ra giữa hai nước chúng ta trước đây,” ông nói trong cuộc phỏng vấn. “Nghe có vẻ như ông ấy lo ngại về tính hợp pháp.”

Hôm thứ Hai, Starmer bắt đầu bài phát biểu trước các Dân biểu bằng việc thừa nhận sự bất đồng quan điểm của ông với tổng thống Mỹ.

“Nhiệm vụ của tôi là đánh giá điều gì là vì lợi ích quốc gia của nước Anh. Đó là điều tôi đã làm và tôi vẫn giữ vững lập trường đó”, ông nói.

Thủ tướng cho biết ông muốn thấy một “giải pháp đàm phán” trong đó Iran đồng ý từ bỏ tham vọng phát triển vũ khí hạt nhân.

“Chúng tôi không tham gia vào các cuộc tấn công của Mỹ và Israel”, ông Starmer nói.

“Chính phủ này không tin vào việc thay đổi chế độ từ trên không,” Starmer nói, đây là lời chỉ trích trực tiếp nhất của ông nhắm vào Tổng thống Trump.

Sau khi phát động “Chiến dịch Epic Fury hay Cơn thịnh nộ sử thi”, tổng thống Mỹ nói với người Iran rằng loạt hỏa tiễn này sẽ cho họ cơ hội “lật đổ” chính phủ của họ.

Tổng thống Israel Benjamin Netanyahu cũng đã nói với người dân Iran rằng họ có “cơ hội ngàn năm có một” để lật đổ chế độ đã nắm giữ quyền lực chặt chẽ đối với đất nước họ kể từ cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979.

Ông Starmer đã bị các đối thủ chính trị tại Hạ viện chỉ trích gay gắt về lập trường của mình.

Lãnh đạo đảng Bảo thủ Kemi Badenoch cáo buộc thủ tướng Anh “quá sợ hãi” để làm bất cứ điều gì ngoài việc “quan sát người khác”, đồng thời cho rằng mối quan tâm của chính phủ Anh đối với luật pháp quốc tế “không có cơ sở”.

Trước đó, lãnh đạo đảng Cải cách Anh (Reform UK) đang dẫn đầu các cuộc thăm dò dư luận, Nigel Farage - người đã ủng hộ hành động của Mỹ vào cuối tuần - cho biết Anh có thể làm “rất nhiều” để giúp đỡ Mỹ.

“Nếu không phải là lực lượng bộ binh, thì đó là Không quân Hoàng gia, Hải quân Hoàng gia và tình báo,” một đồng minh của Tổng thống Trump phát biểu tại một cuộc họp báo ở Luân Đôn.

[Politico: UK’s Starmer breaks with Trump on Iran]

2. Tướng Syrskyi cho biết Ukraine đã giành lại được nhiều lãnh thổ hơn so với số lãnh thổ bị mất vào tay Nga trong giai đoạn tháng 2 năm 2026.

Hôm Thứ Ba, 03 Tháng Ba, Tư lệnh quân đội Ukraine Oleksandr Syrskyi cho biết lực lượng Ukraine đã chiếm được nhiều lãnh thổ hơn trong tháng 2 năm 2026 so với lực lượng Nga chiếm được trong cùng kỳ.

Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh tốc độ tiến công của Nga trên hầu hết các khu vực tiền tuyến chậm lại trong suốt mùa đông — theo một mô hình đã thấy trên chiến trường một năm trước đó — trong khi dọc theo tiền tuyến phía nam ở các tỉnh Zaporizhzhia và Dnipropetrovsk, các đơn vị Ukraine đang ở thế tấn công.

“Chúng ta đã sống sót qua ‘trận chiến mùa đông’ khó khăn này,” Syrskyi viết, đồng thời chỉ ra rằng những vùng lãnh thổ mà Ukraine giành được là lớn nhất kể từ khi bắt đầu cuộc xâm nhập của tỉnh Kursk vào lãnh thổ Nga vào mùa hè năm 2024.

Ngày 21 tháng 2, Tổng thống Zelenskiy tuyên bố rằng lực lượng Ukraine đã giải phóng 300 km vuông lãnh thổ trong một chiến dịch “phản công”.

Mặc dù Kyiv đã liên tục tấn công với quy mô đáng kể, việc đánh giá chính xác và khách quan về quyền kiểm soát, mất mát và giành lại lãnh thổ ngày càng trở nên khó khăn hơn.

Trong tháng Hai, hàng chục video xuất hiện trên mạng xã hội cho thấy lực lượng Ukraine tiến hành các hoạt động tấn công tại khu vực tiền tuyến nơi giáp ranh giữa các tỉnh Zaporizhzhia và Dnipropetrovsk.

Khu vực này, thiếu các đặc điểm địa lý nổi bật, là phần chiến tuyến biến động nhất kể từ mùa thu năm ngoái, khi lực lượng Nga bắt đầu tiến công với tốc độ nhanh hơn vào các lữ đoàn Ukraine yếu hơn.

Hoạt động trong một “vùng xám” rộng lớn đầy tranh chấp với sự xâm nhập từ cả hai phía, các bước tiến của Ukraine được theo dõi qua các nguồn tin công khai vẫn chỉ là các chiến dịch dọn dẹp kéo dài, chứ không phải là việc chiếm giữ và kiểm soát các tuyến phòng thủ do Nga nắm giữ.

Trong khi đó, mặc dù những bước tiến của Nga tại các tỉnh Zaporizhzhia và Dnipropetrovsk — nơi Mạc Tư Khoa đạt được những bước tiến nhanh nhất trong năm 2025 — đã chững lại, nhưng những bước tiến đáng lo ngại lại xuất hiện xung quanh khu vực Siversk bị tạm chiếm ở tỉnh Donetsk, theo dự án lập bản đồ nguồn mở Deep State.

[Kyiv Independent: Ukraine captured more territory than it lost to Russia over February 2026, Syrskyi says]

3. Diễn từ của Thái Tử Reza Pahlavi gởi quốc dân đồng bào

Thái tử lưu vong của Iran có bài phát biểu quan trọng sau đây gởi quốc dân đồng bào. Xin kính mời quý vị và anh chị em theo dõi bản dịch sang Việt Ngữ qua phần trình bày của Phương Thảo.

Cái chết của Khamenei là khởi đầu cho lễ kỷ niệm quốc gia trọng đại của chúng ta, nhưng đó không phải là kết thúc.

Hỡi những người đồng hương của tôi,

Ali Khamenei, Zahhak của thời đại chúng ta — tên ác quỷ mà chỉ vài tuần trước đã ra lệnh tàn sát hàng chục ngàn người con ưu tú nhất của Iran — đã ra đi.

Với cái chết nhục nhã của ông ta, cùng với nhiều người được ông ta bổ nhiệm và thân tín, Cộng hòa Hồi giáo đang trút những hơi thở cuối cùng. Nhờ ý chí và lòng dũng cảm của các bạn, nó sẽ sớm bị vứt vào thùng rác của lịch sử. Quốc gia vĩ đại Iran mong muốn sự sụp đổ hoàn toàn của Cộng hòa Hồi giáo, và chúng ta sẽ lật đổ chế độ quỷ dữ này.

Thông điệp của tôi gửi đến những quan chức còn lại của nền cộng hòa khủng bố này là: hãy đầu hàng dân tộc Iran. Hãy tuyên bố lòng trung thành của các ông với kế hoạch của tôi và khuôn khổ chuyển giao quyền lực, và hãy trao trả quyền lực mà không gây thêm đổ máu.

Mọi nỗ lực của tàn dư chế độ nhằm bổ nhiệm người kế nhiệm Khamenei đều chắc chắn thất bại. Bất cứ ai họ đưa vào vị trí đó không chỉ thiếu tính chính danh mà còn là đồng phạm trong các tội ác của chế độ này.

Tôi muốn nói với quân đội, lực lượng thực thi pháp luật và an ninh rằng: vũ khí của các bạn phải được sử dụng để bảo vệ quốc gia Iran vĩ đại, chứ không phải cho nền cộng hòa tội phạm, côn đồ và những tên tội phạm chống Iran. Hãy tham gia cùng nhân dân Iran và cuộc Cách mạng Sư tử và Mặt trời. Hãy sử dụng vũ khí của mình để bảo vệ người dân Iran chống lại lính đánh thuê của Cộng hòa Hồi giáo để cơn ác mộng kéo dài 47 năm này có thể kết thúc nhanh hơn.

Cái chết của tên tội phạm Khamenei, dù không thể bù đắp cho máu đã đổ, có thể xoa dịu những trái tim đau khổ của những người cha, người mẹ, người vợ, người con, người chị, người anh đang thương tiếc; một niềm an ủi nhỏ nhoi cho những gia đình tự hào của các liệt sĩ trong cuộc Cách mạng Sư tử và Mặt trời của Iran.

Hỡi những người dân Iran đáng kính và dũng cảm,

Cái chết của bạo chúa thời đại chúng ta, mặc dù đánh dấu sự khởi đầu của lễ kỷ niệm quốc gia trọng đại, nhưng không phải là dấu chấm hết. Hãy luôn cảnh giác. Hãy chuẩn bị sẵn sàng. Thời điểm cho sự hiện quy mô lớn khắp và quyết đoán trên đường phố đang đến rất gần.

Tôi kêu gọi các bạn, trong khi vẫn bảo đảm an ninh cho bản thân, hãy thể hiện sự hài lòng và ủng hộ việc tiêu diệt Cộng hòa Hồi giáo Iran bằng những khẩu hiệu hô vang mỗi đêm, và hãy lớn tiếng đòi hỏi tương lai cho Iran. Sức mạnh của tôi đến từ sức mạnh và sự ủng hộ của các bạn.

Tôi kêu gọi những người Iran ở nước ngoài — những người trong nhiều tuần qua đã làm việc không mệt mỏi và kiên trì với tư cách là tiếng nói mạnh mẽ của đồng bào chúng ta bên trong Iran — hãy tăng cường nỗ lực của các bạn. Hãy buộc thế giới phải nghe thấy sự ủng hộ của người dân Iran đối với cuộc can thiệp nhân đạo này và yêu cầu của chúng ta về sự sụp đổ hoàn toàn của chế độ.

Những ngày đầy thách thức đang chờ đợi chúng ta phía trước. Cùng nhau, chúng ta sẽ bước trên con đường dẫn đến chiến thắng và lật đổ chế độ Cộng hòa Hồi giáo.

Iran muôn năm!

Reza Pahlavi

[Reza Pahlavi: Khamenei's death is the beginning of our great national celebration, but it is not the end of the road.]

4. Hy Lạp điều tàu chiến và máy bay chiến đấu đến bảo vệ Síp sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.

Hy Lạp đã ra lệnh triển khai lực lượng quân sự đến Síp sau các vụ xâm nhập bằng máy bay điều khiển từ xa vào hòn đảo Địa Trung Hải này, lần đầu tiên kéo một quốc gia thành viên Liên Hiệp Âu Châu vào chiến dịch ba ngày do Mỹ và Israel tiến hành chống lại Iran.

Bộ trưởng Quốc phòng Hy Lạp Nikos Dendias hôm thứ Hai cho biết hai tàu khu trục và hai máy bay chiến đấu F-16 sẽ được triển khai ngay lập tức.

“Sau các cuộc tấn công vô cớ trên lãnh thổ Síp, Hy Lạp sẽ… đóng góp bằng mọi cách có thể vào việc bảo vệ Cộng hòa Síp để đối phó với các mối đe dọa và hành động bất hợp pháp đang diễn ra trên lãnh thổ của nước này”, ông Dendias phát biểu hôm thứ Hai.

Động thái này diễn ra sau khi một máy bay điều khiển từ xa kiểu Shahed tấn công căn cứ Không quân Hoàng gia Anh tại Akrotiri ở Síp đêm qua, trong khi nhiều cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa khác nhắm vào căn cứ này đã bị “đánh chặn thành công” trong ngày, theo phát ngôn viên chính phủ Síp Konstantinos Letymbiotis.

Mặc dù nguồn gốc của cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vẫn chưa được xác nhận, một chỉ huy cao cấp của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã đe dọa sẽ tăng cường các cuộc tấn công hỏa tiễn vào Síp, cáo buộc Mỹ gia tăng hiện diện quân sự trên đảo.

“Người Mỹ đã chuyển hầu hết máy bay của họ đến Síp. Chúng tôi sẽ phóng hỏa tiễn vào Síp với cường độ mạnh đến mức người Mỹ sẽ buộc phải rời khỏi hòn đảo”, kênh tin tức Telegram của Iran, Khabar Fouri, dẫn lời Tướng Sardar Jabbari hôm thứ Hai.

Đây là lần đầu tiên một trong các căn cứ của Anh tại Síp bị tấn công kể từ vụ tấn công bằng hỏa tiễn của phiến quân Libya năm 1986. Mặc dù các căn cứ này được coi là lãnh thổ chủ quyền của Anh, Síp là một thành viên của Liên Hiệp Âu Châu và hiện đang giữ chức chủ tịch luân phiên của khối. Cuộc họp cấp bộ trưởng Liên Hiệp Âu Châu dự kiến diễn ra tại Síp vào thứ Hai và thứ Ba đã bị hoãn lại sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.

Hy Lạp cho biết họ đang điều đến Síp tàu khu trục lớp Belharra mang tên Kimon và một tàu khu trục thứ hai được trang bị hệ thống chống máy bay điều khiển từ xa Kentauros. Hai máy bay chiến đấu F-16 cũng sẽ được triển khai.

Ông Dendias cùng với Tướng Dimitrios Choupis, tổng tư lệnh quân đội Hy Lạp, sẽ có mặt trên đảo vào thứ Ba để phối hợp tốt hơn lập trường của hai đồng minh.

Akrotiri, nằm trên một bán đảo ở mũi phía nam của Síp, phía tây nam thành phố ven biển Limassol, là một trong hai căn cứ mà Anh duy trì ở thuộc địa cũ của mình kể từ khi giành độc lập năm 1960. Căn cứ này từng được sử dụng cho các hoạt động quân sự ở Iraq, Syria và Yemen.

Cuộc tấn công bất ngờ diễn ra vào đêm qua, gây thiệt hại hạn chế và không có thương vong, ngay sau khi Thủ tướng Anh Keir Starmer tuyên bố sẽ cho phép Hoa Kỳ sử dụng các căn cứ quân sự của Anh để “phá hủy hỏa tiễn [của Iran] ngay tại nguồn”.

Sau khi xác nhận vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa, Tổng thống Síp Nicos Christodoulides đã phát biểu trên truyền hình hôm thứ Hai: “Tôi muốn nói rõ: Đất nước chúng tôi không tham gia dưới bất kỳ hình thức nào và không có ý định tham gia vào bất kỳ chiến dịch quân sự nào.”

Ông Christodoulides đã báo cáo tóm tắt về vụ tấn công cho Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen. Bà Von der Leyen sau đó nhấn mạnh rằng Síp - và do đó, Liên Hiệp Âu Châu - không phải là mục tiêu nhắm đến của cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.

“Mặc dù Cộng hòa Síp không phải là mục tiêu, nhưng tôi muốn nói rõ: chúng ta cùng nhau, kiên quyết và dứt khoát sát cánh với các quốc gia thành viên trước bất kỳ mối đe dọa nào,” bà von der Leyen cho biết trong một bài đăng trên X.

Ngoài ra, trước đó trong ngày, một nhà ga hành khách tại phi trường Paphos đã tạm thời được di tản sau khi phát hiện một đối tượng khả nghi trên radar. Cư dân của các làng Timi, Anarita và Mandria gần đó được hướng dẫn tránh “di chuyển không cần thiết”. Paphos là một thành phố ven biển ở phía tây nam Síp, cách căn cứ Akrotiri khoảng 56 km.

Truyền thông Síp cũng đưa tin khói bốc lên gần căn cứ không quân khác của Anh tại Dhekelia, nằm trên bờ biển phía đông nam của hòn đảo.

Bộ Ngoại giao Anh đã cập nhật hướng dẫn du lịch đối với Síp, cảnh báo công dân Anh về nguy cơ gia tăng căng thẳng khu vực trong bối cảnh cuộc chiến do Mỹ dẫn đầu chống lại Iran.

[Politico: Greece sends warships, fighter jets to defend Cyprus after drone strike]

5. Tổng thống Zelenskiy đề xuất cử các chuyên gia máy bay điều khiển từ xa Ukraine đến Trung Đông trong nỗ lực thúc đẩy lệnh ngừng bắn.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cho biết trong một cuộc phỏng vấn với Bloomberg ngày 2 tháng 3 rằng Ukraine sẵn sàng cử các chuyên gia giỏi nhất của mình về việc đánh chặn máy bay điều khiển từ xa của Iran đến Trung Đông nếu các nhà lãnh đạo khu vực có thể thuyết phục Putin đồng ý với một lệnh ngừng bắn kéo dài một tháng.

Những phát biểu của ông được đưa ra sau các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của Iran nhắm vào các thành phố ở Trung Đông, bao gồm cả Dubai, để trả đũa các cuộc tấn công phối hợp của Mỹ và Israel khiến Lãnh tụ tối cao của Iran, Ayatollah Ali Khameini, và một số quan chức cao cấp khác thiệt mạng vào ngày 28 tháng 2. Tehran cũng đã phát động các cuộc tấn công vào các mục tiêu quân sự của Israel và Mỹ ở Iraq, Bahrain, Kuwait và Qatar.

Tổng thống Zelenskiy cho biết Ukraine đã tích lũy được kinh nghiệm độc đáo trong việc bắn hạ máy bay điều khiển từ xa trong cuộc chiến toàn diện của Nga, nhiều trong số đó là máy bay điều khiển từ xa loại Shahed mà Tehran bắt đầu cung cấp cho Mạc Tư Khoa vào năm 2022. Kể từ đó, khoảng 57.000 máy bay điều khiển từ xa loại này đã được sử dụng chống lại Ukraine.

“Tôi xin đề xuất như sau: các nhà lãnh đạo Trung Đông có quan hệ rất tốt với Nga. Họ có thể yêu cầu Nga thực hiện lệnh ngừng bắn kéo dài một tháng”, tổng thống Ukraine nói.

Tổng thống Zelenskiy đề xuất cử các chuyên gia hàng đầu về máy bay điều khiển từ xa đánh chặn của Ukraine đến Trung Đông nếu đạt được thỏa thuận ngừng bắn. Ông nói thêm rằng thỏa thuận ngừng bắn có thể kéo dài hai tuần hoặc hai tháng để giúp bảo vệ thường dân ở các nước Trung Đông.

Kyiv liên tục thúc đẩy một lệnh ngừng bắn vô điều kiện, trong khi Mạc Tư Khoa bác bỏ đề xuất này và tiếp tục các cuộc tấn công không ngừng nghỉ vào Ukraine.

Trước đó cùng ngày, Tổng thống Zelenskiy cho biết ông chưa nhận được bất kỳ yêu cầu trực tiếp nào từ các nước Âu Châu hoặc Trung Đông về việc cử chuyên gia Ukraine đến bắn hạ máy bay điều khiển từ xa của Iran, sau tuyên bố của Thủ tướng Anh Keir Starmer rằng các chuyên gia Ukraine có thể cung cấp hướng dẫn về việc đánh chặn chúng.

“Chúng tôi sẵn sàng chia sẻ thông tin này. Hãy để các đối tác của chúng tôi liên hệ với chúng tôi”, Tổng thống Zelenskiy nói.

[Kyiv Independent: Zelensky proposes sending Ukrainian drone experts to Middle East in ceasefire push]

6. “Vấn đề này khiến chúng tôi lo ngại” — Tổng thống Zelenskiy cảnh báo chiến tranh Trung Đông có thể gây căng thẳng cho nguồn cung cấp phòng không của Ukraine.

Ukraine và các chuyên gia cho rằng, nếu chiến tranh Mỹ-Iran kéo dài, nó có thể gây ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung cấp hỏa tiễn cho hệ thống phòng không của Ukraine.

Khi Mỹ và Israel phối hợp tấn công Iran, Tehran đã đáp trả bằng cách tấn công vào các căn cứ quân sự của Israel và Mỹ. Cuộc chiến này đã làm dấy lên lo ngại ở Ukraine về những tác động tiềm tàng đối với hệ thống phòng không của nước này, vốn phụ thuộc rất nhiều vào hệ thống Patriot do Mỹ sản xuất, hệ thống cũng được Mỹ sử dụng ở Trung Đông.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy nói với các nhà báo vào ngày 2 tháng 3 rằng, mặc dù ông lo ngại, nhưng hiện tại ông không thấy có khả năng xảy ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung hỏa tiễn đánh chặn PAC-3.

“Dĩ nhiên, vấn đề này khiến chúng tôi lo ngại. Cho đến nay, vẫn chưa có tín hiệu nào như vậy từ phía Mỹ hay Âu Châu”, Tổng thống Zelenskiy nói.

“Ai cũng hiểu rằng vũ khí phù hợp là cứu cánh của chúng ta.”

Tình trạng thiếu hỏa tiễn phòng không đã khiến một số hệ thống phòng không của Ukraine đôi khi bị bỏ trống, kể cả vào đầu tháng Hai, trong bối cảnh mối đe dọa từ các cuộc tấn công tiếp theo của Nga, Yurii Ihnat, nhà lãnh đạo bộ phận thông tin liên lạc của Không quân, cho biết trong một cuộc phỏng vấn với RBC Ukraine ngày 2 tháng 2.

Theo Tổng thống Zelenskiy, chương trình Danh sách các nhu cầu ưu tiên của Ukraine, gọi tắt là PURL vẫn đang tiếp diễn. Được ký kết giữa Mỹ và NATO vào tháng 7 năm ngoái, thỏa thuận PURL vạch ra một cơ chế để các quốc gia thành viên NATO và các đối tác mua sắm các thiết bị ưu tiên cao cho Ukraine.

Tổng thống Zelenskiy nói thêm rằng một cuộc chiến kéo dài và các hoạt động chiến đấu dữ dội sẽ ảnh hưởng đến hệ thống phòng không của Ukraine. “Nhưng tất nhiên, chúng tôi hiểu rằng một cuộc chiến kéo dài… và cường độ giao tranh sẽ ảnh hưởng đến số lượng thiết bị phòng không mà chúng tôi nhận được”, ông nói.

Tư Lệnh Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa nói với Kyiv Independent rằng cuộc xung đột ở Trung Đông có thể ảnh hưởng đáng kể đến cuộc chiến của Nga ở Ukraine sau này, đặc biệt nếu nguồn lực sản xuất vũ khí trở nên khan hiếm và các tuyến đường hậu cần bị gián đoạn.

“Có quá nhiều biến số, nên không thể bàn luận về những vấn đề tiềm tàng với hỏa tiễn phòng không. Cầu trời đừng để chúng ta chỉ gặp vấn đề với hỏa tiễn phòng không”, ông nói.

Ông nói thêm rằng Ukraine có sự hậu thuẫn của Âu Châu và “một lựa chọn tái bảo hiểm”.

Kể từ khi chính quyền Tổng thống Trump chấm dứt việc tài trợ và cung cấp viện trợ quân sự quy mô lớn cho Ukraine, Kyiv chủ yếu phải dựa vào sự hỗ trợ của Âu Châu và ngành công nghiệp quốc phòng trong nước để duy trì khả năng chiến đấu trên chiến trường.

Theo báo cáo của tờ Economist ngày 26 tháng Giêng, một tháng trước chiến dịch chống lại Iran, Mỹ đã triển khai hỏa tiễn phòng không Patriot và hệ thống phòng thủ hỏa tiễn THAAD ở Trung Đông.

[Kyiv Independent: 'This issue concerns us' — Zelensky warns Middle East war could strain Ukraine air defense supplies]

7. Khamenei đã định hình lại Trung Đông như thế nào qua nhiều thập niên dưới sự tàn bạo của Iran?

Ayatollah Ali Khamenei, Lãnh tụ tối cao của Iran, đã định hình Trung Đông hiện đại hơn bất kỳ nhà lãnh đạo nào khác trong bốn thập niên qua, cai trị đất nước bằng bàn tay sắt và đàn áp bất đồng chính kiến bằng sự tàn bạo.

Sau khi đóng vai trò quan trọng trong cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979, ông trở thành tổng thống Iran năm 1981 và kế nhiệm Ayatollah Khomeini làm Lãnh đạo tối cao của Iran năm 1989.

Khamenei đã siết chặt việc kiểm soát hệ thống chính trị của đất nước và biến chính trường thành trung tâm quyền lực tối cao. Dưới sự cai trị của ông, các cuộc bầu cử được kiểm soát chặt chẽ, sự bất đồng chính kiến bị dập tắt và nhà nước an ninh đã mở rộng theo cấp số nhân.

Cái chết của ông trong một chiến dịch phối hợp giữa Mỹ và Israel sáng thứ Bảy đã khép lại một chương dài và đẫm máu trong lịch sử Trung Đông: liệu nó có thực sự kết thúc chương này hay không thì vẫn còn phải chờ xem.

Làm thế nào Khamenei duy trì được quyền lực

Khamenei đã tồn tại lâu như vậy nhờ nắm giữ quyền lực to lớn trong nhiều thập niên. Ông đã giám sát các cuộc đàn áp liên tiếp đối với các cuộc biểu tình, bao gồm cả các cuộc bạo loạn lớn vào năm 1999, 2009, 2017-2018, 2023 và một lần nữa vào tháng Giêng năm nay, khi các cuộc biểu tình phản đối khó khăn kinh tế, tham nhũng và đàn áp chính trị lan rộng khắp nhiều thành phố.

Trong bài phát biểu Thông điệp Liên bang hồi đầu tuần này, Tổng thống Trump tuyên bố rằng 32.000 người Iran đã thiệt mạng trong các cuộc biểu tình gần đây. Các nhóm khác ước tính số người chết thấp hơn, nhưng quy mô của các cuộc biểu tình và sự tàn bạo trong phản ứng của chế độ đối với chúng là điều không thể phủ nhận.

Trong thời gian ông cầm quyền, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC đã trở nên hùng mạnh hơn đáng kể, không chỉ đóng vai trò là lực lượng thực thi pháp luật chính của chế độ mà còn là một thế lực chi phối trong nền kinh tế và hệ thống chính trị của Iran.

Ông Khamenei cũng đã sống sót qua các cuộc hành động quân sự và các âm mưu ám sát trong quá khứ. Trong cuộc xung đột hồi tháng 6 năm ngoái và các thời kỳ căng thẳng leo thang khác, ông đã rút lui đến những địa điểm an toàn, với việc liên lạc bị hạn chế nghiêm ngặt chỉ trong một nhóm nhỏ các phụ tá thân tín. Mô hình biến mất khỏi tầm nhìn công chúng trong các cuộc khủng hoảng này cho thấy giới lãnh đạo ưu tiên sự tồn tại của chế độ như thế nào, ngay cả khi chịu áp lực trực tiếp từ bên ngoài.

Do đó, có vẻ kỳ lạ khi ông ta lại thiệt mạng trong một cuộc không kích vào khu nhà riêng ở Tehran trong một chiến dịch phối hợp giữa Mỹ và Israel.

Khamenei và gia đình ông có liên hệ với khối tài sản khổng lồ, là nền tảng cho ảnh hưởng của Lãnh tụ tối cao ở Iran. Một cuộc điều tra của Reuters năm 2013 cho thấy các thực thể do Khamenei kiểm soát—đặc biệt là tập đoàn “Setad Ejraiye Farmane Hazrate Emam” (Trụ sở thi hành mệnh lệnh của Imam)—sở hữu một đế chế kinh tế trị giá ước tính 95 tỷ đô la, được xây dựng chủ yếu thông qua việc mua lại bất động sản và cổ phần doanh nghiệp trong các lĩnh vực tài chính, dầu khí, viễn thông và nhiều lĩnh vực khác.

Các báo cáo cho thấy Khamenei phản đối việc chính thức chỉ định con trai mình, Mojtaba Khamenei, làm người thừa kế vì điều đó có thể gây ra phản ứng dữ dội và những cáo buộc biến hệ thống này thành một chế độ gia tộc. Việc kế vị có khả năng sẽ được quyết định bằng sự đồng thuận của giới tăng lữ.

Ngoài biên giới Iran, Khamenei đã xây dựng một mạng lưới hùng mạnh gồm các lực lượng dân quân và phong trào chính trị đồng minh, thường được gọi là “Trục Kháng chiến”. Liên minh này bao gồm Hezbollah ở Li Băng, các lực lượng dân quân Shia ở Iraq, các lực lượng thân Iran ở Syria và lực lượng Houthi ở Yemen.

Thông qua việc tài trợ, cung cấp vũ khí, huấn luyện và hỗ trợ tình báo—phần lớn được điều phối bởi Lực lượng Quds thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran—Iran đã thể hiện sức mạnh vượt xa biên giới của mình mà không cần phải trực tiếp tham chiến. Chiến lược này đã cho phép Tehran gây áp lực lên Israel, nhắm vào các lợi ích của Mỹ và cạnh tranh với Ả Rập Xê Út để giành ảnh hưởng.

Việc Khamenei theo đuổi khả năng hạt nhân cho Iran đã diễn ra trong nhiều thập niên. Năm 2002, những tiết lộ về cơ sở làm giàu uranium bí mật ở Natanz đã phơi bày quy mô tham vọng của Iran, gây ra sự báo động quốc tế. Dưới áp lực, Tehran đã tạm ngừng làm giàu uranium trong thời gian ngắn vào năm 2003 trong các cuộc đàm phán với các cường quốc Âu Châu, nhưng chương trình đã được nối lại vào năm 2006 sau khi nhà lãnh đạo cứng rắn Mahmoud Ahmadinejad đắc cử, với sự ủng hộ của Khamenei.

Các cuộc tiếp xúc bí mật giữa Mỹ và Iran bắt đầu dưới thời Tổng thống Barack Obama, đỉnh điểm là thỏa thuận hạt nhân năm 2015, trong đó hạn chế làm giàu uranium để đổi lấy việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt. Nhưng sau khi Tổng thống Trump rút khỏi thỏa thuận vào năm 2018, Iran dần dần giảm bớt sự tuân thủ, tăng mức độ làm giàu uranium—bao gồm cả việc đạt độ tinh khiết 60% vào năm 2021, một bước kỹ thuật ngắn nữa là đến cấp độ chế tạo vũ khí.

Bất chấp các vụ phá hoại, ám sát và không kích—bao gồm cả các cuộc tấn công của Israel và sự can thiệp trực tiếp của Mỹ vào năm 2025—Iran vẫn mở rộng và củng cố các cơ sở của mình. Khamenei nói rằng chương trình này là quyền chủ quyền và là điều cần thiết.

Cuối cùng, điều đó đã dẫn đến cái chết của ông ta.

Dưới thời Khamenei, mối quan hệ giữa Iran và phương Tây được đánh dấu bằng sự ngờ vực sâu sắc và những cuộc đối đầu lặp đi lặp lại.

Ông ta luôn miêu tả Mỹ và các đồng minh là những thế lực thù địch tìm cách làm suy yếu nền độc lập và hệ thống Hồi giáo của Iran. Các tranh chấp về chương trình hạt nhân, phát triển hỏa tiễn và ảnh hưởng khu vực của Iran đã dẫn đến các chu kỳ trừng phạt, đàm phán và căng thẳng quân sự.

Thỏa thuận hạt nhân năm 2015 đã tạm thời làm giảm áp lực, nhưng việc Mỹ rút khỏi thỏa thuận năm 2018 đã làm bùng phát lại tình trạng đối đầu. Để đáp trả các lệnh trừng phạt và sự cô lập của phương Tây, Tehran đã tăng cường quan hệ với Nga và Trung Quốc, đồng thời duy trì lập trường thách thức, chống phương Tây trong chính sách đối ngoại của mình.

Tháng trước, đài truyền hình nhà nước Iran đã phát sóng một lời đe dọa nhằm vào Tổng thống Trump, chiếu đoạn phim về vụ ám sát hụt năm 2024 mà ông đã sống sót, kèm theo phụ đề bằng tiếng Ba Tư: “Lần này, viên đạn sẽ không trượt”. Tổng thống Trump đáp trả bằng cách nói rằng nếu điều đó xảy ra, toàn bộ đất nước sẽ bị nổ tung.

Cái chết của Khamenei không có nghĩa là Cộng hòa Hồi giáo cũng chết theo ông.

Di sản của Khamenei là một hệ thống được thiết kế để tồn tại, chứ không phải để sụp đổ. Các thể chế chính trị, quân sự và tôn giáo của Iran đã ăn sâu bám rễ và được thiết kế để chống chọi với áp lực mạnh mẽ từ bên trong và bên ngoài.

Khi căng thẳng với Mỹ và Israel leo thang, Khamenei tập trung không ngừng vào việc duy trì chế độ, trao quyền cho một nhóm nhỏ những người trung thành và mở rộng kế hoạch dự phòng. Theo các quan chức Mỹ và Iran được trích dẫn trong các bài báo gần đây của tờ New York Times, ông đã xây dựng nhiều lớp kế hoạch kế nhiệm cho các vị trí quân sự và chính phủ chủ chốt, với các cấp phó và người dự bị sẵn sàng nếu các lãnh đạo bị ám sát hoặc mất liên lạc.

Ali Larijani, nhà lãnh đạo đầy quyền lực của Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, đã được trao thêm quyền hạn, phản ánh chiến lược sinh tồn này. Iran cũng đã khôi phục học thuyết “phòng thủ khảm” để phân quyền chỉ huy, cho phép các đơn vị địa phương hành động độc lập trong thời chiến, bảo đảm rằng ngay cả những đòn tấn công dữ dội hoặc tổn thất lãnh đạo cũng sẽ không làm tan rã các thể chế cốt lõi của Cộng hòa Hồi giáo.

Tehran đã đáp trả bằng cách bắn hỏa tiễn vào Israel và các đồng minh khác của Mỹ trong khu vực, và xung đột tiếp tục có thể leo thang thành một cuộc chiến tranh rộng lớn hơn. Quân đội của họ đã sẵn sàng cho các cuộc giao tranh kéo dài. Hezbollah, các nhóm dân quân và các lực lượng ủy nhiệm khác có thể mở thêm nhiều mặt trận, làm gia tăng bất ổn trong khu vực.

Lời kêu gọi thay đổi chế độ của Mỹ có thể làm bùng phát các cuộc biểu tình trong nước, nhưng bộ máy an ninh hùng mạnh của Iran có lịch sử đàn áp những người bất đồng chính kiến. Các nhân vật đối lập lưu vong có thể nổi dậy, nhưng cũng có khả năng Cộng hòa Hồi giáo sẽ tồn tại.

Mùa hè năm ngoái, Khamenei được tường trình đã chỉ định ba giáo sĩ cao cấp làm người kế nhiệm tiềm năng. Cộng hòa Hồi giáo đã duy trì quyền lực của mình kể từ năm 1979, vượt qua chiến tranh, lệnh trừng phạt và hết làn sóng biểu tình này đến làn sóng biểu tình khác. Họ sẽ nỗ lực để làm được điều đó một lần nữa.

[Newsweek: How Khamenei Reshaped Middle East Across Decades of Iran Brutality]

8. Trước những tiến triển chậm chạp trên chiến trường, Nga chuyển sang chiến thuật khủng bố và phá hoại ở Ukraine.

Trong vòng 48 giờ tuần trước, ba vụ nổ nhắm vào các viên chức cảnh sát Ukraine tại các thành phố khác nhau đã làm dấy lên nguy cơ về một mặt trận mới đáng sợ trong chiến dịch khủng bố của Nga nhằm vào thường dân.

Ngày 22 tháng 2, hai vụ nổ xảy ra tại thành phố Lviv ở phía tây, gần biên giới Ba Lan, sau khi cảnh sát nhận được cuộc gọi báo án, khiến một viên chức cảnh sát 23 tuổi thiệt mạng và 25 người bị thương. Tối hôm sau, một vụ nổ xảy ra bên trong một đồn cảnh sát ở Dnipro, gây hư hại cho tòa nhà. Sau đó cùng đêm tại Mykolaiv, một vụ nổ khác nhắm vào các sĩ quan tuần tra, làm bị thương 7 người.

“Đây không phải là sự trùng hợp ngẫu nhiên. Kẻ thù đang cố tình sát hại các viên chức cảnh sát Ukraine, những người hàng ngày đứng ra bảo vệ người dân và nhà nước”, Bộ trưởng Nội vụ Ihor Klymenko cho biết.

“Chúng tôi có thông tin tình báo cho thấy người Nga có ý định tiếp tục thực hiện các cuộc tấn công như vậy — về cơ bản là các cuộc tấn công nhằm vào người dân Ukraine. Chúng tôi cần được bảo vệ tốt hơn cho người dân của mình”, Klymenko nói thêm.

Ông Klymenko cho biết các vụ việc này là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn nhằm bù đắp cho sự trì trệ trong tiến trình chiến đấu của Nga.

“Đây rõ ràng là một sự thay đổi chiến lược của Nga chứ không phải là những sự việc riêng lẻ. Nga đang cố gắng bù đắp cho tiến độ chậm chạp của mình trên chiến trường Donetsk bằng cách đưa chiến tranh trực tiếp đến người dân Ukraine, với hy vọng làm suy yếu ý chí kháng cự của họ”, ông nói với tờ Kyiv Independent.

Theo Klymenko, việc tấn công các thành phố nằm xa tiền tuyến, chẳng hạn như Lviv, nhằm mục đích chứng minh rằng không có khu vực nào được bảo vệ hoàn toàn khỏi chiến tranh.

“Đây là cách để chứng minh cho toàn bộ người dân thấy sự dễ bị tổn thương của họ,” ông nói.

Ông Klymenko cho rằng các vụ tấn công cũng có liên quan đến các cuộc đàm phán hòa bình đang diễn ra, mà Mạc Tư Khoa có thể coi là cơ hội để thúc đẩy lợi ích của mình.

“Nhìn chung, Nga có thể đang hy vọng rằng bằng cách làm suy yếu ý chí kháng cự của dân thường, họ sẽ gây áp lực lên Tổng thống Zelenskiy và chính phủ của ông ta để đầu hàng và cầu hòa bằng mọi giá”, ông nói.

Ông Klymenko cho biết Nga dựa vào lực lượng dân thường địa phương được tuyển mộ để thực hiện các cuộc tấn công như vậy.

“Nga tuyển mộ những nhóm công dân dễ bị tổn thương, hứa hẹn cho họ phần thưởng tài chính hoặc các lợi ích khác. Mô hình này làm giảm rủi ro cho các đặc vụ chuyên nghiệp và làm phức tạp công tác phòng chống tội phạm, trở thành một thách thức nghiêm trọng đối với Ukraine.”

Trong vụ tấn công ở Lviv, một trong những nghi phạm là một phụ nữ 18 tuổi đến từ Kharkiv. Theo Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU, cô ta đang tìm kiếm “kiếm tiền dễ dàng” trên Telegram thì bị người Nga liên lạc và đề nghị 100 đô la để thực hiện một cuộc gọi khẩn cấp giả. Sau khi cảnh sát đến hiện trường, chất nổ đã phát nổ.

Ông cho biết Trung tâm An ninh và Hợp tác Ukraine đã xác định được các kênh Telegram ẩn danh và toàn bộ mạng lưới cung cấp những lời hứa hẹn về “kiếm tiền dễ dàng” nhưng thực chất lại tuyển mộ người Ukraine để thực hiện các hoạt động phá hoại.

Những hành động này được củng cố bởi các câu chuyện lan truyền trên mạng miêu tả “dân thường đối đầu với quân đội” và “dân thường đối đầu với cảnh sát”.

“Cảnh sát bị miêu tả là những kẻ trốn quân dịch, không muốn chiến đấu. Các vụ tấn công gần đây tấn công cụ thể vào cảnh sát nhằm làm gia tăng sự phân cực trong xã hội và củng cố những luận điệu do Nga áp đặt”, ông nói.

Chỉ riêng trong năm 2015, SBU đã báo cáo ngăn chặn hàng trăm vụ tấn công khủng bố đã được lên kế hoạch và bắt giữ 492 nghi phạm liên quan đến hành vi phá hoại và khủng bố.

Sau năm 2022, cuộc chiến tranh hỗn hợp leo thang thành khủng bố quy mô lớn công khai. Các cuộc tấn công bằng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa bắt đầu nhắm vào cơ sở hạ tầng dân sự trên quy mô chưa từng có, khiến năm 2025 trở thành năm chết chóc nhất đối với thường dân Ukraine.

Để đối phó với các vụ tấn công, chính quyền Ukraine đã công bố các biện pháp an ninh bổ sung.

Ông Klymenko và Phó Giám đốc SBU Vasyl Rudnytskyi cho rằng Telegram, một trong những ứng dụng nhắn tin phổ biến nhất ở Ukraine, cần được quản lý chặt chẽ hơn, vì nền tảng này được sử dụng rộng rãi để tuyển mộ cá nhân tham gia các hoạt động phá hoại.

Ông Klymenko cũng cho biết các quy trình ứng phó của cảnh sát đối với các cuộc gọi khẩn cấp sẽ được sửa đổi, với việc sử dụng nhiều hơn các đơn vị chó nghiệp vụ, đội giải quyết bom và các bước kiểm tra nghiệp vụ bổ sung trước khi các sĩ quan tiếp cận hiện trường có khả năng nguy hiểm.

[Kyiv Independent: With slow progress on battlefield, Russia shifts to terror and sabotage in Ukraine]

9. Máy bay điều khiển từ xa của Nga tấn công một đoàn tàu chở khách ở tỉnh Dnipropetrovsk, 1 người thiệt mạng, 10 người bị thương.

Một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Nga đã nhắm vào một đoàn tàu chở khách ở quận Kryvyi Rih thuộc tỉnh Dnipropetrovsk, khiến một người thiệt mạng và 10 người khác bị thương. Phát ngôn nhân cảnh sát quốc gia Ukraine, Đại Úy Alyona Lyutnytska, cho biết như trên hôm Thứ Ba, 03 Tháng Ba.

Vụ tấn công này đánh dấu vụ tấn công thứ hai được báo cáo của Nga nhằm vào một đoàn tàu chở khách kể từ ngày 27 tháng Giêng, khi một đoàn tàu ở tỉnh Kharkiv bị tấn công, và diễn ra trong bối cảnh các cuộc tấn công của Nga vào cơ sở hạ tầng hỏa xa của Ukraine gia tăng kể từ tháng 7 năm 2025.

Cô cho biết: “Người Nga đã tấn công cơ sở hạ tầng giao thông. Một đám cháy đã bùng phát”.

Cô cho biết thêm, một người đàn ông bị thương trong vụ tấn công sau đó đã tử vong tại bệnh viện.

Bảy người bị thương, trong đó có hai trẻ em — một bé gái 10 tuổi và một bé trai 17 tuổi. Theo các báo cáo, năm người bị thương vẫn đang nằm bệnh viện trong tình trạng trung bình.

Phó Thủ tướng Oleksii Kuleba làm rõ rằng một máy bay điều khiển từ xa của Nga đã tấn công một trong những toa tàu đang di chuyển của một đoàn tàu ngoại ô do Ukrzaliznytsia (Hỏa xa Ukraine) vận hành, gọi đây là một cuộc tấn công khác nhằm vào vận tải hỏa xa dân sự.

Trước đó, Ukrzaliznytsia đã đưa tin rằng Nga bắt đầu leo thang các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng hỏa xa vào tháng 7 năm 2025, tấn công vào các nhà ga giao nhau chính ở Lozova, tỉnh Kharkiv; Synelnykove, tỉnh Dnipropetrovsk; và Koziatyn, tỉnh Vinnytsia – những đầu mối quan trọng cho cả việc đi lại của dân thường và việc tiếp tế cho quân đội Ukraine ở các khu vực tiền tuyến.

[Kyiv Independent: Russian drone hits passenger train in Dnipropetrovsk Oblast, 1 killed, 10 injured]

10. Madrid cấm Mỹ sử dụng các căn cứ của Tây Ban Nha để tấn công Iran.

Hôm nay, Bộ trưởng Quốc phòng Tây Ban Nha Margarita Robles cho biết Mỹ đã rút các máy bay chiến đấu của mình khỏi các căn cứ ở Tây Ban Nha sau khi Madrid cấm sử dụng chúng chống lại Iran.

Bộ trưởng cho biết trong một cuộc họp báo tại Căn cứ Không quân Armilla rằng các nhiệm vụ liên quan đến các căn cứ này phải “hoạt động trong khuôn khổ luật pháp quốc tế”, đồng thời nói thêm rằng các cơ sở quân sự trên lãnh thổ Tây Ban Nha sẽ bị cấm “cung cấp hỗ trợ trừ khi cần thiết từ góc độ nhân đạo”.

Trang web theo dõi chuyến bay FlightRadar24 đã ghi nhận hơn chục máy bay của Mỹ - trong đó có một số máy bay tiếp nhiên liệu trên không Boeing KC-135 - rời khỏi các căn cứ không quân Morón de la Frontera và Rota vào cuối tuần này, với bảy chiếc được triển khai đến căn cứ không quân Ramstein ở Đức. Ông Robles cho biết Mỹ “có thể đã thực hiện những động thái đó vì họ biết rằng các máy bay không thể hoạt động” từ Tây Ban Nha.

Một thỏa thuận năm 1953 với Mỹ cho phép Madrid có tiếng nói trong việc sử dụng các lực lượng Mỹ đóng trên lãnh thổ của mình. Ông Robles nói rằng các căn cứ này không tham gia vào cuộc tấn công vào Iran hôm thứ Bảy tuần trước và sẽ không được sử dụng cho “các hoạt động bảo trì và hỗ trợ”.

Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez là lãnh đạo cao cấp của Liên Hiệp Âu Châu lên án cuộc tấn công của Washington vào Iran, mà ông mô tả là “vi phạm luật pháp quốc tế”.

Bà Robles cho biết chính sách của Madrid về việc sử dụng các căn cứ quân sự của Tây Ban Nha không phản ánh bất kỳ sự ủng hộ nào đối với chế độ Hồi giáo ở Tehran, mà bà mô tả là “khủng khiếp và độc tài”. Nhưng bà nói thêm, “giải pháp không bao giờ có thể là sử dụng bạo lực”.

[Politico: Madrid bars US from using Spanish bases to attack Iran]

11. Belarus đã chuyển giao hơn 31 toa xe chở thiết bị cho Nga vào năm 2025: Bên trong chúng có những gì?

Năm ngoái, Nga đã gửi ít nhất 31 toa xe lửa chở thiết bị quân sự từ Belarus đến căn cứ dự trữ xe tăng trung ương của nước này. Theo cộng đồng hỏa xa Belarus, các chuyến vận chuyển này diễn ra có hệ thống và tiếp tục trong nhiều tháng của năm 2025.

Viện Nghiên cứu Chiến tranh cho biết Belarus tiếp tục đóng vai trò là căn cứ chuẩn bị cho các cuộc tấn công tiềm tàng nhằm vào NATO. Vào đêm giao thừa, Belarus đã phô diễn hệ thống hỏa tiễn Oreshnik của Nga. Nước này tuyên bố hệ thống này có thể tấn công các mục tiêu ở khoảng cách lên đến 5.000 km. Điều đó có nghĩa là các thành phố ở Âu Châu nằm trong tầm bắn của nó.

Theo một báo cáo phân tích bao gồm quý 2 và quý 3 năm 2025, các hoạt động chuyển giao quân sự đã diễn ra từ ngày 1 tháng 4 đến ngày 30 tháng 9. Chúng bao gồm cả việc di chuyển thiết bị từ các kho chứa và việc gửi vũ khí đến Nga để sửa chữa.

Đội hình quân sự từ trạm Borisov

Một trường hợp được ghi nhận liên quan đến một đoàn tàu quân sự khởi hành từ ga Borisov trên tuyến hỏa xa Belarus. Chuyến hàng này do Trung tâm Hỗ trợ Kỹ thuật số 814 thuộc Bộ Quốc phòng Belarus tổ chức.

Các nhà phân tích xác nhận đoàn tàu có 32 toa, trong đó 31 toa chở thiết bị quân sự. Điểm đến cuối cùng là Căn cứ Dự bị Xe tăng Trung ương số 1311 của Quân đội Nga.

Các chuyên gia lưu ý rằng lộ trình và điểm đến cho thấy thiết bị này đã được chuyển trực tiếp từ các kho của Belarus đến mục đích sử dụng của quân đội Nga.

Các đơn vị phòng không cũng được vận chuyển

Cũng trong thời gian đó, một chuyến hàng quân sự quy mô lớn khác liên quan đến các đơn vị phòng không Belarus. Một đoàn tàu khởi hành từ ga Polotsk, chở theo Trung đoàn Hỏa tiễn Phòng không số 377 thuộc Lực lượng Không quân và Phòng không Belarus.

Đoàn tàu này đang hướng đến ga Onokhoy trên tuyến hỏa xa Đông Siberia ở Nga, bao gồm 31 toa chở thiết bị quân sự và một toa chở phụ tùng, có thể là các bộ phận của hệ thống hỏa tiễn phòng không.

Theo phân tích, mục đích của chuyến hàng này là để sửa chữa lớn và bảo trì kỹ thuật tại các cơ sở sửa chữa của Nga.

[Europe Maidan: Belarus transferred over 31 wagons of equipment to Russia in 2025: What was in them?]

12. Ngày mà Nga không xuất hiện để giúp đỡ Iran

Hình ảnh của Nga với tư cách là một đồng minh đáng tin cậy đã bị giáng một đòn mạnh nữa khi Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei bị giết trong các cuộc tấn công phối hợp giữa Mỹ và Israel trên khắp Iran vào ngày 28 tháng 2, đánh dấu một đợt bùng phát xung đột mới ở Trung Đông. Viện Nghiên Cứu Chiến Tranh Hoa Kỳ, gọi tắt là ISW, đã đưa ra lập trường trên hôm Thứ Hai, 02 Tháng Ba.

Cho đến nay, phản ứng của Mạc Tư Khoa đối với việc Mỹ và Israel ném bom hàng trăm mục tiêu ở Iran chỉ giới hạn ở việc hỗ trợ ngoại giao cho Tehran, ngay cả khi Tổng thống Donald Trump đã công khai kêu gọi thay đổi chế độ.

Diễn biến mới nhất cho thấy vai trò thứ yếu của Iran trong mối quan hệ đối tác bất ổn với Nga, trong khi việc Mạc Tư Khoa tập trung vào cuộc chiến ở Ukraine khiến họ khó có thể nhanh chóng viện trợ cho Tehran.

“Chúng tôi thực sự không thấy Nga sẽ ra tay cứu giúp Iran,” ISW cho biết khi mô tả mối quan hệ giữa hai nước chủ yếu là “mang tính giao dịch”.

“Nga đang vướng sâu vào cuộc chiến ở Ukraine. Họ đã hoàn toàn cạn kiệt và đang gặp khó khăn... Nga không có đủ nguồn lực để chiến đấu trên nhiều mặt trận.”

Mặc dù Iran đã cung cấp cho Nga máy bay điều khiển từ xa và các loại vũ khí khác cho cuộc chiến ở Ukraine, nhưng hiện nay Mạc Tư Khoa tự sản xuất các biến thể kiểu Shahed của riêng mình trong nước.

Mặc dù Nga cũng thu được lợi ích kinh tế từ mối quan hệ này, nhưng thương mại với các đối tác không bị trừng phạt như Trung Quốc và Ấn Độ vẫn quan trọng hơn nhiều.

Ngược lại, Tehran ngày càng dựa vào Mạc Tư Khoa để đáp ứng các nhu cầu an ninh và kinh tế trong bối cảnh áp lực từ Mỹ ngày càng gia tăng và tình trạng bất ổn trong nước, điều này càng làm nổi bật sự bất đối xứng trong mối quan hệ giữa hai bên.

Hai nước đã tăng cường hợp tác quân sự kể từ khi chiến tranh ở Ukraine bùng nổ, thể hiện rõ qua số lượng ngày càng tăng các vụ cập cảng bí mật và các chuyến bay vận tải quân sự.

Trong khi Tehran cung cấp cho Nga máy bay điều khiển từ xa, hỏa tiễn và đạn dược, Iran được tường trình đã đặt mua trực thăng Mi-28 và máy bay chiến đấu Su-35 của Nga. Sự hợp tác này cũng được thể hiện rõ trong các cuộc tập trận quân sự gần đây.

Iran một lần nữa quay sang Nga sau khi hệ thống phòng không của nước này bị tàn phá trong cuộc chiến kéo dài mười hai ngày với Israel vào tháng 6 năm 2025.

Vào tháng 12, Iran được tường trình đã ký một thỏa thuận mua 500 bệ phóng cá nhân “Verba” và 2.500 hỏa tiễn đất đối không của Nga để tăng cường phòng không.

Mạc Tư Khoa đã đứng ngoài cuộc chiến giữa Iran và Israel năm ngoái, cũng như trong các cuộc tấn công của Mỹ vào các cơ sở hạt nhân của nước này vào tháng 6 năm 2025.

“Mối quan hệ này không phải là một liên minh phòng thủ: Nga khó có thể can thiệp để cứu Iran nếu tình hình trở nên căng thẳng đến mức sống còn”.

Tuy nhiên, ISW bổ sung thêm rằng “nếu Tehran có thể lôi kéo Mỹ vào một cuộc xung đột kéo dài, khả năng hỗ trợ của Mạc Tư Khoa sẽ tăng lên”.

[Kyiv Independent: The day Russia didn't show up for Iran]

 

1. Diễn biến mới nhất về chiến tranh Iran: Căn cứ hỏa tiễn và Sukhoi của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran trúng Tomahawk nổ tan tành. Số thương vong của binh lính Mỹ tăng.

Quân đội Mỹ hôm thứ Hai cho biết thêm hai binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng trong các chiến dịch chống lại Iran, nâng tổng số người Mỹ thiệt mạng lên sáu người.

Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ cho biết thi hài của hai binh sĩ mất tích trước đó đã được tìm thấy tại một cơ sở bị tấn công trong các cuộc tấn công ban đầu của Iran trong khu vực. Quân đội không tiết lộ địa điểm xảy ra vụ việc và cho biết danh tính của các binh sĩ sẽ được giữ kín cho đến 24 giờ sau khi gia đình họ được thông báo.

Theo Hội Trăng lưỡi đỏ Iran, ít nhất 555 người đã thiệt mạng ở Iran trong chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel, và hơn 130 thành phố trên khắp đất nước đã bị tấn công. Giới chức Iran cho biết 11 người thiệt mạng ở Israel và 31 người ở Li Băng.

Mỹ đã tuyên chiến với Iran chưa?

Mỹ chưa chính thức tuyên chiến với Iran. Một số thành viên Quốc hội đang kêu gọi bỏ phiếu về một nghị quyết về quyền lực chiến tranh để xem xét lại quyết định của Tổng thống Trump về việc tiến hành hành động quân sự mà không có sự cho phép chính thức từ Quốc hội.

Đạo luật Quyền lực Chiến tranh là gì?

Nghị quyết về Quyền lực Chiến tranh được thông qua lần đầu tiên vào năm 1973. Nghị quyết này thiết lập các yêu cầu và thủ tục báo cáo của tổng thống nhằm khẳng định lại vai trò hiến pháp của Quốc hội trong việc đưa Hoa Kỳ tham gia vào các cuộc xung đột vũ trang ở nước ngoài.

Tổng thống Trump cho biết các cuộc tấn công, được tiến hành cùng với Israel, nhằm mục đích phá hủy khả năng hạt nhân và hỏa tiễn của Iran.

Trong bài phát biểu công bố cuộc tấn công hôm thứ Bảy, Tổng thống Trump nói, “Mục tiêu của chúng ta là bảo vệ người dân Mỹ bằng cách loại bỏ các mối đe dọa cận kề từ chế độ Iran… các hoạt động đe dọa của họ trực tiếp gây nguy hiểm cho Hoa Kỳ, quân đội của chúng ta, các căn cứ của chúng ta ở nước ngoài và các đồng minh của chúng ta trên toàn thế giới.”

“Chính sách của Hoa Kỳ, đặc biệt là chính quyền của tôi, luôn là chế độ khủng bố này không bao giờ được phép sở hữu vũ khí hạt nhân. Tôi xin nhắc lại, chúng không bao giờ được phép sở hữu vũ khí hạt nhân. Đó là lý do tại sao, trong Chiến dịch Midnight Hammer hồi tháng Sáu năm ngoái, chúng ta đã xóa sổ chương trình hạt nhân của chế độ này tại Fordow, Natanz và Isfahan”, ông nói.

Chính quyền Tổng thống Trump cho rằng Iran đang tái thiết chương trình hạt nhân của mình, nhưng Iran khẳng định họ không làm giàu nhiên liệu hạt nhân kể từ tháng 6 và chương trình của họ nhằm mục đích hòa bình.

Eo biển Hormuz nằm ở đâu?

Eo biển Hormuz nằm ở vịnh giữa Oman và Iran. Theo hãng tin AP, Iran đã đe dọa các tàu thuyền tiếp cận eo biển này và được tường trình đã tiến hành nhiều cuộc tấn công.

Giá dầu tăng vào thứ Hai do tình trạng gián đoạn giao thông qua eo biển Hormuz. Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ, thị phần thương mại dầu mỏ hàng hải toàn cầu vận chuyển qua eo biển Hormuz trong quý tài chính đầu tiên năm 2025 là 26,6%.

[Newsweek: Iran War Latest: US Military Death Toll Rises]

2. Síp chỉ trích mạnh mẽ Anh sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa ở Akrotiri khiến người dân địa phương phải di tản.

Hôm thứ Hai, Síp cho rằng việc thiếu sự phối hợp thông tin từ phía chính phủ Anh đã dẫn đến vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào căn cứ không quân Anh ở Akrotiri, và không loại trừ khả năng đàm phán lại về việc sử dụng căn cứ này.

Chính phủ Nicosia lập luận rằng việc thiếu rõ ràng về việc sử dụng các căn cứ của Anh trên đảo, mà Anh đã duy trì kể từ khi từ bỏ quyền kiểm soát thuộc địa đối với Síp, đã vô tình kéo hòn đảo này vào cuộc khủng hoảng đang diễn ra ở Trung Đông.

“Đây là điều mà chúng tôi phải nói là chúng tôi không hài lòng,” phát ngôn nhân chính phủ Konstantinos Letymbiotis nói với các phóng viên trong một cuộc họp báo. Ông cho biết, bất chấp những lời bảo đảm với chính phủ Síp, “trong tuyên bố hôm Chúa Nhật của Thủ tướng Anh, không có sự làm rõ nào cho thấy các căn cứ của Anh ở Síp sẽ không bao giờ được sử dụng cho bất kỳ mục đích nào khác ngoài lý do nhân đạo.”

Một máy bay điều khiển từ xa kiểu Shahed đã tấn công căn cứ Không quân Hoàng gia Anh tại Akrotiri ở Síp ngay sau nửa đêm thứ Hai, trong khi nhiều cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa khác nhắm vào căn cứ này đã bị đánh chặn thành công trong ngày.

Mặc dù nguồn gốc của cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vẫn chưa được xác nhận, với truyền thông địa phương cho rằng nó có thể đến từ Li Băng, một chỉ huy cao cấp của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã đe dọa sẽ tăng cường các cuộc tấn công hỏa tiễn vào Síp, cáo buộc Mỹ gia tăng hiện diện quân sự trên đảo.

Thủ tướng Keir Starmer hôm thứ Hai tuyên bố: “Các căn cứ của chúng tôi ở Síp không bị máy bay ném bom của Mỹ sử dụng… An ninh của bạn bè và đối tác của chúng tôi ở Síp là vô cùng quan trọng. Và tôi muốn nói rõ, cuộc tấn công vào Akrotiri ở Síp không phải là phản ứng trước bất kỳ quyết định nào chúng tôi đã đưa ra. Theo đánh giá của chúng tôi, máy bay điều khiển từ xa đã được phóng trước khi chúng tôi đưa ra thông báo. “

Người dân ở Akrotiri và các làng lân cận thức giấc vì tiếng còi báo động inh ỏi suốt đêm và đã bỏ chạy khỏi khu vực, một số người tìm nơi trú ẩn ở Limassol hoặc tại các doanh trại quân đội Síp. Truyền thông địa phương mô tả sự hỗn loạn khi không biết nên ở lại hay rời đi, lo sợ cho sự an toàn của bản thân và con cái. Khu vực này sẽ vẫn được di tản vào thứ Hai, và sẽ có một cuộc đánh giá lại tình hình vào thứ Ba.

Ông Letymbiotis lưu ý: “Chúng tôi sẽ thực hiện mọi biện pháp cần thiết để bày tỏ sự không hài lòng của mình, cả về cách thức truyền đạt thông điệp này và việc hôm qua không có cảnh báo kịp thời nào cho người dân Síp sống gần các căn cứ Akrotiri”. Ông nói thêm rằng Síp sẽ đưa ra khiếu nại ngoại giao chính thức vào thứ Hai.

Khi được hỏi liệu Síp, quốc gia hiện đang giữ chức chủ tịch luân phiên của Hội đồng Liên Hiệp Âu Châu, có tìm cách đàm phán lại quy chế của các căn cứ quân sự hay không, ông Letymbiotis nói rằng “trong bối cảnh này, chúng tôi không loại trừ bất cứ khả năng nào”.

Đây là lần đầu tiên một trong các căn cứ của Anh tại Síp bị tấn công kể từ vụ tấn công bằng hỏa tiễn của phiến quân Libya năm 1986. Mặc dù các căn cứ này được coi là lãnh thổ chủ quyền của Anh, nhưng Síp là một thành viên của Liên Hiệp Âu Châu và hiện đang giữ chức chủ tịch luân phiên của khối.

Akrotiri, nằm trên một bán đảo ở mũi phía nam của Síp, phía tây nam thành phố ven biển Limassol, là một trong hai căn cứ mà Anh duy trì ở thuộc địa cũ của mình kể từ khi giành độc lập năm 1960. Căn cứ này từng được sử dụng cho các hoạt động quân sự ở Iraq, Syria và Yemen.

Đại sứ quán Anh tại Athens chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức về yêu cầu bình luận.

[Politico: Cyprus slams UK after Akrotiri drone strike forced locals to flee]

3. Mỹ triển khai máy bay điều khiển từ xa cảm tử LUCAS chống lại Iran ‘lần đầu tiên trong chiến đấu’

Mỹ đã lần đầu tiên sử dụng “máy bay điều khiển từ xa tấn công một chiều giá rẻ trong chiến đấu” trong các cuộc tấn công vào Iran ngày 28 tháng 2. Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine, cho biết như trên trong cuộc họp báo tại Ngũ Giác Đài hôm Thứ Hai, 02 Tháng Ba.

Mỹ đã phát động một loạt các cuộc tấn công nhằm vào Iran như một phần của Chiến dịch Epic Fury, được thực hiện phối hợp với Israel.

“Những giờ đầu tiên của chiến dịch bao gồm việc phóng các loại vũ khí chính xác từ trên không, trên bộ và trên biển. Ngoài ra, Lực lượng Đặc nhiệm Scorpion Strike của CENTCOM đã lần đầu tiên sử dụng máy bay điều khiển từ xa tấn công một chiều giá rẻ trong chiến đấu”, ông cho biết.

Lực lượng Ukraine bắt đầu sử dụng máy bay điều khiển từ xa tấn công tầm ngắn để đẩy lùi các cuộc tấn công của Nga trong cuộc xâm lược toàn diện của Mạc Tư Khoa. Sau đó, Nga đã áp dụng và mở rộng chiến thuật này, hàng ngày phóng các đợt máy bay điều khiển từ xa tầm xa — một số dựa trên thiết kế của Iran — vào các thành phố và làng mạc của Ukraine.

Ngày 1 tháng 3, Mỹ xác nhận họ đã sử dụng Hệ thống tấn công điều khiển từ xa giá rẻ, gọi tắt là LUCAS - một loại máy bay điều khiển từ xa tấn công một chiều dựa trên thiết kế Shahed-136 của Iran và được lực lượng Nga sử dụng rộng rãi chống lại Ukraine.

[Kyiv Independent: US deploys LUCAS kamikaze drones against Iran 'for first time in combat']

4. Putin có thể gây ra ‘thảm họa tồi tệ nhất từ trước đến nay ở Âu Châu’: Cảnh báo đáng sợ mới được đưa ra về nhà máy điện hạt nhân Ukraine bị chiếm giữ.

Các chuyên gia đã cảnh báo rằng Vladimir Putin có thể gây ra “thảm họa tồi tệ nhất trong lịch sử Âu Châu” tại một nhà máy hạt nhân bị tạm chiếm ở Ukraine, nơi “hàng triệu điều có thể xảy ra sai sót”.

Khi quốc gia bị chiến tranh tàn phá kỷ niệm bốn năm ngày đổ máu, nhà máy điện Zaporizhzhia vẫn nằm trong tay Nga sau khi bị chiếm giữ vào đầu cuộc xâm lược.

Vị thế của nó – ai kiểm soát nó, ai bảo vệ nó và việc giám sát nó được thực hiện như thế nào – không chỉ là vấn đề chủ quyền, mà còn là vấn đề an ninh của toàn lục địa.

Đối với nhiều thế hệ người Ukraine, nỗi lo lắng bắt nguồn từ ký ức về vụ nổ Chernobyl năm 1986.

Anna Davis, một chuyên gia về chính sách và chiến lược năng lượng hạt nhân, nói với tờ The Sun rằng “hàng triệu thứ có thể xảy ra sai sót”.

Bà cho biết, điều này diễn ra trong bối cảnh Nga đang sử dụng nhà máy này như một “con bài mặc cả để đạt được những nhượng bộ tối đa từ Ukraine”.

“Có rất nhiều điều có thể xảy ra sai sót,” Anna cảnh báo.

Chuyên gia này đã chỉ ra một danh sách dài các biến số, từ chiến thuật của Nga nhằm che giấu thông tin khỏi các thanh tra quốc tế tại hiện trường cho đến những sai sót đơn giản của con người.

“Không thể nói chính xác một tai nạn hạt nhân sẽ trông như thế nào – chúng ta chỉ có thể chắc chắn rằng nó sẽ không giống hệt Chernobyl – nhưng nó vẫn sẽ là một trong những thảm họa nhân đạo tồi tệ nhất ở Âu Châu từ trước đến nay,” Anna nói thêm.

Nằm bên bờ sông Dnipro, nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia, thuộc thành phố Enerhodar, đã bị tạm chiếm từ ngày 4 tháng 3 năm 2022, với hàng ngàn nhân viên bị bắt làm con tin.

Đây là lần đầu tiên trong lịch sử một nhà máy điện hạt nhân đang hoạt động bị chiếm giữ trong vùng chiến sự.

Kể từ tháng 9 năm 2022, sáu lò phản ứng của nhà máy đã được đặt trong các trạng thái ngừng hoạt động khác nhau, phụ thuộc vào các đường dây điện bên ngoài dễ bị gián đoạn và số ít nhân viên người Ukraine được điều động đến để vận hành các cơ sở này.

Davis nói: “Những câu hỏi về những gì có thể xảy ra trong trường hợp tai nạn dựa trên kinh nghiệm lịch sử từ Chernobyl và Fukushima.

“Chúng ta đã từng trải qua chuyện này hai lần rồi. Vì vậy, việc chúng ta tự hỏi, 'Liệu tình huống tương tự có lặp lại không?' là điều tự nhiên.”

Một nghiên cứu mô hình gần đây, được công bố trên tạp chí Y học Quân sự, đã cố gắng trả lời câu hỏi về ý nghĩa của một tai nạn không chỉ đối với Ukraine mà còn đối với phần còn lại của Âu Châu.

Sử dụng dữ liệu thời tiết và mô hình phân tán khí quyển, các nhà nghiên cứu đã mô phỏng cách bức xạ có thể lan truyền nếu xảy ra một tai nạn nghiêm trọng.

Theo nghiên cứu, ở hầu hết các nước Âu Châu, mức độ ô nhiễm có thể vẫn ở mức tương đối thấp; nhưng tình hình sẽ thay đổi khi càng gần nhà máy.

Tại các khu vực lân cận Zaporizhzhia, mức độ ô nhiễm có thể cực kỳ cao.

Trong một số trường hợp, nồng độ chất ô nhiễm tương đương với mức ghi nhận ở một số vùng của Nhật Bản sau thảm họa Fukushima, và đủ cao để cần thiết phải di tản và theo dõi sức khỏe lâu dài.

Mô hình dự báo cũng chỉ ra rằng một số khu vực ở Balkan và Ý có thể bị ảnh hưởng bởi nồng độ phóng xạ cao trong một số điều kiện thời tiết nhất định.

Trước đó, Viện Khí tượng Thủy văn Ukraine đã lập bản đồ đám mây phóng xạ từ một vụ rò rỉ tiềm tàng, cho thấy nó có thể lan đến tận biên giới Áo.

Tổng cộng 13 quốc gia có thể bị ảnh hưởng, bao gồm Ukraine, Belarus, Moldova, Lithuania, Latvia, Estonia, Ba Lan, Rumani, Serbia, Hung Gia Lợi, Slovakia, Cộng hòa Tiệp và Nga.

Cho đến nay, những rủi ro này không chỉ dừng lại ở mức lý thuyết.

[The Sun: How Putin could trigger ‘worst EVER disaster in Europe’: Chilling new warning issued over seized Ukrainian nuclear plant]

5. Thủ tướng Orbán của Hung Gia Lợi tận dụng cú sốc giá dầu do chiến tranh Iran gây ra trong chiến dịch tranh cử của mình.

Thủ tướng Hung Gia Lợi Viktor Orbán đang tận dụng nỗi lo ngại về cú sốc giá năng lượng do chiến tranh Iran gây ra để cố gắng giành lại lợi thế trước đối thủ Péter Magyar trước cuộc bầu cử ngày 12 tháng 4.

Bị tụt hậu khoảng 10 điểm phần trăm trong các cuộc thăm dò dư luận, ông Orbán hiện đang đặt vấn đề giá năng lượng làm trọng tâm của cuộc đua tranh cử. Ông cáo buộc đảng Tisza của Hung Gia Lợi âm mưu với Liên Hiệp Âu Châu và Ukraine để cắt đứt nguồn cung dầu giá rẻ từ Nga cho Hung Gia Lợi, lập luận rằng nguồn cung đó có thể giúp Budapest giảm bớt tác động của giá dầu thô tăng vọt do cuộc chiến với Iran gây ra.

Nhận thấy lợi thế về mặt bầu cử trong cuộc đối đầu với Brussels, tháng trước ông Orbán đã phủ quyết khoản tài trợ quan trọng trị giá 90 tỷ euro của Liên Hiệp Âu Châu dành cho Kyiv, cáo buộc người Ukraine trì hoãn việc sửa chữa đường ống dẫn dầu Druzhba, tuyến đường vận chuyển dầu mỏ giá rẻ của Nga qua Ukraine đến Hung Gia Lợi. Vào ngày 27 tháng Giêng, đường ống này đã bị phá hủy trong một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa, Kyiv đưa tin vào thời điểm đó.

Vụ vỡ đường ống dẫn dầu đó giờ đây càng trở nên nhạy cảm hơn về mặt chính trị do cuộc khủng hoảng nguồn cung ở vùng Vịnh Ba Tư.

Orbán là đồng minh thân cận của Ông Donald Trump, và cuộc chiến với Iran là một điểm bất đồng hiếm hoi giữa ông và tổng thống Mỹ. Tuy nhiên, mục tiêu chính trong các cuộc tấn công của Orbán không phải là Washington mà là phe đối lập trong nước, mà ông cho rằng đã đặt Hung Gia Lợi vào thế dễ bị tổn thương khi đứng về phía Liên Hiệp Âu Châu và Ukraine thay vì đấu tranh để bảo vệ nguồn cung dầu của Nga.

Ông Orbán và đảng Fidesz cầm quyền của ông cũng đang thổi phồng các mối đe dọa an ninh được tường trình xuất phát từ cuộc chiến ở Trung Đông — nâng cao mức độ cảnh báo khủng bố của đất nước.

Ông Orbán sử dụng chiêu bài năng lượng.

Ông Orbán phát biểu hôm Chúa Nhật: “Những diễn biến liên quan đến Iran có thể tác động gián tiếp đến an ninh của Hung Gia Lợi, đặc biệt là an ninh năng lượng. Do xung đột, giá năng lượng dự kiến sẽ tăng đáng kể trên thị trường toàn cầu. Trong tình hình này, điều quan trọng là chúng ta phải phá vỡ lệnh phong tỏa dầu mỏ của Tổng thống [Volodymyr] Tổng thống Zelenskiy đối với Hung Gia Lợi.”

Hôm thứ Hai, cố vấn chính trị của Thủ tướng Hung Gia Lợi, Balázs Orbán, đã thúc đẩy việc liên hệ vấn đề này với Magyar, cáo buộc ông ta “hành động chống lại người dân Hung Gia Lợi” bằng cách bắt tay với Brussels và Kyiv về nguồn cung dầu.

“Ông Magyar bác bỏ những cảnh báo của chính phủ về việc phong tỏa dầu mỏ Ukraine là hành động gieo rắc nỗi sợ hãi và hoảng loạn, tuyên bố rằng không có nguy hiểm và không có chiến tranh, trong khi đồng thời công khai vận động cho việc Hung Gia Lợi tách khỏi năng lượng Nga - cốt lõi của chương trình được Brussels và Kyiv hậu thuẫn mà ông ta đại diện”, ông nói.

“Người Hung Gia Lợi không ngây thơ. Họ có thể thấy rõ rằng, trong bối cảnh bất ổn toàn cầu và xung đột leo thang ở Trung Đông, việc ủng hộ tách rời khỏi dầu mỏ Nga và chấp nhận sự tống tiền của Ukraine sẽ là điều điên rồ”, Balázs Orbán nói thêm.

Các thành viên chính phủ Hung Gia Lợi đã đăng tải hình ảnh vệ tinh giả mạo, cáo buộc Kyiv nói dối về việc đường ống dẫn dầu không hoạt động, và yêu cầu Tổng thống Zelenskiy ngay lập tức nối lại việc vận chuyển dầu. Ngoại trưởng Péter Szijjártó cáo buộc Tổng thống Zelenskiy “không nói sự thật”, cho rằng “trong thời điểm vận chuyển dầu bằng đường biển đang gặp nhiều bất ổn do việc đóng cửa eo biển Hormuz, việc chặn một tuyến đường vận chuyển dầu trên bộ đang hoạt động là một cuộc tấn công trực tiếp vào Hung Gia Lợi”.

Hung Gia Lợi cũng đã nêu vấn đề này vào Chúa Nhật khi các đại sứ Liên Hiệp Âu Châu gặp nhau để đàm phán khẩn cấp về tình hình ở Iran. Theo một nhà ngoại giao có mặt tại cuộc họp, đặc phái viên hàng đầu của Budapest, Bálint Ódor, đã sử dụng bài phát biểu của mình để cáo buộc Kyiv “vũ khí hóa đường ống dẫn khí” nhằm can thiệp vào cuộc bầu cử của Hung Gia Lợi.

Câu trả lời của người Hung Gia Lợi

Ông Magyar đã tạo dựng được vị thế dẫn đầu so với ông Orbán bằng cách tập trung vào nạn tham nhũng và quản lý kinh tế yếu kém của chính phủ, đồng thời luôn muốn tránh bị coi là đồng minh của Liên Hiệp Âu Châu và Kyiv.

Chương trình của đảng Tisza của ông quả thực cam kết sẽ chấm dứt nguồn cung năng lượng từ Nga, nhưng chỉ có thể vào thời điểm xa vời năm 2035.

Thực tế, thay vì phản bác các tuyên bố của chính phủ Fidesz về đường ống dẫn dầu, ông đã gửi một bức thư hôm thứ Hai đề xuất một cuộc kiểm tra chung tại chỗ đối với dự án Druzhba.

Bức thư viết: “Người dân Hung Gia Lợi có quyền mong đợi các nhà lãnh đạo có trách nhiệm của họ đưa ra quyết định dựa trên sự thật và một cách minh bạch, chứ không phải thông qua các thông điệp trên Facebook và các chiến dịch tuyên truyền.”

Ông Magyar cũng nhấn mạnh rằng nếu mối đe dọa từ Ukraine đối với cơ sở hạ tầng năng lượng của Hung Gia Lợi nghiêm trọng như ông Orbán tuyên bố, ông ta nên kích hoạt Điều 4 của NATO, cho phép các quốc gia thành viên tham khảo ý kiến với các đồng minh nếu họ tin rằng toàn vẹn lãnh thổ hoặc an ninh của họ đang bị đe dọa.

[Politico: Hungary’s Orbán leverages oil price shock from Iran war in his election campaign]

6. Tổng thống Macron công bố kế hoạch mở rộng kho vũ khí hạt nhân của Pháp, mở ra cánh cửa hợp tác Âu Châu về khả năng răn đe.

Hôm Thứ Ba, 03 Tháng Ba, Tổng thống Emmanuel Macron tuyên bố Pháp sẽ tăng kho dự trữ đầu đạn hạt nhân lần đầu tiên sau nhiều thập niên và có thể tạm thời triển khai máy bay mang vũ khí hạt nhân đến các quốc gia đối tác, đồng thời nêu rõ điều mà ông gọi là sự thích nghi cần thiết với môi trường an ninh ngày càng nguy hiểm hơn.

Phát biểu tại căn cứ quân sự L'Ile Longue ở tây bắc nước Pháp, nơi đóng quân của các tàu ngầm mang hỏa tiễn đạn đạo của nước này, Macron lập luận rằng Âu Châu phải gánh vác trách nhiệm lớn hơn đối với quốc phòng của chính mình khi Nga tiếp tục cuộc chiến toàn diện chống lại Ukraine và sự bất ổn ngày càng gia tăng xung quanh các cam kết an ninh của Mỹ trong tương lai.

“Để được tự do, người ta cần phải khiến người khác sợ hãi,” Macron nói. “Để có sức mạnh răn đe hạt nhân, chúng ta phải mạnh mẽ về năng lực quân sự thông thường trên mọi phương diện. Quốc phòng của chúng ta dựa trên hai trụ cột này, và tôi đã nhấn mạnh tầm quan trọng của chúng ngay từ năm 2020. Nhưng những năm gần đây đã cho thấy rõ sự thiếu hụt trầm trọng các năng lực hỗ trợ ở Âu Châu. Và tình trạng này là không thể chấp nhận được.”

Pháp vẫn là cường quốc hạt nhân duy nhất của Liên minh Âu Châu kể từ khi Vương quốc Anh rời khỏi khối vào năm 2020. Theo hiến pháp Pháp, tổng thống vẫn giữ quyền quyết định duy nhất về việc sử dụng vũ khí hạt nhân. Ông Macron đã nói rõ rằng trong khi Pháp sẽ tăng cường hợp tác với các đối tác Âu Châu, thì không quốc gia nào khác sẽ chia sẻ quyền quyết định đối với kho vũ khí hạt nhân của mình.

Ông Macron cho biết Pháp có thể tạm thời triển khai các đơn vị không quân chiến lược của mình đến các quốc gia đồng minh và mời các đối tác tham gia các cuộc tập trận răn đe hạt nhân. Ông nói thêm rằng các cuộc thảo luận về việc phối hợp chặt chẽ hơn đã bắt đầu với Anh, Đức, Ba Lan, Hòa Lan, Bỉ, Hy Lạp, Thụy Điển và Đan Mạch.

Thông báo này đánh dấu lần đầu tiên kể từ ít nhất năm 1992, Pháp sẽ tăng số lượng đầu đạn hạt nhân của mình. Ông Macron không nêu rõ Pháp dự định bổ sung bao nhiêu đầu đạn, nhưng cho biết nước này phải duy trì cái mà ông mô tả là “sức mạnh hủy diệt được bảo đảm”.

Ông Macron nói: “Nếu chúng ta phải sử dụng kho vũ khí của mình, thì không một quốc gia nào, dù hùng mạnh đến đâu, có thể tự bảo vệ mình khỏi nó”.

Các nhà lãnh đạo Âu Châu hoan nghênh sáng kiến này, vốn được nhiều người coi là sự bổ sung cho chiếc ô hạt nhân của NATO chứ không phải là sự thay thế hoàn toàn.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk xác nhận rằng Warsaw đã bắt đầu các cuộc thảo luận với Paris và các đối tác Âu Châu khác. “Ba Lan đang đàm phán với Pháp và một nhóm các đồng minh thân cận nhất của Âu Châu về chương trình răn đe hạt nhân tiên tiến. Chúng ta đang cùng nhau trang bị vũ khí với những người bạn của mình để kẻ thù sẽ không bao giờ dám tấn công chúng ta”, ông Tusk nói.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng phát tín hiệu về sự phối hợp sâu rộng hơn giữa Berlin và Paris.

Ông Macron đã bác bỏ khả năng cho phép máy bay Đức vận chuyển vũ khí hạt nhân của Pháp, bất chấp những đồn đoán trước đó ở Berlin. Thay vào đó, Pháp và các đối tác sẽ tập trung vào các cuộc tập trận phối hợp và tham khảo ý kiến chiến lược.

Động thái này diễn ra khi một số chính phủ Âu Châu đặt câu hỏi về độ tin cậy lâu dài của các cam kết hạt nhân của Mỹ, đặc biệt là trong bối cảnh các ưu tiên quốc phòng của Mỹ đang thay đổi và căng thẳng chính trị với Washington.

Ông Macron lập luận rằng các mối đe dọa đang ngày càng gia tăng — bao gồm việc tăng cường hệ thống phòng thủ hỏa tiễn của các đối thủ, sự nổi lên của các cường quốc khu vực mới và nguy cơ phối hợp giữa các quốc gia thù địch — đòi hỏi Pháp phải tăng cường năng lực răn đe của mình.

Tổ chức Chiến dịch Quốc tế xóa bỏ vũ khí hạt nhân, gọi tắt là ICAN đã chỉ trích kế hoạch này. Nhóm này cũng cảnh báo rằng việc mở rộng kho vũ khí của Pháp có thể tiêu tốn hàng tỷ euro.

“Mỗi vũ khí hạt nhân bổ sung trên thế giới và mỗi quốc gia triển khai chúng đều làm tăng nguy cơ chúng sẽ được sử dụng”, Giám đốc điều hành của ICAN, Melissa Parke, cho biết trong một tuyên bố được công bố vào ngày 2 tháng 3.

“Đây là những vũ khí không phân biệt mục tiêu, bị cấm theo Hiệp ước cấm vũ khí hạt nhân. Tuyên bố này của Tổng thống Pháp Macron là mối đe dọa trực tiếp đến hòa bình và an ninh của khu vực và thế giới. Đây không phải là tiến bộ, mà là một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân mà không ai có thể chấp nhận được.”

[Kyiv Independent: Macron unveils expansion of France’s nuclear arsenal, opens door to European deterrence cooperation]

7. Theo kết quả thăm dò mới nhất, đa số người Mỹ phản đối các cuộc tấn công của Tổng thống Trump vào Iran.

Theo một số cuộc thăm dò dư luận được thực hiện sau khi Mỹ tấn công Tehran vào sáng sớm thứ Bảy, người dân Mỹ nhìn chung không tán thành các cuộc tấn công quân sự của chính quyền Tổng thống Trump vào Iran.

Theo một cuộc thăm dò ý kiến qua tin nhắn do SSRS thực hiện cho CNN vào thứ Bảy và Chúa Nhật, gần 60% người Mỹ cho biết họ phản đối quyết định tiến hành hành động quân sự chống lại quốc gia Trung Đông này. Một cuộc thăm dò khác của SSRS, được thực hiện qua tin nhắn cho tờ Washington Post, cho thấy hơn một nửa số người Mỹ không tán thành các cuộc tấn công, với 52% phản đối và 39% ủng hộ.

Việc thiếu sự ủng hộ của công chúng đối với quyết định tiến hành các cuộc không kích của Tổng thống Trump diễn ra trong bối cảnh các đồng minh của Tòa Bạch Ốc lo ngại động thái này có thể đẩy liên minh mong manh của đảng Cộng hòa vào tình thế nguy hiểm trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào mùa thu năm nay. Một cuộc thăm dò của POLITICO được thực hiện vào tháng Giêng, khi tổng thống vẫn đang cân nhắc các lựa chọn ngoại giao và quân sự, cho thấy gần một nửa số người Mỹ phản đối khả năng hành động quân sự ở Iran.

Sự ủng hộ đối với các cuộc tấn công phần lớn chia rẽ theo đường lối đảng phái, với đảng Dân chủ có nhiều khả năng hơn đảng Cộng hòa nói rằng họ phản đối quyết định của Tổng thống Trump.

Một cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos được thực hiện vào cuối tuần, kết thúc trước khi quân đội Mỹ công bố những thương vong đầu tiên của người Mỹ trong cuộc chiến, cho thấy 55% đảng viên Cộng hòa ủng hộ các cuộc tấn công - nhưng 42% cho biết họ sẽ ít ủng hộ các cuộc tấn công hơn nếu chúng dẫn đến việc binh lính Mỹ bị thương hoặc thiệt mạng.

Cuộc thăm dò của tờ Washington Post cũng cho thấy người Mỹ có những ấn tượng rất khác nhau về mục tiêu chính của chính quyền Tổng thống Trump trong cuộc xung đột, với một số người cho rằng đó là thay đổi chế độ, trong khi những người khác lại chỉ ra dầu mỏ hoặc ổn định khu vực.

Chính quyền đã nhiều lần khẳng định rằng các cuộc tấn công này xuất phát từ mục tiêu phá hủy các chương trình vũ khí thông thường và hạt nhân của Iran — bất chấp việc Tổng thống Trump khăng khăng cho rằng năng lực hạt nhân của nước này đã bị “xóa sổ hoàn toàn” trong các cuộc không kích hạn chế năm ngoái.

Đa số người được CNN khảo sát cho biết họ dự đoán một cuộc xung đột quân sự kéo dài giữa Mỹ và Iran rất có thể xảy ra, một khả năng mà đảng Dân chủ đang lo ngại khi họ thúc đẩy việc bỏ phiếu về các nghị quyết về quyền lực chiến tranh của Quốc hội. Hôm thứ Hai, Tổng thống Trump nói rằng chính quyền của ông ban đầu “dự kiến cuộc xung đột kéo dài từ bốn đến năm tuần” nhưng có khả năng chiến đấu lâu hơn nếu cần thiết.

Sự ủng hộ dành cho cuộc chiến cũng giảm mạnh khi người Mỹ đối mặt với khả năng giá xăng tăng do xung đột. Hơn một phần ba số người Cộng hòa được Reuters thăm dò ý kiến cho biết họ sẽ ít có khả năng ủng hộ việc tiếp tục các cuộc tấn công nếu giá dầu hoặc khí đốt tăng ở Mỹ, và 38% cử tri đã ghi danh được Morning Consult thăm dò hôm thứ Bảy cho biết Mỹ nên tìm kiếm giải pháp ngoại giao nếu xung đột dẫn đến “giá xăng tăng đáng kể”.

Điều này xảy ra sau khi giá dầu tăng hơn 10% vào Chúa Nhật sau khi Tehran phát động các cuộc tấn công trả đũa vào một số tàu chở dầu ở eo biển Hormuz, nơi vận chuyển hơn 1/5 lượng dầu thô đường thủy của thế giới.

[Politico: Majority of Americans oppose Trump’s Iran strikes, per new polling]

8. Vai trò của Nga với tư cách là đối tác an ninh đã thể hiện rõ hơn ở một lĩnh vực khác: Trấn áp những người bất đồng chính kiến

Mạc Tư Khoa đã trở thành người bảo đảm chính cho sự ổn định nội bộ của chế độ, ngay cả khi vẫn là một đối tác do dự trong các cuộc chiến tranh khu vực bên ngoài của Iran.

Mặc dù Iran chủ yếu cung cấp vũ khí cho Nga trong cuộc chiến chống Ukraine, nhưng lợi ích chính mà Tehran nhận được lại là các công cụ và bí quyết của Mạc Tư Khoa trong việc đàn áp bất đồng chính kiến trong nước.

Dấu ấn của Nga hiện diện khắp mọi nơi trong bóng tối, trong chiến dịch trấn áp các cuộc biểu tình chống chế độ mùa đông, đồng thời chỉ ra việc cắt hoàn toàn internet và gây nhiễu GPS và Starlink là “những dấu hiệu đặc trưng của học thuyết chiến tranh điện tử của Nga”.

Từ những năm 2010, Nga đã cung cấp cho Iran các hệ thống chặn bắt thông tin liên lạc, công cụ giám sát và huấn luyện trấn áp bất ổn, vì lo ngại về sự ổn định của chế độ sau làn sóng “cách mạng màu”.

ISW nói thêm rằng quy mô bạo lực - khiến ít nhất 7.000 người thiệt mạng và hàng chục ngàn người bị thương, theo các nhóm nhân quyền - tàn bạo hơn nhiều so với chiến thuật thường thấy của Nga, cho thấy đường lối này là “bản địa chứ không phải là điều gì đó được dàn dựng ở Mạc Tư Khoa.”

Hai trong số những quốc gia giàu dầu mỏ và chịu lệnh trừng phạt nặng nề nhất thế giới, Nga và Iran, đã hợp tác để lách luật các hạn chế của phương Tây bằng cách vận hành một “hạm đội ngầm” lớn, cho phép họ duy trì nguồn thu dầu mỏ quan trọng bất chấp sự cô lập kinh tế ngày càng gia tăng.

Mạc Tư Khoa cũng tìm cách bảo vệ Tehran khỏi những áp lực quốc tế tiếp theo.

Mùa thu năm ngoái, Nga và Trung Quốc đã cố gắng - nhưng không thành công - trì hoãn việc áp dụng lại các lệnh trừng phạt của Liên Hiệp Quốc, một cơ chế nằm trong thỏa thuận hạt nhân Iran hiện đã bị chấm dứt.

Quan hệ kinh tế được củng cố hơn nữa thông qua thỏa thuận đối tác chiến lược được ký kết giữa Putin và người đồng cấp Iran, Masoud Pezeshkian, vào tháng Giêng năm ngoái.

Thỏa thuận toàn diện này bao gồm hợp tác trên các lĩnh vực năng lượng, tài chính, giao thông vận tải, nông nghiệp, văn hóa, khoa học, công nghệ và chống khủng bố.

Sau hàng loạt sự việc mất điện trong đợt nắng nóng mùa hè và các cuộc tấn công của Israel vào các cơ sở dầu mỏ năm 2025, Tehran ngày càng dựa vào Mạc Tư Khoa và Bắc Kinh để ổn định lĩnh vực năng lượng của mình.

Tập đoàn năng lượng hạt nhân Rosatom của Nga, đơn vị đã xây dựng nhà máy điện hạt nhân duy nhất đang hoạt động của Iran tại Bushehr, đã ký một bản ghi nhớ vào tháng 9 năm 2025 để xây dựng tám nhà máy điện hạt nhân nhỏ hơn, khi Iran đặt mục tiêu đạt công suất điện hạt nhân 20 gigawatt, gọi tắt là GW vào năm 2040.

Trước công chúng, chính quyền Iran đã ca ngợi mối quan hệ đối tác ngày càng sâu sắc với Nga — thậm chí còn lên án các cựu quan chức từng thu hút sự chú ý đến những căng thẳng trong quá khứ.

Nhưng các chuyên gia cho rằng vẫn chưa có sự đồng thuận về mức độ sâu sắc của mối quan hệ này, cũng như về độ tin cậy của nó.

[Kyiv Independent: Russia's role as a security partner has been more apparent in another sphere: Aid in crushing dissent]

9. Diễn biến sự kiện chiếm giữ nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia.

Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia vẫn nằm dưới sự kiểm soát của quân đội Nga kể từ ngày 4 tháng 3 năm 2022, trong bối cảnh vẫn còn những lo ngại về an toàn, nguồn cung cấp điện và điều kiện làm việc của nhân viên.

Từ ngày 24 tháng 2 đến ngày 3 tháng 3 năm 2022: Lực lượng Nga tiến quân vào đông nam Ukraine, hướng tới vùng Zaporizhzhia.

Ngày 4 tháng 3 năm 2022: Quân đội Nga xâm lược địa điểm này, nhân viên làm việc dưới sự đe dọa của súng.

Tháng 7 năm 2022: Các báo cáo cho thấy Nga đã biến nhà máy này thành căn cứ quân sự, cất giữ vũ khí trong các phòng máy.

Ngày 6 tháng 9 năm 2022: IAEA công bố báo cáo về các cơ sở hạt nhân ở Ukraine, cảnh báo rằng sự xâm lược này vi phạm cả bảy trụ cột của an toàn hạt nhân.

Ngày 11 tháng 9 năm 2022: Nhà máy được đưa vào chế độ “ngừng hoạt động tạm thời” vì lý do an toàn.

Tháng 10 năm 2022: Quân đội Ukraine đã thực hiện nhiều nỗ lực bất thành để giải phóng nhà máy.

Tháng 11 năm 2022: Nhà máy hứng chịu vụ đánh bom dữ dội nhất trong nhiều tháng.

Ngày 6 tháng 6 năm 2023: Vụ vỡ đập Kakhovka gây cạn kiệt nguồn nước chính của nhà máy.

Tháng 6-7 năm 2023: Ukraine và Nga liên tục đổ lỗi cho nhau về việc chuẩn bị các hoạt động phá hoại hoặc giả mạo.

Ngày 7 tháng 4 năm 2024: Xác nhận các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào nhà máy Zaporizhzhia.

Tháng 4 năm 2025: Giám đốc nhà máy đề xuất khởi động lại các lò phản ứng hạt nhân.

Tháng 4 năm 2025: Mỹ và Ukraine đệ trình các đề xuất hòa bình lên các quan chức Âu Châu tại Paris, mỗi đề xuất đều có điều khoản về việc Ukraine trả lại quyền kiểm soát nhà máy, với sự tham gia của Mỹ.

Tháng 11-12 năm 2025: Nhà máy không có điện lưới trong một tháng.

Tháng 2 năm 2026: Nhà máy đang hoạt động bằng đường dây điện ngoài trời duy nhất còn lại sau khi mất đường dây dự phòng.

[The Sun: Timeline of Zaporizhzhia NPP capture]

10. Một cuộc thăm dò cho thấy 70% người Ukraine hoài nghi về khả năng các cuộc đàm phán giữa Mỹ, Ukraine và Nga sẽ mang lại hòa bình lâu dài.

Theo một cuộc thăm dò do Viện Xã hội học Quốc tế Kyiv, gọi tắt là KIIS công bố ngày 2 tháng 3, khoảng 70% người Ukraine không tin rằng các cuộc đàm phán đang diễn ra giữa Ukraine, Mỹ và Nga sẽ dẫn đến hòa bình lâu dài.

Theo khảo sát, chỉ có 25% người được hỏi cho biết họ khá tin tưởng vào khả năng thành công của các cuộc đàm phán, trong khi 5% vẫn chưa quyết định.

Trong nhiều tháng qua, Mỹ đã đóng vai trò trung gian hòa giải trong các nỗ lực đang diễn ra nhằm dàn xếp hòa bình giữa Kyiv và Mạc Tư Khoa trong cuộc chiến toàn diện của Nga, vốn đã bước sang năm thứ năm.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy hồi tháng Hai đã ra tín hiệu rằng Washington có thể sẽ gây áp lực lên cả Ukraine và Nga để đạt được thỏa thuận vào mùa hè, liên hệ điều này với động thái chính trị nội bộ ở Mỹ.

[Kyiv Independent: 70% of Ukrainians skeptical US-Ukraine-Russia talks will bring lasting peace, poll shows]

11. Giá trị tài sản ròng của Reza Pahlavi khi Thái tử lưu vong tìm cách lãnh đạo Iran.

Thái tử lưu vong Reza Pahlavi của Iran đã tăng cường chiến dịch công khai nhằm định vị bản thân như một nhà lãnh đạo chuyển tiếp tiềm năng cho Iran, thu hút sự chú ý trở lại vào con trai của vị Shah cuối cùng của Iran và gia đình ông. Con trai cả của vị Shah cuối cùng của Iran đã sống lưu vong hàng thập niên, chủ yếu ở Hoa Kỳ, ủng hộ việc chấm dứt chế độ Cộng hòa Hồi giáo và một quá trình chuyển đổi dân chủ.

Mặc dù thường xuyên có những tuyên bố trên mạng cho rằng ông sở hữu khối tài sản hàng tỷ đô la, nhưng giá trị tài sản ròng thực tế của Pahlavi vẫn chưa được biết, và không có bất kỳ thông tin tài chính công khai nào cho phép xác định chính xác. Không giống như các quan chức được bầu hoặc một số giám đốc điều hành doanh nghiệp, Pahlavi không bắt buộc phải nộp báo cáo tài sản, kê khai thuế hoặc báo cáo tài chính. Tuy nhiên, những gì có thể được đánh giá là các khoản đầu tư và giao dịch bất động sản được ghi nhận tại Hoa Kỳ, cung cấp những manh mối rõ ràng nhất có thể kiểm chứng về tài sản cá nhân của ông.

Không có con số chính thức nào về giá trị tài sản ròng của Pahlavi. Ông chưa bao giờ công khai tài chính cá nhân, và không có hồ sơ chính phủ hay tài liệu tòa án nào cung cấp đầy đủ thông tin về tài sản của ông.

Tài sản cá nhân của Mohammad Reza Pahlavi, vị Shah cuối cùng của Iran và là cha của Pahlavi, đã bị xem xét kỹ lưỡng sau cuộc Cách mạng Iran năm 1979. Một cuộc điều tra của tờ Washington Post năm 1979 mô tả sự giàu có của Shah là “khổng lồ”, trích dẫn các ước tính lên tới hàng tỷ đô la từ các khoản đầu tư trong nước và ngoài nước, nhiều trong số đó không minh bạch và khó truy vết. Tuy nhiên, không có hồ sơ công khai nào cho thấy Pahlavi được thừa kế trực tiếp bao nhiêu trong số tài sản đó - nếu có.

Điều quan trọng cần lưu ý là các tranh chấp thừa kế trở nên phức tạp do việc tịch thu tài sản sau cuộc cách mạng, các tranh chấp pháp lý và thiếu các tài liệu minh bạch về tài sản thừa kế. Mặc dù toàn bộ gia tộc Pahlavi từng kiểm soát nguồn lực khổng lồ, nhưng không có nguồn thông tin công khai đáng tin cậy nào nêu chi tiết cách thức phân chia tài sản giữa các người thừa kế, hoặc cá nhân ông Pahlavi giữ lại bao nhiêu tài sản – nếu có – khi trưởng thành.

Do các nguồn thu nhập từ các hoạt động diễn thuyết, vận động chính sách hoặc đầu tư cũng không được tiết lộ, bất động sản vẫn là nguồn thông tin duy nhất có thể kiểm chứng để ước tính tài sản của ông.

Tài sản được ghi nhận nhiều nhất của Pahlavi là một điền trang rộng lớn ở Potomac, Maryland, một vùng ngoại ô của Washington, DC, nơi được các nhà ngoại giao và nhân vật chính trị ưa chuộng. Pahlavi sống trong một điền trang rộng gần 6.000 feet vuông (khoảng 670 mét vuông) trị giá ước tính 2 triệu đô la, theo Zillow. Một ngôi nhà khác mà Pahlavi sở hữu ở Potomac đã được bán vào năm ngoái với giá 3 triệu đô la sau khi được mua vào năm 1996 với giá 1,25 triệu đô la.

Theo Realtor.com, khu bất động sản này đã trải qua quá trình cải tạo quy mô lớn trong những năm qua, được tường trình với tổng chi phí gần 2 triệu đô la, bao gồm nhà để xe ngựa, hồ bơi và khuôn viên được thiết kế cảnh quan.

Theo các hồ sơ công khai mà Newsweek đã xem xét, Pahlavi cũng được tường trình có liên quan đến các bất động sản ở California và New York.

Theo Zillow, một căn nhà chung cư rộng 1.000 feet vuông (khoảng 93 mét vuông) ở Marina del Rey, có hai phòng ngủ và hai phòng tắm, được định giá khoảng 1 triệu đô la.

Tại East Hampton, hồ sơ cho thấy Pahlavi sở hữu một ngôi nhà năm phòng ngủ, bốn phòng tắm với diện tích khoảng 3.000 feet vuông. Ngôi nhà được mua vào năm 2020 với giá khoảng 1,8 triệu đô la và hiện đang được cho thuê với giá 8.000 đô la mỗi tháng.

Nhìn chung, các bất động sản mà Pahlavi sở hữu công khai cho thấy tổng tài sản ước tính vào khoảng vài triệu đến vài trăm triệu đô la.

Reza Pahlavi đã kết hôn với Yasmine Etemad-Amini, một luật sư và cựu luật sư hoạt động tích cực trong lĩnh vực vận động nhân quyền, đặc biệt là các vấn đề ảnh hưởng đến phụ nữ Iran.

Sinh ra ở Tehran năm 1968, Yasmine còn nhỏ khi cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979 buộc gia đình bà phải chạy trốn khỏi Iran. Cuối cùng, họ định cư tại Hoa Kỳ, nơi bà hoàn thành chương trình học và đào tạo luật.

Yasmine tốt nghiệp cử nhân ngành khoa học chính trị và luật tại Đại học George Washington, sau đó trở thành thành viên của Đoàn Luật sư Maryland. Trong khoảng một thập niên, bà làm luật sư tại Trung tâm Luật Trẻ em ở Washington, DC, đại diện cho thanh thiếu niên có nguy cơ và thiệt thòi trong hệ thống pháp luật. Bà cũng đồng sáng lập Quỹ vì Trẻ em Iran năm 1991, một tổ chức phi lợi nhuận cung cấp dịch vụ chăm sóc y tế cho trẻ em Iran, bất kể tôn giáo hay liên kết chính trị. Bà thôi giữ chức vụ này vào năm 2014.

Cặp đôi kết hôn năm 1986 tại Greenwich, Connecticut, khi đang sống lưu vong ở Hoa Kỳ. Kể từ đó, Yasmine thường xuyên xuất hiện cùng chồng tại các cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ và các sự kiện liên quan đến các phong trào đối lập Iran ở nước ngoài, mặc dù bà không tìm kiếm một vai trò chính trị chính thức nào cho riêng mình.

Reza và Yasmine Pahlavi có ba cô con gái, tất cả đều sinh ra và lớn lên ở Hoa Kỳ, phản ánh sự xa cách lâu dài của gia đình với Iran.

Noor Pahlavi, người chị cả, sinh năm 1992 tại Washington, DC. Cô là người xuất hiện trước công chúng nhiều nhất trong ba chị em và ngày càng đảm nhận vai trò phát ngôn nhân chính trị và văn hóa. Noor tốt nghiệp ngành tâm lý học tại Đại học Georgetown và sau đó hoàn thành chương trình MBA tại Trường Kinh doanh Columbia. Ngoài việc làm trong lĩnh vực đầu tư mạo hiểm và truyền thông chiến lược, cô còn viết các bài bình luận về Iran, lên tiếng phản đối Cộng hòa Hồi giáo và tham gia các cuộc họp đối lập quốc tế cùng với cha mình.

“Chúng ta đang chứng kiến một chế độ thần quyền bạo lực, đã tàn sát người dân chúng ta trong nhiều thập niên, cuối cùng cũng bị đánh bại. Và nhiều người Iran ở trong nước cảm thấy nhẹ nhõm một cách đau đớn”, Noor đăng trên Instagram.

Cô con gái thứ hai, Iman Pahlavi, sinh năm 1993, giữ kín đời tư hơn. Cô theo học ngành tâm lý học và truyền thông tại Đại học Michigan và hầu như không tham gia hoạt động chính trị. Năm 2025, cô kết hôn với Bradley Sherman, một doanh nhân người Mỹ, trong một đám cưới xa hoa ở Paris thu hút sự chú ý trong cộng đồng người Iran lưu vong vì tính biểu tượng và danh sách khách mời quốc tế của nó.

Cô con gái út, Farah Pahlavi, sinh năm 2004 và được đặt tên theo bà ngoại, Hoàng hậu Farah, hầu như không xuất hiện trước công chúng. Cô không tham gia vào bất kỳ vai trò chính trị hay vận động công chúng nào, và rất ít thông tin được công khai về các hoạt động của cô ngoài những lần xuất hiện trước công chúng và việc học hành, phản ánh nỗ lực có chủ ý nhằm bảo vệ sự riêng tư của cô.

Pahlavi đã trải qua phần lớn thời gian lưu vong ở Hoa Kỳ, chủ yếu là tại khu vực đô thị Washington, D.C.

Sự nổi lên trở lại của Pahlavi diễn ra trong bối cảnh bất ổn gia tăng ở Iran và sự chú ý ngày càng tăng của quốc tế đối với các nhân vật đối lập ở nước ngoài. Ông tự định vị mình là một nhân vật chuyển tiếp, mang tính thống nhất hơn là một người muốn trở thành quân chủ, liên tục kêu gọi trưng cầu dân ý để xác định thể chế chính trị tương lai của Iran.

“Chúng ta đang rất gần với chiến thắng cuối cùng. Tôi hy vọng sẽ sớm được ở bên các bạn để cùng nhau giành lại Iran và xây dựng lại đất nước”, ông Pahlavi nói.

Vào tháng Giêng, Pahlavi nói với Newsweek rằng nếu Tổng thống Trump quyết định hành động ở Iran, “sự sụp đổ của chế độ sẽ đến sớm hơn và nhiều sinh mạng sẽ được cứu”. Tuy nhiên, Pahlavi tin rằng chế độ này đã “kết thúc” ngay cả khi không có sự can thiệp của Mỹ, nói rằng “điều đó đã quá rõ ràng”.

Các thị trường dự đoán cung cấp cái nhìn thoáng qua về cách những người ngoài cuộc đánh giá khả năng ông ta đắc cử. Trên Polymarket, một nền tảng dự đoán dựa trên tiền điện tử, các nhà giao dịch hiện đang đưa ra ước tính khoảng 13% khả năng Pahlavi sẽ “lãnh đạo Iran” vào năm 2026, được định nghĩa là nắm giữ quyền lực thực tế vào cuối năm đó.

Định nghĩa thị trường rất nghiêm ngặt: lãnh đạo mang tính biểu tượng, sự công nhận từ nước ngoài mà không có sự kiểm soát trong nước, hoặc ảnh hưởng từ nơi lưu vong đều không đủ điều kiện. Ông Pahlavi cần phải thực thi quyền lực thực sự bên trong Iran—kiểm soát các thể chế, lực lượng an ninh hoặc quyền ra quyết định hành pháp—thì kết quả mới là “Có”.

Tuy nhiên, Pahlavi đang phải đối mặt với sự phản đối, khiến khả năng trở lại của anh ta còn khá bấp bênh.

Không giống như các cuộc biểu tình quần chúng hồi tháng Giêng, sự can thiệp quân sự từ nước ngoài hiện đang đe dọa trực tiếp đến sự tồn vong của chính phủ Iran. Việc ông Pahlavi ủng hộ hành động này đã khiến ông bị chỉ trích từ nhiều người Iran, bao gồm cả những người chỉ trích Cộng hòa Hồi giáo, những người mong muốn tìm kiếm sự thay đổi từ bên trong hệ thống và phản đối xung đột trực tiếp. Sự chia rẽ trong phe đối lập Iran càng làm lu mờ con đường lên nắm quyền của ông Pahlavi, khi một số phe phái khác đang tích cực tìm cách làm mất uy tín những tuyên bố của ông.

“Tôi tin rằng Reza Pahlavi đã trở thành một nhân vật gây chia rẽ,” nhà phân tích Alireza Nader từng nói với Newsweek. “Chương trình chính trị của ông ấy hoàn toàn khác khi tôi còn ủng hộ ông ấy. Tôi lo ngại rằng phong trào xung quanh ông ấy đang ngày càng trở nên cực đoan và chuyển sang cánh hữu cực đoan, chỉ thu hút được một bộ phận nhỏ trong xã hội Iran.”

Ông Pahlavi nói với Fox News rằng ông tin mình có thể lãnh đạo đất nước và sẵn sàng làm điều đó.

“Tôi có sự ủng hộ của hàng triệu người dân Iran,” ông nói trên chương trình Sunday Morning Futures. “Tôi có những người dân trong nước đang tham gia và mở rộng liên minh các lực lượng sẽ đóng vai trò quyết định. Quân đội sẽ đứng về phía chúng tôi, và chúng tôi có kế hoạch hành động và kế hoạch chuyển đổi.”

[Newsweek: Reza Pahlavi Net Worth as Exiled Crown Prince Makes Pitch to Lead Iran]