Giám mục Aberdeen đã tuyên bố rằng người sáng lập một cộng đồng tôn giáo truyền thống ở vùng cực bắc Tô Cách Lan đang trong tình trạng ly giáo và đã bị vạ tuyệt thông, một hình phạt được công bố riêng biệt nhưng cùng ngày với việc vị linh mục này được tấn phong bất hợp pháp bởi các giáo sĩ theo phái sedevacantist hay trống tòa.

Hôm thứ Bảy ngày 25 tháng 7, Cha Michael Mary FSSR đã được tấn phong giám mục trên đảo Papa Stronsay bởi ba giám mục theo phái sedevacantist. Giám mục Pierre Roy là người chủ phong, cùng với các giám mục Rodrigo Ribeiro da Silva và Fernando Altamira là những người phụ phong.

Thông tin về buổi lễ đã được công bố vào giữa tháng Sáu, khi Dòng Con của Đấng Cứu Thế, gọi tắt là FSSR tuyên bố rằng người đồng sáng lập và bề trên của họ, Cha Michael Mary, sẽ được tấn phong làm giám mục "vì lợi ích của Giáo Hội Công Giáo và các tín hữu Công Giáo nói chung và của Dòng Chúa Cứu Thế xuyên dãy Alps nói riêng."

Ngày 2 tháng 5, cộng đồng này đã đưa ra một tuyên bố mạnh mẽ và chi tiết, trong đó họ lập luận chống lại tính hợp lệ của các Đức Giáo Hoàng gần đây kể từ Công đồng Vatican II, tự tuyên bố mình là những người theo phái sedevacantist.

Phái Sedevacantist là gì? Thưa phái Sedevacantist còn gọi là phái trống tòa là một nhóm người theo chủ nghĩa truyền thống Công Giáo tin rằng Tòa Thánh Rôma đang trống ngôi và các giáo hoàng từ sau Công đồng Vatican II (1962–1965) không phải là giáo hoàng đích thực. Thuật ngữ này bắt nguồn từ cụm từ tiếng Latinh sede vacante, có nghĩa là "trống tòa". Cụ thể, phái này tin rằng Đức Giáo Hoàng Piô thứ 12 là vị Giáo Hoàng sau cùng. Sau ngài, Giáo Hội rơi vào tình trạng trống ngôi Giáo Hoàng.

Do cộng đồng đã công khai bác bỏ triều Giáo Hoàng của Đức Lêô, họ không nhận được bất kỳ sự ủy quyền nào của Đức Giáo Hoàng cho buổi lễ. Buổi lễ cũng không phải do chính FSSR khởi xướng, mà là do giám mục theo phái trống tòa Pierre Roy, người đã liên hệ với Michael Mary và khuyến khích ông nhận chức giám mục.

Papa Stronsay, hòn đảo quê hương của FSSR kể từ đầu thế kỷ, nằm trong Giáo phận Aberdeen, và mỗi khi có diễn biến mới, Giám mục chính tòa giáo phận Hugh Gilbert đều nhanh chóng lên án cả tuyên bố hồi tháng Năm và lễ tấn phong giám mục hồi tháng Bảy.

Một quy trình giáo luật chính thức đối với Cha Michael Mary đã kết thúc gần đây, và vào Thứ Bẩy, 25 Tháng Bẩy, 2026, Đức Cha Gilbert đã công bố các hình phạt xuất phát từ việc vị linh mục này bác bỏ tính hợp lệ của triều Giáo Hoàng của Đức Lêô và các giám mục hiệp thông với Đức Lêô.

Khi tuyên bố vị linh mục phạm tội ly giáo, Đức Cha Gilbert đã ra lệnh cách chức khỏi các chức vụ giáo hội và cấm cử hành Thánh lễ hoặc các bí tích khác. Tòa Thánh đã được thông báo, phù hợp với "các quy phạm giáo luật có liên quan", Đức Cha Gilbert nói thêm và kêu gọi các tín hữu Công Giáo "không nên có bất kỳ giao dịch nào" với FSSR.

Đức Cha cũng nêu rõ rằng Michael Mary có thể được xóa bỏ các hình phạt "nếu anh ta thực sự thay đổi tấm lòng và phạt tạ xứng đáng". Ngài nói thêm rằng Giáo hội "sẽ nồng nhiệt chào đón họ".

Đáng chú ý, tuyên bố ly giáo và vạ tuyệt thông của Đức Cha không dựa trên việc tấn phong giám mục bất hợp pháp đối với Michael Mary, mà dựa trên cuộc điều tra giáo luật trước đó, đó là lý do tại sao ngài gọi Michael Mary là "cha" trong tuyên bố. Nhận xét về nghi lễ tấn phong, Đức Cha Gilbert viết rằng nó chỉ "làm trầm trọng thêm tình hình và khiến Cha Michael Mary và những người tham gia phải chịu thêm nhiều hình phạt giáo luật. Đây là sự đoạn tuyệt rõ ràng với Giáo hội."

Bộ luật Giáo luật 1387 của Giáo hội quy định rằng bất cứ ai tìm cách tấn phong giám mục mà không có sự cho phép của Đức Giáo Hoàng đều sẽ bị vạ tuyệt thông, cũng như những người thực hiện nghi lễ đó.

Trong phán quyết của Tòa Thánh và Giáo phận Aberdeen, hình phạt đó hiện đã được áp dụng cho cả bốn giám mục liên quan, nhưng cả 4 người bị vạ tuyệt thông đều không công nhận tính hợp lệ của bất kỳ hình phạt nào như vậy do đã bác bỏ tính hợp lệ của các Đức Giáo Hoàng kể từ Công đồng Vatican II.

Trong tuyên bố về phái sedevacantism vào tháng Năm, FSSR kêu gọi một "Công đồng chung không hoàn hảo", nơi "tất cả các giám mục Công Giáo trên thế giới, những người giữ vững đức tin chân chính, sẽ đưa ra ý kiến về vị thế của Đức Giáo Hoàng hiện tại, Lêô XIV, và về vị thế của các vị tiền nhiệm của ngài trong Giáo hội Công đồng". Cho đến thời điểm đó, cộng đồng này tuyên bố sẽ bác bỏ "những vị Giáo Hoàng hiện tại kể từ thời Công đồng Vatican II".

Dòng FSSR ban đầu được hình thành từ Huynh Đoàn Thánh Piô X, nhưng đã được chấp nhận hiệp thông trọn vẹn với Tòa Thánh vào năm 2008. Tuy nhiên, những năm gần đây, cộng đồng và các bề trên của họ ngày càng lo ngại và thất vọng về tình trạng của Giáo hội, và việc phong tỏa do COVID-19 cùng các biện pháp đi kèm đã làm trầm trọng thêm điều đó. Tháng 10 năm ngoái, FSSR đã rút lại tuyên bố năm 2008 của mình, nói rằng "Đức tin Công Giáo Truyền thống, Đức tin của mọi thời đại và của các thánh, không tương thích với Giáo hội mới, hiện đại, là kết quả của Công đồng Vatican II."

Quan điểm theo phái sedevacantist của FSSR đã khiến ba thành viên của cộng đồng bỏ đi, và một nhà thờ nông thôn gần Aberdeen mà FSSR từng phục vụ hàng tháng nay được ba tu sĩ này phục vụ hàng tuần sau khi Đức Cha Gilbert mở rộng việc cung cấp Thánh lễ truyền thống.

Michael Mary lên án hành động này của giám mục giáo phận là "độc ác" và là một âm mưu "xóa sổ những người đến nhà nguyện của chúng ta". Michael Mary lập luận rằng việc Đức Cha Gilbert mở rộng Thánh lễ từ hàng tháng lên hàng tuần là "mang tính chính trị" và "không liên quan gì đến tình yêu thương chân thành đối với đàn chiên".

Do vị trí địa lý của FSSR trên hòn đảo xa xôi Papa Stronsay, tác động thực tế trước mắt đến số lượng tín hữu sẽ phần nào bị hạn chế.

Tuy nhiên, vẫn còn phải xem liệu FSSR – hiện nay họ theo phái sedevacantist và bác bỏ quyền lực của giám mục địa phương – có cố gắng tái lập một tu viện ở New Zealand hay không, sau khi họ phải rời khỏi Giáo phận Christchurch vào năm 2024. Một gợi ý về điều này đã được đưa ra trong thông báo của Giám mục Roy về lễ tấn phong Michael Mary, mặc dù các kế hoạch cụ thể vẫn chưa được công khai.

Source:Catholic Herald