1. Máy bay tàng hình Su-57 thế hệ mới nhất của Nga thất bại trong việc đánh chặn máy bay điều khiển từ xa của Ukraine trên bầu trời Omsk.

Nga đã triển khai các máy bay chiến đấu tàng hình Su-57 thế hệ mới nhất của mình để đánh chặn máy bay điều khiển từ xa của Ukraine trong cuộc tấn công vào nhà máy lọc dầu Omsk hôm thứ Hai – nhưng cơ sở này vẫn bị tấn công bất chấp nỗ lực đó.

Trong cuộc tấn công vào nhà máy lọc dầu lớn nhất của Nga, đánh dấu cuộc tấn công sâu nhất vào lãnh thổ Nga từ Kyiv cho đến nay – ở khoảng cách hơn 3.000 km (1.864 dặm) từ biên giới – các đoạn video trực tuyến do người dân địa phương quay lại đã cho thấy bóng dáng chiếc Su-57 khó nắm bắt đang gầm rú trên không.

Trong một đoạn video được kênh giám sát Exilenova+ của Ukraine chia sẻ, kênh này cho biết các máy bay Su-57 chỉ bắn hạ được một máy bay điều khiển từ xa, trong khi những chiếc khác đã đạt được mục tiêu.

Trong một video khác được Exilenova+ chia sẻ, kênh này cho biết chiếc máy bay phản lực đang truy đuổi các máy bay điều khiển từ xa, với hình bóng mờ ảo của chiếc Su-57 hiện lên trên bầu trời.

Nhà máy lọc dầu bị hư hại là nhà máy lớn nhất của Nga, có công suất chế biến 22 triệu tấn dầu thô (khoảng 440.000 thùng mỗi ngày) vào năm 2024 và sản xuất khoảng 5 triệu tấn xăng và 8 triệu tấn dầu diesel.

Các nguồn tin do Reuters và các kênh giám sát của Ukraine trích dẫn đã xác nhận rằng hoạt động tại nhà máy đã bị tạm dừng, mặc dù các báo cáo khác nhau về mức độ thiệt hại và các tổ máy lọc dầu cụ thể bị ảnh hưởng.

Với số lượng được biết đến vào khoảng 30 chiếc – thấp hơn nhiều so với kế hoạch giao thêm 76 chiếc của Mạc Tư Khoa vào năm 2027 – Su-57 nằm trong số những loại máy bay khó tìm thấy nhất của Nga, vì chúng hiếm khi được triển khai trong chiến đấu chống lại Ukraine, có lẽ do lo ngại bị mất một chiếc vào tay lực lượng Ukraine nếu bị chặn lại.

Đồng thời, trang tin quân sự Defense Express, trích dẫn một báo cáo gần đây từ The War Zone, lưu ý rằng vụ nhìn thấy mới nhất này diễn ra sau những bức ảnh được công bố gần đây cho thấy máy bay phản lực này đã bị điều chuyển sang nhiệm vụ chống máy bay điều khiển từ xa.

Trong những bức ảnh – mà nguồn gốc vẫn chưa được biết – chiếc Su-57 được trang bị hỏa tiễn không đối không R-73 gắn trên các giá treo cánh thay vì khoang chứa vũ khí bên trong, điều này sẽ làm ảnh hưởng đến khả năng tàng hình của máy bay.

Trang The War Zone cũng lưu ý về một khoang chứa bộ thiết bị quang điện tử 101KS-N, mà theo trang này, có thể cho phép máy bay phản lực tấn công các mục tiêu trên không nhỏ như máy bay điều khiển từ xa.

Nga đã tìm hiểu nhiều cách để tận dụng nền tảng Su-57, bao gồm cả những cấu hình lại gần đây – trong đó có phiên bản hai chỗ ngồi đã được thử nghiệm bay gần đây – để xuất khẩu nhằm hỗ trợ nền kinh tế đang thiếu tiền mặt.

Một bằng sáng chế trước đó cho phiên bản hai chỗ ngồi cũng đã gợi ý về chức năng "trung tâm chỉ huy trên không" để điều khiển các máy bay khác, cả máy bay có người lái và máy bay điều khiển từ xa.

Các máy bay Su-57 được xác nhận đã bị tấn công hai lần trong suốt cuộc xâm lược Ukraine của Nga – một lần vào tháng 6 năm 2024 và một lần nữa vào tháng 4 năm 2026 – cả hai lần đều trúng mục tiêu trên mặt đất.

2. Tổng thống Trump nói ông không nghĩ chiến tranh với Iran sẽ "tái diễn".

Tổng thống Trump hôm thứ Tư phát biểu tại một cuộc họp báo ở Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ, rằng ông không nghĩ cuộc chiến với Iran sẽ "tái diễn".

"Tôi nghĩ mọi chuyện sẽ diễn ra rất nhanh chóng," ông nói. "Họ đã tấn công một vài tàu và chúng ta đã đáp trả mạnh hơn nhiều. Khi họ tấn công, chúng ta đáp trả mạnh gấp 10 lần. Nói cách khác, chúng ta tấn công mạnh hơn họ rất nhiều."

Ông ta nói rằng Mỹ "có thể" sẽ tấn công Iran tối nay, và "bất cứ điều gì xảy ra cũng sẽ kết thúc rất nhanh chóng."

Ông ấy nói thêm rằng "chúng tôi không tìm kiếm giải pháp lâu dài."

Khi được hỏi về những phát ngôn gay gắt của ông đối với các nhà lãnh đạo Iran, những người mà trước đây tổng thống gọi là "những người mạnh mẽ, những người thông minh", Tổng thống Trump cho biết quan điểm của ông đã thay đổi khi các cuộc đàm phán với Tehran tiếp tục diễn ra.

"Họ không làm việc gì có ích cho người dân cả," ông nói.

Tổng thống Trump nói rằng Mỹ không muốn để những "kẻ điên" nắm quyền kiểm soát vũ khí hạt nhân.

"Tôi không chắc mình muốn thỏa thuận với họ," ông nói với các phóng viên. "Chúng ta có thể chơi trò chơi, nhưng tôi không chắc mình muốn đạt được thỏa thuận nào. Cứ hoàn thành công việc trước đã."

Khi được hỏi về giá dầu tăng cao, tổng thống cho biết giá dầu chỉ tăng nhẹ và Mỹ đang "dư thừa dầu mỏ".

Tổng thống Trump tiếp tục công kích các lãnh đạo Iran, gọi họ là "điên rồ".

Tổng thống Trump nhắc lại mục tiêu ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân và cho rằng cuộc chiến này là một "thành công to lớn".

"Họ không còn quân đội nào nữa. Không quân của họ đã biến mất. Tàu chiến của họ cũng không còn", Tổng thống Trump nói.

Ông nói rằng các nhà lãnh đạo Iran tuyên bố họ muốn đạt được thỏa thuận với Mỹ để chấm dứt chiến tranh nhưng không biết phải làm thế nào.

"Tôi nghĩ họ hơi lập dị. Họ hơi điên rồ," tổng thống nói.

Tổng thống Trump cũng gọi giới lãnh đạo Iran là "đồ cặn bã" và ám chỉ rằng ông có nguy cơ bị Tehran ám sát.

"Tôi cũng có thể sẽ ra đi, vì tôi là mục tiêu số một của họ," anh ta nói.

3. Tòa án Nga giả mạo tuyên án tù chung thân cho các chỉ huy Thủy Quân Lục Chiến Ukraine vì tội bảo vệ Mariupol.

Hôm Thứ Sáu, 10 Tháng Bẩy, Ủy ban Điều tra Nga cho biết chính quyền xâm lược của Nga tại tỉnh Donetsk đã kết án tù chung thân đối với hai chỉ huy Thủy Quân Lục Chiến Ukraine và hai phó chỉ huy tại một trại giam an ninh cao.

"Các chỉ huy Ukraine và cấp dưới của họ đã bị kết tội giết hại 93 người và nã pháo vào các khu dân cư và cơ sở hạ tầng dân sự ở Mariupol", Ủy ban Điều tra Nga viết trong một bài đăng trên mạng xã hội.

Thành phố Mariupol của Ukraine đã bị quân đội Nga bao vây trong những ngày đầu của cuộc xâm lược toàn diện. Quân đội Nga đã phá hủy 90% nhà cửa của người dân ở Mariupol. Họ đã tàn phá mọi bệnh viện ở Mariupol. Quân đội Nga đã ném bom nhà hát Mariupol, nơi người dân đang trú ẩn, khiến 600 người thiệt mạng. Cuộc bao vây của quân đội Nga đã giết chết ít nhất 22.000 người ở Mariupol, mặc dù con số thương vong thực sự có thể sẽ không bao giờ được biết vì chính quyền xâm lược của Nga đang phá hủy các mộ tập thể nơi chôn cất các nạn nhân.

Những người bị kết án là Đại tá Volodymyr Baraniuk, chỉ huy Lữ đoàn thủy quân lục chiến biệt lập số 36 của Ukraine, các cấp phó của ông là Dmytro Karmiankov và Vitalii Yaroshenko, và chỉ huy Tiểu đoàn thủy quân lục chiến số 501 Mykola Biriukov.

Tất cả đều tham gia bảo vệ Mariupol, và Baraniuk được phong tặng danh hiệu Anh hùng Ukraine vì những hành động của mình.

4. Điện Cẩm Linh phản bác tuyên bố của Tổng thống Trump rằng các cuộc tấn công tại nhà máy lọc dầu Ukraine đã giúp chấm dứt chiến tranh của Nga.

Hôm Thứ Năm, 09 Tháng Bẩy, Mạc Tư Khoa đã bác bỏ những bình luận của Tổng thống Donald Trump rằng chiến dịch tấn công gần đây của Kyiv bên trong lãnh thổ Nga có thể giúp chấm dứt chiến tranh.

Phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh, Dmitry Peskov, gọi đó là một "quan niệm sai lầm" trong mắt Mạc Tư Khoa.

Tổng thống Trump đã nói gì?

Hôm thứ Tư, sau cuộc gặp kéo dài một giờ với Tổng thống Volodymyr Zelenskiy, Tổng thống Trump cho biết ông coi các cuộc tấn công của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu của Nga là sự leo thang cần thiết trước khi chấm dứt chiến tranh.

"Đây là một sự leo thang có thể giúp dẫn đến chấm dứt chiến tranh," ông nói bên lề hội nghị thượng đỉnh NATO ở Thổ Nhĩ Kỳ, lặp lại những nhận xét tương tự từ nhà lãnh đạo Văn phòng Tổng thống Ukraine, người cho biết Kyiv dự đoán khả năng kết thúc "giai đoạn hoạt động" của cuộc chiến trong năm nay.

Tổng thống Trump, người từng tuyên bố có thể giải quyết cuộc chiến trong "24 giờ" trước khi trở lại nắm quyền vào Tháng Giêng năm 2025, cũng thừa nhận rằng việc chấm dứt cuộc xâm lược Ukraine của Nga khó khăn hơn ông dự kiến.

"Chúng tôi đã giải quyết được rất nhiều cuộc chiến. Và đây là cuộc chiến mà tôi nghĩ có lẽ sẽ dễ dàng nhất," ông nói thêm.

Những bình luận này được đưa ra trong bối cảnh Kyiv đã tấn công tất cả các nhà máy lọc dầu lớn của Nga trong những tháng gần đây - được tường trình với sự hỗ trợ của tình báo Mỹ - làm tê liệt ít nhất 43% công suất lọc dầu của Nga và dẫn đến một cuộc khủng hoảng nhiên liệu trên quy mô lớn ở Nga.

"Một số quan niệm sai lầm"

Ông Peskov bác bỏ những nhận định đó, gọi chúng là "quan niệm sai lầm" từ Tòa Bạch Ốc, đồng thời khẳng định Nga sẽ đáp trả các cuộc tấn công leo thang bằng cách chiếm thêm đất đai của Ukraine.

Theo hãng tin AFP, ông Peskov nói với các phóng viên: "Chúng tôi nhận thấy một số quan niệm sai lầm trong chính quyền Tòa Bạch Ốc – rằng việc leo thang áp lực quân sự có thể giúp tiến tới một thỏa thuận hòa bình. Đó là một quan điểm sai lầm."

Ông nói Mạc Tư Khoa sẽ đáp trả bằng cách "tạo ra một vùng an ninh lớn hơn" – một cách nói ngắn gọn ám chỉ việc xâm lược thêm nhiều vùng lãnh thổ – lặp lại những nhận định tương tự từ Dmitry Medvedev, cựu tổng thống Nga và hiện là phó chủ tịch Hội đồng An ninh, người nổi tiếng với những phát ngôn diều hâu.

Bất chấp những màn thể hiện kém cỏi trên chiến trường, với tốc độ tiến công chậm lại cùng những thách thức về hậu cần do chiến dịch "tấn công tầm trung" của Ukraine gây ra, Điện Cẩm Linh vẫn kiên quyết không lùi bước khỏi lập trường tối đa hóa việc chiếm toàn bộ vùng Donbas ở miền đông Ukraine, bất chấp tuyên bố sẵn sàng đàm phán hòa bình.

Các quan chức cao cấp của Điện Cẩm Linh cũng cáo buộc chính quyền Trump đã rút lại các thỏa thuận đạt được ở Alaska năm 2025 giữa Tổng thống Trump và nhà lãnh đạo Nga Vladimir Putin, trong đó được tường trình bao gồm sự chấp thuận của Mỹ để gây áp lực buộc Ukraine nhượng lại vùng Donbas.

Kyiv khẳng định việc nhượng bộ lãnh thổ là không thể và đề xuất đóng băng chiến tuyến như một điểm khởi đầu cho các cuộc đàm phán hòa bình, trong khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio lập luận rằng chưa có thỏa thuận nào được ký kết ở Alaska.

5. Các cuộc tấn công của Nga khiến ít nhất 12 người thiệt mạng và 100 người bị thương trên khắp Ukraine trong khi các đồng minh NATO cam kết viện trợ quốc phòng mới.

Các cuộc tấn công của Nga trên khắp Ukraine đã khiến ít nhất 12 người thiệt mạng và 100 người khác bị thương trong đêm 9 tháng 7, theo thông báo của chính quyền khu vực.

Các cuộc tấn công diễn ra khi Ukraine rời hội nghị thượng đỉnh với cam kết của các đồng minh về khoản viện trợ quốc phòng 80 tỷ đô la cho năm 2026 và dường như nhận được sự bật đèn xanh từ Tổng thống Donald Trump để sản xuất các hỏa tiễn Patriot rất cần thiết.

Theo thông báo của Không quân Ukraine, đêm qua Nga đã phóng hai hỏa tiễn đạn đạo Iskander-M và 94 máy bay điều khiển từ xa tấn công. Hệ thống phòng không Ukraine đã đánh chặn 72 máy bay điều khiển từ xa, trong khi cả hai hỏa tiễn đạn đạo và 19 máy bay điều khiển từ xa khác đã tấn công 13 địa điểm. Mảnh vỡ từ các mục tiêu bị bắn hạ cũng được ghi nhận tại bốn địa điểm.

Tại tỉnh Kharkiv, các cuộc tấn công của Nga đã khiến ba người thiệt mạng và 50 người khác bị thương, trong đó có bốn trẻ em ở độ tuổi 3, 12, 16 và 17, trong ngày hôm qua, Thống đốc Oleh Syniehubov cho biết.

Tại tỉnh Kherson, các cuộc tấn công của Nga đã khiến ít nhất 5 người thiệt mạng và ít nhất 29 người khác bị thương trong ngày hôm qua và rạng sáng ngày 9 tháng 7, theo chính quyền địa phương.

Ban đầu, Thống đốc Oleksandr Prokudin báo cáo có ba người thiệt mạng và 19 người bị thương trong ngày hôm trước. Các cuộc tấn công tiếp tục diễn ra đến sáng, với việc lực lượng Nga liên tục tấn công vào thường dân ở Kherson và vùng lân cận.

Khoảng 7 giờ 30 sáng, một máy bay điều khiển từ xa FPV đã đâm vào một chiếc xe hơi ở quận Dniprovskyi của thành phố, khiến một người đàn ông và một người phụ nữ thiệt mạng. Một loạt các vụ tấn công sau đó đã làm ít nhất 10 người khác bị thương, trong đó có một cậu bé 16 tuổi.

Khoảng 14h14, nhà chức trách báo cáo một vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa khác của Nga nhằm vào một xe buýt nhỏ ở trung tâm Kherson, cho biết có người dân bị thương. Số người thương vong vẫn đang được làm rõ.

Thống đốc Vadym Filashkin cho biết, các cuộc tấn công của Nga đã khiến 4 người thiệt mạng và 7 người khác bị thương ở tỉnh Donetsk.

Tại tỉnh Zaporizhzhia, các cuộc tấn công của Nga đã làm bị thương 8 người, Thống đốc Ivan Fedorov cho biết.

Theo chính quyền địa phương, các cuộc tấn công của Nga trên khắp tỉnh Dnipropetrovsk đã làm bị thương 5 người trong ngày qua.

Theo chính quyền địa phương, một người đàn ông 56 tuổi bị thương trong vụ pháo kích của Nga tại tỉnh Sumy.

6. Mỹ và Iran trao đổi các đòn tấn công khi Tổng thống Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn ‘đã kết thúc’.

Hoa Kỳ đã nối lại các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng quân sự của Iran, nhắm vào khoảng 90 mục tiêu trong 2 đêm 8 và 9 tháng 7, khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa các bên tham chiến "đã kết thúc".

Các cuộc tấn công mới nhất — nhắm vào các hệ thống phòng không, kho chứa hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa, cũng như các cơ sở hậu cần khác — diễn ra trong bối cảnh Tehran tấn công các tàu dân sự đi qua eo biển Hormuz một ngày trước đó, ngày 7 tháng 7. Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ, gọi tắt là CENTCOM cho biết vòng trả đũa mới nhất được phát động theo lệnh của Tổng thống Trump, vài giờ sau khi tổng thống Mỹ chỉ trích giới lãnh đạo Iran là "đồ cặn bã" vì đã cho phép các cuộc tấn công vào các tàu này.

"Hoa Kỳ đang buộc Iran phải chịu trách nhiệm về hành động gây hấn phi lý gần đây nhằm vào các tàu thương mại và thủy thủ đoàn dân sự đang tự do di chuyển trên một tuyến đường thủy quốc tế quan trọng", CENTCOM cho biết trong một bài đăng trên X.

Để đáp trả vụ tấn công, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, gọi tắt là IRGC tuyên bố đã tiến hành các cuộc tấn công vào các căn cứ quân sự của Mỹ ở Bahrain và Kuwait vào đêm 9 tháng 7, trong bối cảnh các cảnh báo không kích liên tục vang lên ở các quốc gia này suốt đêm.

Hành động quân sự mới này diễn ra chưa đầy một tháng sau khi Tổng thống Trump tuyên bố các bên tham chiến đã đạt được thỏa thuận hòa bình để chấm dứt các cuộc xung đột đang diễn ra và mở lại eo biển Hormuz vào ngày 14 tháng 6.

Thỏa thuận này nhằm mục đích khởi động giai đoạn đàm phán kéo dài 60 ngày giữa Washington và Tehran về việc hạn chế chương trình hạt nhân của Iran.

Mỹ lần đầu tiên phát động các cuộc tấn công vào Iran vào cuối tháng Hai, giết chết lãnh đạo tối cao của Iran, Ayatollah Ali Khamenei. Để đáp trả cuộc tấn công, Tehran đã phong tỏa eo biển Hormuz, dẫn đến sự biến động giá dầu toàn cầu. Khoảng một phần năm lượng dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng vận chuyển toàn cầu đi qua eo biển này mỗi ngày, khiến cho việc gián đoạn vận chuyển tại đây trở thành mối lo ngại lớn đối với thị trường năng lượng quốc tế.

Xung đột ở Trung Đông và việc đóng cửa eo biển Hormuz đã góp phần gây biến động trên thị trường năng lượng toàn cầu và khiến Washington phải miễn trừ lệnh trừng phạt, cho phép mua dầu của Nga được vận chuyển trên các tàu trong một khoảng thời gian nhất định.

Giá dầu tăng vọt đã mang lại lợi ích cho Nga, giúp tăng doanh thu từ xuất khẩu dầu khí trong bối cảnh Mạc Tư Khoa tiếp tục cuộc chiến toàn diện chống lại Ukraine.

7. NATO công bố cam kết viện trợ 70 tỷ euro cho Ukraine.

Theo kết luận từ hội nghị thượng đỉnh ngày 8 tháng 7 của liên minh, các nhà lãnh đạo của 32 quốc gia thành viên NATO đã cam kết viện trợ quốc phòng 70 tỷ euro (80 tỷ đô la) cho Ukraine và cam kết sẽ chuyển giao số tiền này vào năm 2027.

Các cam kết tài chính này rất cần thiết cho Ukraine, quốc gia mà tờ Kyiv Independent trước đó đã đưa tin đang đối mặt với khoản thiếu hụt gần 20 tỷ euro (22,5 tỷ đô la) trong ngân sách quốc phòng năm 2026, ngay cả sau khi đã tính đến sự hỗ trợ rộng rãi từ Liên Hiệp Âu Châu.

"Đến năm 2026, các nước đồng minh cam kết chi 70 tỷ euro cho trang thiết bị quân sự, viện trợ và huấn luyện cho Ukraine và khẳng định cam kết chủ quyền của họ trong việc duy trì ít nhất mức tương đương vào năm 2027", tuyên bố chung do NATO đưa ra sau cuộc họp thường niên lần này được tổ chức tại thủ đô Ankara của Thổ Nhĩ Kỳ nêu rõ.

"Vì mục đích này, chúng tôi hoan nghênh quyết định của Liên minh Âu Châu về việc cung cấp nguồn tài trợ nhiều năm cho Ukraine thông qua chương trình Cho vay Hỗ trợ Ukraine", tuyên bố nêu rõ.

Tuy nhiên, không phải toàn bộ số tiền cam kết đều là tiền mới. Một nhà ngoại giao của Liên Hiệp Âu Châu và một nhà ngoại giao của NATO đã nói với tờ Kyiv Independent trước thềm hội nghị thượng đỉnh rằng các đồng minh sẽ coi 28,3 tỷ euro (32,3 tỷ đô la) mà Brussels dự kiến sẽ viện trợ cho Kyiv để đáp ứng nhu cầu quốc phòng trong năm nay như một phần của cam kết của NATO, mặc dù thỏa thuận này đã được ký kết vào tháng Tư.

Như vậy, ít nhất 40% tổng số tiền cam kết thực chất không phải là tiền mới dành cho Ukraine.

Trong khi thông lệ của NATO là định lượng các khoản tiền bằng đô la Mỹ, thì cam kết viện trợ cho Ukraine lại được thể hiện bằng euro, cho thấy việc tài trợ cho Ukraine giờ đây rõ ràng là vấn đề mà các nước Âu Châu cần phải giải quyết.

Và việc thay thế đô la bằng euro không phải là dấu hiệu duy nhất trong phần kết luận cho thấy hội nghị thượng đỉnh đã trở nên tập trung hơn vào Âu Châu.

Phần kết luận có ba đoạn đề cập riêng biệt đến "các đồng minh Âu Châu và Canada", hay nói đúng hơn là NATO trừ đi Hoa Kỳ.

Cụ thể, các kết luận lưu ý rằng Âu Châu và Canada "đã tăng cường đầu tư vào các yêu cầu quốc phòng cốt lõi hơn 139 tỷ đô la", rằng họ "đang gánh vác trách nhiệm lớn hơn đối với quốc phòng của liên minh", và rằng họ "hiện đang tài trợ phần lớn viện trợ an ninh cho Ukraine".

Điều đáng chú ý đối với Ukraine là, kết luận của liên minh khẳng định rằng Kyiv "góp phần vào an ninh xuyên Đại Tây Dương", và tái khẳng định "sự ủng hộ kiên định của các đồng minh dành cho Ukraine trong việc bảo vệ tự do, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của mình".

Nhưng những kết luận này không nói lên nhiều điều về Iran, chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Donald Trump nối lại các cuộc tấn công nhằm vào nước này.

"Các đồng minh tái khẳng định rằng Iran không bao giờ được phép sở hữu vũ khí hạt nhân và kêu gọi Iran tôn trọng đầy đủ quyền tự do hàng hải ở eo biển Hormuz", đó là tất cả những gì được đề cập trong phần kết luận, mà không có bất kỳ cam kết nào được đưa ra từ phía liên minh.

8. Các nhà phân tích cho rằng giao thông qua eo biển Hormuz sẽ không phục hồi nếu không có "thỏa thuận thực chất" giữa Mỹ và Iran.

Hoạt động vận chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz dường như đã bị đình trệ vào thứ Năm, chỉ có sáu tàu chở dầu đi qua cửa ngõ vào Vịnh Ba Tư, theo dữ liệu từ nhóm tình báo thương mại Kpler.

Hôm thứ Tư, có 21 tàu như vậy đi qua tuyến đường thủy này, nhưng cũng chứng kiến sự leo thang mạnh mẽ trong các cuộc tấn công ăn miếng trả miếng giữa Iran và Mỹ, vốn bùng phát hồi đầu tuần do các cuộc tấn công của Iran nhằm vào một số tàu chở dầu.

Dữ liệu từ MarineTraffic.com vào đầu ngày cho thấy chỉ có ba tàu chở dầu trong eo biển, hai trong số đó đang bị Mỹ trừng phạt vì có liên hệ với Iran, và tất cả đều đang di chuyển dọc theo phần phía bắc của tuyến đường thủy, theo lộ trình do Iran chỉ định.

Tổng thống Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn kết thúc hôm thứ Tư nhưng vẫn để ngỏ khả năng đàm phán thêm, và các nhà phân tích cho rằng con đường dẫn đến hòa bình lâu dài sẽ không bao giờ dễ dàng.

"Tôi dự đoán sẽ có những thăng trầm, không chỉ trong suốt mùa hè mà gần như cho đến cuối năm, cho đến khi chúng ta đạt được điều gì đó cụ thể giữa Tehran và Washington," Andrew Wilson, trưởng bộ phận nghiên cứu tại công ty môi giới tàu biển BRS, cho biết trong một hội thảo trực tuyến do tạp chí hàng hải Lloyd’s List tổ chức hôm thứ Năm.

" Tình hình chắc chắn tốt hơn so với tháng 3 và tháng 4, nhưng cho đến khi chúng ta đạt được một thỏa thuận thực chất nào đó... thì tình hình vẫn sẽ rất, rất bất ổn," ông nói thêm.

"Chúng ta sẽ không quay lại ngày 27 tháng 2, và tôi nghĩ mọi người đều hiểu điều đó," tổng biên tập của Lloyd’s List, Richard Meade, cho biết trong cuộc họp báo hôm thứ Năm. "Một thỏa thuận tạm thời 60 ngày với rất ít bảo đảm thực sự sẽ không thể tạo ra các thay đổi đáng kể liên quan đến các quyết định trong ngành vận tải biển."

9. Kazakhstan phủ nhận việc lãnh thổ của mình bị sử dụng trong vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào nhà máy lọc dầu Omsk.

Bộ Ngoại giao Kazakhstan đã kiên quyết bác bỏ các cáo buộc cho rằng máy bay điều khiển từ xa tham gia vào vụ tấn công nhà máy lọc dầu Omsk của Nga được phóng từ lãnh thổ Kazakhstan.

Bộ Ngoại giao đã đưa ra tuyên bố này để đáp lại câu hỏi của hãng truyền thông Kazakhstan TengriNews sau khi một số hãng truyền thông Nga đưa tin rằng máy bay điều khiển từ xa mà Ukraine sử dụng để tấn công nhà máy lọc dầu Omsk có thể đã được phóng từ Kazakhstan do khu vực này nằm gần biên giới Kazakhstan.

"Chúng tôi coi những luận điệu của các cơ quan truyền thông như vậy là những lời bóng gió vô lý nhằm xuyên tạc bản chất hữu nghị truyền thống của quan hệ Kazakhstan-Nga, vốn đang phát triển thành công trên tinh thần đối tác chiến lược toàn diện và liên minh", Bộ Ngoại giao cho biết.

Thông báo này cho biết thêm rằng các tuyên bố của Nga "không đúng sự thật và không được xác nhận bởi bất kỳ dữ liệu hoặc sự kiện nào." Những đồn đoán này xuất hiện sau khi Lực lượng Đặc nhiệm Ukraine, gọi tắt là SSO thực hiện cuộc tấn công mà họ gọi là cuộc tấn công sâu nhất trong chiến tranh, phóng máy bay điều khiển từ xa bay khoảng 3.000 km (1.864 dặm) để tấn công nhà máy lọc dầu lớn nhất lần đầu tiên.

Lãnh thổ Kazakhstan "không thể được sử dụng" để chống lại các quốc gia khác.

Bộ Ngoại giao đã đề cập đến câu hỏi rộng hơn liên quan đến không phận của đất nước và liệu cơ sở hạ tầng của nước này có đang bị sử dụng cho các hành động thù địch hay không.

"Chúng tôi nhấn mạnh rằng Cộng hòa Kazakhstan xuất phát từ thực tế rằng lãnh thổ, không phận và cơ sở hạ tầng của mình không thể được sử dụng để thực hiện các hành động chống lại các quốc gia khác", Bộ Ngoại giao tuyên bố.

Theo Ukrinform, Bộ Ngoại giao cũng kêu gọi các nhà báo và các bên khác "chỉ dựa vào những sự thật có thể kiểm chứng và tránh lan truyền thông tin sai lệch".

Kazakhstan hạn chế xe cộ từ Nga nhập cảnh chỉ còn một lần mỗi ngày.

Hôm thứ Tư, Kazakhstan đã hạn chế việc xe cộ nhập cảnh từ Nga xuống còn một lượt mỗi ngày, tăng cường kiểm tra biên giới để ngăn chặn buôn lậu nhiên liệu bất hợp pháp khi các tài xế Nga đổ xô đến các thị trấn biên giới để tìm kiếm xăng giá rẻ hơn.

Thứ trưởng Bộ Năng lượng Kayirkhan Tutkyshbayev cho biết nhu cầu đã tăng vọt ở các khu vực biên giới như Tây Kazakhstan, Aktobe và Pavlodar, dẫn đến tình trạng xếp hàng dài tại các trạm xăng địa phương.

Các nhà chức trách đang tập trung vào việc bắt giữ những chiếc xe được lắp thêm bình nhiên liệu phụ để buôn lậu xăng ra khỏi đất nước.

Putin đã hạ thấp mức độ nghiêm trọng của tình trạng thiếu nhiên liệu, cho rằng đó là "không nghiêm trọng", cáo buộc Kyiv đang cố gắng tạo ra "tình trạng bất ổn trong xã hội" và gây thiệt hại cho nền kinh tế Nga, đồng thời ra lệnh cho các quan chức khẩn trương giải quyết cuộc khủng hoảng ở Crimea bị tạm chiếm, nơi tình trạng thiếu nhiên liệu diễn ra nặng nề nhất.

Nhà máy lọc dầu Omsk – một ví dụ điển hình hơn về các cuộc tấn công ở Ukraine

Cuộc tấn công được tường trình đã làm hư hại tổ máy giải quyết dầu chính của nhà máy lọc dầu – một bộ phận quan trọng của một trong những cơ sở nhiên liệu quan trọng nhất của Nga – sau một loạt các cuộc tấn công rộng hơn của Ukraine vào cơ sở hạ tầng dầu khí và năng lượng quan trọng của Nga nhằm làm chậm lại cỗ máy chiến tranh của Nga.

Nhà máy lọc dầu Omsk đã chế biến 22 triệu tấn dầu thô (khoảng 440.000 thùng mỗi ngày) trong năm 2024 và sản xuất khoảng 5 triệu tấn xăng và 8 triệu tấn dầu diesel. Giới chức quân sự Ukraine cho biết nhà máy lọc dầu này là nhà máy cuối cùng trong số 11 nhà máy sản xuất xăng lớn nhất của Nga bị tấn công.

Chỉ riêng trong tháng 5, Ukraine đã lập kỷ lục mọi thời đại trong thời chiến bằng cách tiến hành 16 cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga, cùng với 10 cuộc tấn công khác vào các đường ống dẫn dầu, kho chứa và các cảng xuất khẩu trên biển, khiến Mạc Tư Khoa phải cấm hoàn toàn xuất khẩu nhiên liệu máy bay phản lực vào tháng 6, kéo dài đến ngày 30 tháng 11. Tổng thống Zelenskiy gọi các cuộc tấn công này là "phản ứng công bằng" đối với các cuộc tấn công của Nga vào Ukraine, đồng thời nói thêm rằng Nga "phải cảm nhận" hậu quả của cuộc chiến mà họ đã lựa chọn tiến hành.

10. Thổ Nhĩ Kỳ cam kết đóng góp vào Quỹ PURL của NATO.

Tổng thống Recep Tayyip Erdoğan tuyên bố tại Hội nghị thượng đỉnh NATO ở Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ rằng Thổ Nhĩ Kỳ sẽ đóng góp vào Danh sách các nhu cầu ưu tiên của Ukraine, gọi tắt là PURL của NATO.

Theo trang tin quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ SavunmaSanayiST, ông Erdoğan cho biết hôm thứ Tư, ngày 8 tháng 7, rằng Ankara sẽ tiếp tục cung cấp viện trợ quân sự từ kho dự trữ quốc gia của mình đồng thời tham gia vào sáng kiến PURL, một cơ chế cho phép các nước đối tác tài trợ việc mua vũ khí cho Ukraine.

Ông Erdoğan nói: "Ngoài sự hỗ trợ quân sự mà chúng tôi đã cung cấp cho Ukraine từ kho vũ khí quốc gia của mình, chúng tôi sẽ tiếp tục đóng góp trong khuôn khổ PURL", đồng thời nói thêm rằng "trong khi hỗ trợ Ukraine, chúng tôi cũng đang sử dụng các kênh liên lạc của mình theo cách hướng dẫn nước Nga tiến tới hòa bình".

Ai đã tham gia, và ai vẫn còn thiếu?

Theo Hội đồng Đại Tây Dương, năm thành viên NATO còn lại – Pháp, Ý, Cộng hòa Tiệp, Hung Gia Lợi và Slovakia – vẫn chưa đóng góp cho PURL.

Chương trình này, được thành lập vào giữa năm 2025 sau khi Washington cắt giảm các chuyến hàng vũ khí trực tiếp cho Kyiv, cho phép các quốc gia Âu Châu và Canada tài trợ cho việc mua vũ khí do Mỹ sản xuất, chủ yếu là hệ thống phòng không, cho Ukraine. Theo báo cáo của Hội đồng Đại Tây Dương, 26 quốc gia đã cam kết hơn 4 tỷ đô la thông qua sáng kiến này.

Ý và Thổ Nhĩ Kỳ trước đây đã viện dẫn các cuộc đàm phán ngoại giao đang diễn ra với Mạc Tư Khoa là lý do khiến họ không tham gia PURL, trong khi Thổ Nhĩ Kỳ hiện đã tham gia chương trình này bất chấp việc bị coi là "khó thuyết phục hơn". Cho đến nay, Ý vẫn chưa thay đổi lập trường của mình, viện dẫn các ưu tiên chi tiêu quốc phòng trong nước. "Chúng tôi đã nói không ngay từ đầu, và câu trả lời vẫn là không", Bộ trưởng Quốc phòng Ý Guido Crosetto cho biết, bất chấp thông báo năm ngoái rằng Rôma đang dần cởi mở hơn với ý tưởng tham gia PURL.

Hung Gia Lợi và Cộng hòa Tiệp dường như đang tiến gần hơn đến việc gia nhập, với lập trường của Budapest thay đổi dưới thời Thủ tướng mới Péter Magyar và Prague đã bày tỏ sự quan tâm nhưng chưa chính thức cam kết.

Pháp ủng hộ "quyền tự chủ chiến lược" của Âu Châu, ưu tiên giảm sự phụ thuộc vào các chương trình vũ khí do Mỹ tài trợ.

Slovakia vẫn chưa có động thái nào hướng tới việc ủng hộ Ukraine, liên minh cầm quyền của nước này vẫn duy trì lập trường nhượng bộ hơn đối với Mạc Tư Khoa.

Những người đóng góp lớn nhất cho PURL

Ngược lại, các quốc gia như Đức, Na Uy và Hòa Lan nằm trong số những nước đóng góp lớn nhất cho chương trình, trong khi Vương quốc Anh đã tham gia sáng kiến này vào tháng Hai.

Chính phủ Hòa Lan mới đây đã cam kết viện trợ quân sự mới trị giá 500 triệu euro (khoảng 580 triệu đô la), bao gồm máy bay điều khiển từ xa và thiết bị phòng không, một trong những khoản đóng góp lớn nhất của Hòa Lan kể từ khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện vào năm 2022.

Đức đã cam kết chi 400 triệu đô la cho đạn dược phòng không cùng với 200 triệu đô la khác cho hỏa tiễn đánh chặn PAC-3 thông qua các kênh mua sắm do NATO hậu thuẫn, trong khi Anh công bố gói trị giá 752 triệu bảng Anh (996 triệu đô la) bao gồm 150.000 máy bay điều khiển từ xa, hơn 350 hỏa tiễn phòng không và hệ thống radar.

Hội nghị thượng đỉnh Ankara đã đưa ra những cam kết mới về phòng không, các thỏa thuận công nghiệp quốc phòng và tạo cơ hội cho Tổng thống Zelenskiy và Tổng thống Trump gặp nhau. Tổng thống Trump cho biết Mỹ sẽ cho phép Ukraine sản xuất hỏa tiễn Patriot để bảo vệ bầu trời của mình. Các đồng minh NATO dự kiến sẽ thông qua cam kết hỗ trợ quân sự mới kéo dài hai năm trị giá 70 tỷ euro mỗi năm, đồng thời chính thức công nhận Ukraine là một bên đóng góp vào an ninh của liên minh chứ không chỉ là một bên nhận viện trợ.

11. Tổng thống Trump đã lớn tiếng quát tháo các lãnh đạo NATO trước công chúng. Nhưng trong các cuộc gặp riêng, mọi chuyện lại khác.

Tổng thống Trump đã dành những giờ đầu tiên tại hội nghị thượng đỉnh NATO để công khai chỉ trích liên minh và liệt kê một loạt các bất bình khiến các đồng minh lo ngại điều tồi tệ nhất.

Sau đó, ông ta vào phòng riêng và thay đổi thái độ.

Tổng thống Trump đã dành những giờ đầu tiên tại hội nghị thượng đỉnh NATO để công khai chỉ trích liên minh và liệt kê một loạt các bất bình khiến các đồng minh lo ngại điều tồi tệ nhất.

Sau đó, ông ta vào phòng riêng và thay đổi thái độ.

Hôm thứ Tư, tổng thống có thái độ tích cực hơn nhiều, khi ông có bài phát biểu cuối cùng dài 30 phút, trong đó ông không đề cập đến mong muốn sáp nhập Greenland hay chỉ trích Tây Ban Nha, quốc gia Âu Châu mà ông vừa nhắm đến, theo bốn người giấu tên tiết lộ chi tiết về cuộc gặp riêng này. Mặc dù có một số lời chỉ trích, nhưng cũng có rất nhiều lời khen ngợi.

Theo lời một người tham gia cuộc họp khác, Tổng thống Trump nói: "Chúng tôi muốn tiếp tục đồng hành cùng các bạn".

Sự thay đổi này là một bước ngoặt đáng chú ý đối với một tổng thống đã nhiều lần đe dọa rời khỏi liên minh – và diễn ra sau khi các nhà lãnh đạo Âu Châu hết lời ca ngợi Tổng thống Trump vì đã giúp bảo đảm các đồng minh tăng chi tiêu quốc phòng. Nhưng những người tham dự không rõ cụ thể điều gì đã khiến ông thay đổi lập trường.

"Chuyện này hơi bất ngờ, không khí trong phòng tốt hơn nhiều so với trước đó," theo lời một trong bốn người. "Tâm trạng của anh ta dường như đã thay đổi."

Tổng thống Trump đã khoe khoang về sức mạnh quân sự của Mỹ và cảm ơn các nhà lãnh đạo từ Ba Lan, Đức, các nước Baltic và Na Uy vì những đóng góp của họ cho liên minh.

"Chúng tôi vừa có cuộc họp NATO, và đó là một cuộc họp tuyệt vời," Tổng thống Trump nói trước cuộc gặp riêng với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy. "Có lẽ các bạn đã nghe nói đó là một cuộc họp tuyệt vời, rất nhiều… có rất nhiều tình cảm trong căn phòng đó."

Những phát ngôn của ông thể hiện một sự thay đổi mạnh mẽ so với những lời lên án hôm thứ Ba và thứ Tư, khi ông chỉ trích NATO vì đã không giúp đỡ trong cuộc chiến chống Iran và tỏ ra khó chịu trước việc Tây Ban Nha từ chối chi thêm tiền cho quốc phòng. Tổng thống Trump thậm chí còn kêu gọi Mỹ và các nước khác cắt đứt quan hệ với Tây Ban Nha.

Một nhà ngoại giao cho biết, trong cuộc họp, ông ấy không đề cập đến bất kỳ quốc gia cụ thể nào trong "danh sách đen". "Ông ấy chỉ nói điều đó trong các phát biểu công khai của mình."

Sự thay đổi đột ngột này cũng nhấn mạnh lý do tại sao các nhà lãnh đạo Âu Châu vẫn luôn cảnh giác với tổng thống, người thích sự khó đoán của chính mình. Những tuyên bố ngoại giao được soạn thảo cẩn trọng của Mỹ ngày càng trở nên lỗi thời và những gì Tổng thống Trump nói trong một cuộc gặp có thể không phản ánh quan điểm của ông trong cuộc gặp tiếp theo.

"Ý tôi là, đó là những gì đang được bàn bạc," một quan chức liên minh cho biết, yêu cầu giấu tên để có thể nói chuyện thẳng thắn. "Hãy xem ông ta sẽ nói gì trước công chúng."

Các nhà lãnh đạo Âu Châu đã hết lời ca ngợi tổng thống Mỹ trong suốt hội nghị thượng đỉnh. Thậm chí, nhà lãnh đạo NATO, Mark Rutte, còn nói với POLITICO rằng việc Tổng thống Trump thúc đẩy tăng chi tiêu quốc phòng là "tin tốt" cho các đồng minh.

Nhưng căng thẳng vẫn chưa được giải quyết. Những xung đột mới với Iran và vấn đề Greenland, mà Tổng thống Trump khăng khăng cho rằng cần phải được Mỹ "kiểm soát", vẫn đang bao trùm phần còn lại của hội nghị.

Ngay sau những phát ngôn khoa trương trước đó của Tổng thống Trump về Greenland, Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen tuyên bố hòn đảo này không phải để bán, một quan điểm được các đồng nghiệp trong liên minh của bà chia sẻ.

"Ai cũng biết Hoa Kỳ muốn sở hữu và xâm lược Greenland," Frederiksen nói. "Tôi hy vọng rằng mọi người ở khắp mọi nơi cũng đều biết rằng điều đó sẽ không xảy ra."

12. Ông Vance cho biết, nếu Iran tìm cách phong tỏa eo biển Hormuz, quân đội Mỹ sẽ đáp trả.

Phó Tổng thống JD Vance đã nhắc lại nhiều điểm mà Tổng thống Trump đã nêu ra trong suốt bài phát biểu của ông tại Milwaukee, nói rằng kể từ khi Iran tấn công các tàu thương mại ở eo biển Hormuz, Mỹ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc đáp trả bằng quân sự.

"Ban đầu họ cư xử rất tốt trong khoảng một tuần. Nhưng sau đó họ bắt đầu bắn vào tàu thuyền," Vance nói. "Vì vậy, thỏa thuận rất đơn giản, nếu họ bắn vào tàu thuyền, chúng ta sẽ tiêu diệt họ. Chỉ vậy thôi."

Ông Vance, người tham gia vào các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột với Iran trong thời gian tạm ngừng 60 ngày được nêu trong bản ghi nhớ mà Mỹ và Iran đã ký hồi tháng trước, liên tục cho rằng sự lựa chọn này rất đơn giản.

" Nếu họ cố gắng đóng cửa nó, quân đội Mỹ sẽ đáp trả. Đơn giản vậy thôi. Đó là thỏa thuận," Vance, người đang ở Wisconsin tham dự một sự kiện tập trung vào việc ngăn chặn gian lận, nói. "Họ có thể làm theo hoặc họ sẽ phải chịu chính xác những gì đã xảy ra với họ đêm qua."

Ông tiếp tục, "Chuyện này sẽ cứ tiếp diễn cho đến khi họ mở làn đường đó ra và ngừng bắn vào tàu thuyền. Đơn giản vậy thôi."