Theo tin Tòa Thánh, chuyến tông du của Đức Giáo Hoàng Leo XIV, diễn ra từ ngày 25 đến 28 tháng 9, bước sang ngày cuối cùng (28 tháng 9) với các hoạt động trọn ngày tại thành phố Metz.
Ngài rời Lourdes lúc 7 giờ 40 sáng và đến Metz lúc 9 giờ 20 sáng, trở thành vị giáo hoàng đầu tiên đến thăm thành phố này kể từ thời Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II vào năm 1988.
Tại đây, vào lúc 10 giờ sáng, ngài đã tham dự một cuộc gặp gỡ liên tôn giáo tại Trung tâm Hội nghị Robert Schuman. Nhân dịp này, ngài đã đọc diễn từ sau đây:
Anh chị em thân mến,
Thưa quý bạn hữu và đại diện của các truyền thống tôn giáo khác nhau,
Tôi rất vui mừng, nhưng cũng mang nặng ý thức sâu xa về trách nhiệm thiêng liêng, khi được hiện diện giữa quý vị hôm nay tại Metz – một thành phố nơi giao thoa biên giới và các ngả đường – ngay tại Trung tâm Robert Schuman, nơi mang tên một trong những vị cha đẻ của Liên minh Châu Âu. Con người đầy đức tin và xác tín này đã biết cách biến những ranh giới chia rẽ xưa cũ thành những nhịp cầu hy vọng cho toàn Châu Âu, trở thành một sứ giả đích thực của sự hiệp nhất trong sự đa dạng. Noi gương ông, trách nhiệm chung của chúng ta – những người có đức tin – là làm chứng rằng, vượt lên trên mọi biên giới, chúng ta luôn có thể gặp gỡ, xây dựng tình bạn và cùng nhau tìm kiếm hòa bình.
Đối thoại không làm phai nhạt bản sắc của chúng ta, trái lại, nó thể hiện bản sắc ấy một cách giản dị và chân thực bằng cách mở lòng đón nhận sự khác biệt của người khác. Như vị tiền nhiệm của tôi là Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã viết: “Cuộc đối thoại giữa các tín đồ thuộc những tôn giáo khác nhau không diễn ra chỉ vì mục đích ngoại giao, sự nể nang hay lòng khoan dung... ‘mục tiêu của đối thoại là thiết lập tình bạn, hòa bình và sự hòa hợp’” (Thông điệp Fratelli Tutti, số 271). Trước đó, Thánh Gioan Phaolô II cũng coi đối thoại là một đòi hỏi nội tại của chính bản chất con người (xem Sứ điệp Ngày Thế giới Hòa bình, ngày 1 tháng 1 năm 2001, số 10). Theo Paul Ricœur, đây là con đường giúp chúng ta nhìn nhận sự khác biệt của người khác như một lời hứa hẹn thay vì một mối đe dọa. Đó là nghệ thuật gặp gỡ mà thế giới chúng ta đang vô cùng cần đến, và nó hoàn toàn trái ngược với sự hung hăng hay bạo lực.
Quả thực, việc nhân danh Thiên Chúa để biện minh cho bạo lực hay áp bức chính là hành động xúc phạm danh thánh Người. Không gì có thể được coi là bắt nguồn từ Thiên Chúa nếu nó làm tổn hại đến phẩm giá con người. Ngôn ngữ tôn giáo phải luôn kêu gọi sự giải trừ vũ khí trong lòng người và trong lời nói. Điều này đặt ra trách nhiệm trực tiếp lên mỗi chúng ta với tư cách là những người gìn giữ truyền thống của mình.
Hơn nữa, nếu sự phong phú của các truyền thống tôn giáo được thể hiện rõ nhất qua việc phục vụ hòa bình và tình huynh đệ, thì nó cũng được phát biểu qua khả năng bảo vệ, đồng hành và phục vụ sự sống. Sự vĩ đại của một nền văn minh không được đo lường bằng những thành tựu vật chất, mà bằng cách nền văn minh đó quan tâm, bảo vệ và đề cao con người. Các tôn giáo là những người gìn giữ sự sống, bởi họ khẳng định giá trị thánh thiêng liêng của nó. Hoa trái của các tôn giáo được thể hiện qua sự hiện diện đầy yêu thương bên cạnh những người dễ bị tổn thương và yếu thế nhất. Phục vụ sự sống nghĩa là bao bọc sự sống bằng sự quan tâm, sự hiện diện và lòng dịu hiền, đặc biệt là trong những lúc gian nan thử thách, cho đến tận giây phút cuối cùng. Đối với những ai trong chúng ta luôn hướng về cõi siêu việt, sứ mạng của chúng ta là đưa ra những điểm tựa vững chắc—đặc biệt là cho giới trẻ—nhằm góp phần xây dựng một sự hiệp thông biết tôn trọng và đề cao phẩm giá của mỗi con người.
Thưa quý bạn hữu, “Giáo hội coi tất cả những ai chân thành tìm kiếm ‘chân, thiện, mỹ’ là những người bạn đồng hành trên hành trình” (Thông điệp Magnifica Humanitas, 23). Một lần nữa, tôi xin cảm ơn sự gần gũi và sự hiện diện của quý vị. Nguyện xin lòng nhân lành và sự khôn ngoan vô biên của Thiên Chúa luôn đồng hành và dạy chúng ta sống trọn vẹn hơn nữa với tư cách là con cái Người và là anh chị em của nhau. Nhờ đó, dù sống ở bất cứ đâu, ước mong chúng ta trở thành những người kiến tạo hòa bình và là chứng nhân cho niềm hy vọng không ngừng lớn lên trong thế giới này.
Nguyện xin Thiên Chúa chúc lành cho quý vị.